Araştırma Makalesi

Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi

Cilt: 15 Sayı: 3 30 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi

Öz

Amaç: Bu araştırmada vişne meyvesinin (Prunus cerasus L.) üreaz, kimotripsin ve tripsin inhibe edici aktivitesinin tespiti amaçlanmıştır. Yöntem: 2024 yılı Temmuz ve 2025 Ocak ayları arasında gerçekleştirilen bu çalışmada Ankara’nın Çubuk ilçesinden toplanan vişne meyvelerinden %80 etanol ekstresi hazırlanmış ve hazırlanan ekstre sırasıyla n-hekzan, kloroform, etil asetat ve n-bütanol ile fraksiyonlanmıştır. Daha sonra elde edilen ekstre ve fraksiyonların in vitro üreaz, kimotripsin ve tripsin inhibe edici aktiviteleri belirlenmiştir. Ayrıca etanol ekstresi ve en kuvvetli aktivitenin gözlendiği etil asetat fraksiyonunun fenolik içeriği YPSK (Yüksek Performanslı Sıvı Kromatografisi) ile analiz edilmiştir. Bulgular: Etil asetat, n-bütanol ve kalan su fraksiyonları tripsin enzimini %95’ten yüksek oranlarda inhibe etmiştir. Yine benzer şekilde en kuvvetli kimotripsin ve üreaz inhibe edici aktivite etil asetat fraksiyonunda gözlemlenmiştir (sırasıyla %84,07 ve %42,36 inhibisyon). YPSK analizi ile etanol ekstresinin sırasıyla %0,1082 ve %0,0512 oranlarında; etilasetat fraksiyonunun ise sırasıyla %0,165 ve %0,079 oranında klorojenik asit ve rutin içerdiği tespit edilmiştir. Sonuç: Vişne meyvesinden elde edilen %80 etanol ekstresi ve farklı fraksiyonların üreaz, kimotripsin ve tripsin enzimlerine karşı inhibitör etkileri ilk kez değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, özellikle etil asetat fraksiyonunun bu enzimler üzerinde yüksek inhibe edici aktivite gösterdiğini ortaya koymuştur. YPSK analizi hem etanol ekstresinde hem de etil asetat fraksiyonunda klorojenik asit ve rutin gibi fenolik bileşiklerin bulunduğunu ve bu bileşiklerin inhibisyon aktivitesine katkı sağlayabileceğini göstermiştir. Bu doğrultuda, vişne meyvesinin ülser, obezite ve pankreatit gibi inflamatuvar hastalıkların önlenmesi veya tedavisinde kullanılabilecek doğal üreaz ve serin proteaz inhibitörü adayları arasında değerlendirilebileceği düşünülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Yılmaz FM, et al. Sour cherry by-products: compositions, functional properties, and recovery potentials – a review. Crit Rev Food Sci Nutr 2019;59(22):3549-63.
  2. 2. Rawlings ND. Peptidase inhibitors in the MEROPS database. Biochimie 2010;92:1463-83.
  3. 3. Hedstrom L. Serine protease mechanism and specificity. Chem Rev 2002;102:4501-24.
  4. 4. Patel SA. Critical review on serine protease: key immune manipulator and pathology mediator. Aller Immunopathol 2017;45(6):579-91.
  5. 5. Safavi F, Rostami A. Role of serine proteases in inflammation: Bowman–Birk protease inhibitor (BBI) as a potential therapy for autoimmune diseases. Experiment Mol Pathol 2012;93(3):428-33.
  6. 6. Sharony R, et al. Protein targets of inflammatory serine proteases and cardiovascular disease. J Inflam 2010;30(7):45.
  7. 7. Kuo CS, et al. Inhibition of serine protease activity protects against high-fat diet-induced inflammation and insulin resistance. Sci Rep 2020;10:1725.
  8. 8. Albarazanji K, et al. Intestinal serine protease inhibition increases FGF21 and improves metabolism in obese mice. Am J Physiol- Gastro Liver Physiol 2019;316(5):G653-G67.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Geleneksel, Tamamlayıcı ve Bütünleştirici Tıp (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

27 Eylül 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

11 Mart 2025

Kabul Tarihi

18 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 15 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Aydin, T., Günbatan, T., & Gökbulut, A. (2025). Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi. Lokman Hekim Dergisi, 15(3), 1010-1020. https://doi.org/10.31020/mutftd.1655052
AMA
1.Aydin T, Günbatan T, Gökbulut A. Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi. Lokman Hekim Dergisi. 2025;15(3):1010-1020. doi:10.31020/mutftd.1655052
Chicago
Aydin, Tuğba, Tuğba Günbatan, ve Alper Gökbulut. 2025. “Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi”. Lokman Hekim Dergisi 15 (3): 1010-20. https://doi.org/10.31020/mutftd.1655052.
EndNote
Aydin T, Günbatan T, Gökbulut A (01 Eylül 2025) Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi. Lokman Hekim Dergisi 15 3 1010–1020.
IEEE
[1]T. Aydin, T. Günbatan, ve A. Gökbulut, “Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi”, Lokman Hekim Dergisi, c. 15, sy 3, ss. 1010–1020, Eyl. 2025, doi: 10.31020/mutftd.1655052.
ISNAD
Aydin, Tuğba - Günbatan, Tuğba - Gökbulut, Alper. “Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi”. Lokman Hekim Dergisi 15/3 (01 Eylül 2025): 1010-1020. https://doi.org/10.31020/mutftd.1655052.
JAMA
1.Aydin T, Günbatan T, Gökbulut A. Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi. Lokman Hekim Dergisi. 2025;15:1010–1020.
MLA
Aydin, Tuğba, vd. “Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi”. Lokman Hekim Dergisi, c. 15, sy 3, Eylül 2025, ss. 1010-2, doi:10.31020/mutftd.1655052.
Vancouver
1.Tuğba Aydin, Tuğba Günbatan, Alper Gökbulut. Vişne Meyvesinin Üreaz, Kimotripsin ve Tripsin Enzimleri Üzerine Etkisi. Lokman Hekim Dergisi. 01 Eylül 2025;15(3):1010-2. doi:10.31020/mutftd.1655052
Creative Commons Lisansı
                                                                            Bu Dergi Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.

Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi’nin süreli bilimsel yayınıdır. Kaynak gösterilmeden kullanılamaz.  Makalelerin sorumlulukları yazarlara aittir 

Kapak 

Ayşegül Tuğuz

İlter Uzel’inDioskorides ve Öğrencisi adlı eserinden 

Adres

Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıp Tarihi ve Etik  Anabilim Dalı Çiftlikköy Kampüsü

Yenişehir/ Mersin