Complementary Medicine in Charity Hospitals

Öz

Aim: The research aimed to reveal the minority charity hospitals’ contribution to Turkey’s complementary medicine. Our research material was the minority charity foundation hospitals mainly aim to serve the health needs of Orthodox, Gregorian, Catholic and Jewish societies. Nowadays, they converted their duties to private hospital care because of the decrease in the population of minorities after the 1923 population exchange, 1955 Pogrom, 1963 and 1974 Cyprus conflicts, and diaspora’s attitude against diplomatic missionns 1970 and 1980. Method: As research materials Or Ahayim, Surp Pırgic, Surp Agop ve Balıklı minority charity hospitals were researched with a historical methodology and procedures were defined. Results: The research revealed that although working as a private hospital but different from the classical concept which has been mainly established to gain profit; these minority charity foundation hospitals not only aimed to give health care to both Muslim and non-Muslim citizens but also look after the disabled and elderly members of their society. After 2014 Traditional and Complementary Medicine regulations they also use complementary medicine. Conclusion: The procedures performed in these charity hospitals, besides scientific medicine includes Traditional Medicine that defined as a health applications being used in ancient times as the knowledge of those ages that hoped to be curative for the patients and Complementary Medicine that identified as treatment methods being practised alongside with scientific medical applications with a consent and for the relief of the patients’ pain and discomfort.

Anahtar Kelimeler

• Rehabilitation
• Complementary Medicine
• Medical History
• Medical Ethics

Hayrat Hastanelerinde Tamamlayıcı Tıp

Öz

Amaç: Azınlık hayır vakfı hayrat hastaneleri Rum Ortodoks, Yahudi, Gregoryen ve Katolik Ermeni toplumlarının sağlık ihtiyaçları için kurulmuşlardır. Günümüzde 1923 nüfus mübadelesi, 1955 Pogromu, 1963 ve 1974 Kıbrıs olayları ile 1970-1980 yılları arası diplomatik misyonlara diasporanın tutumu nedenleriyle ardı azınlık nüfusu azalmasıyla hayrat hastaneleri özel hastanelere dönüşmüşlerdir. Araştırmamız halen sağlık sistemimiz içinde de yer alan bu azınlık vakfı hayrat hastanelerinin tamamlayıcı tıp uygulamalarını açıklamaktadır. Metod: Araştırma yöntemimiz materyalimiz olan Or Ahayim, Surp Pırgic, Surp Agop ve Balıklı Rum azınlık hayır vakfı hayrat hastanelerinin sağlık hizmetlerini güncel bilimsel tıp ve tamamlayıcı tıp açısından tarih metodolojisi yönetimiyle verilerini toplayarak açıklamaktır. Bulgular: Or Ahayim, Surp Pırgic, Surp Agop ve Balıklı Rum azınlık vakfı hayrat hastanelerinin artık birer özel hastane gibi çalışsalar da kar amacı taşıyan klasik özel hastanelerden farklı olarak yalnızca müslim ve gayri müslim vatandaşlara sağlık hizmeti verdikleri; kendi toplumlarının engellileri ve yaşlılarına bakım sağladıkları ve yanısıra 2014 Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği ardı bu uygulamaları da yaptıkları saptanmıştır. Sonuç: Araştırmamız neticesinde bu merkezlerde güncel bilimsel tıbbın yanısıra eski çağlardaki dönemin tıp bilgisi ile hastalara yararlı olduğu düşünülen Geleneksel Tıp uygulamalarıyla birlikte uygulandığı belirlenmiştir. Bu azınlık hayır vakfı hayrat hastanelerinin çağdaş bilimsel tıp uygulamarı ile birlikte hastaları rahatlatmak amacıyla istekleri üzerine Tamamlayıcı Tıp uygulanmakta olduğu da saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Rehabilitasyon
• Tamamlayıcı Tıp
• Tıp Tarihi
• Tıp Etiği

Kaynakça

1. 1. Tokaç M. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamalarında Etik Problemler. Türkiye Klinikleri Yayınevi Tıp Etiği-Hukuku-Tarihi Dergisi 2019;(özel sayı):14-21.
2. 2. Tokaç M. Geleneksel tıbba etik ve hukuk yönü ile bakış. Journal of Biotechnology and Strategic Health Research 2019;(3):155-160.
3. 3. Polat B, Sarılar A. The prevalence of complementary and alternative medicine use among Turkish patients with primary headache. Turkish Journal of Medical Sciences 2021;51(4):1994-1999. doi: 10.3906/sag-2102-234.
4. 4. Aydemir T, et al. The effect of acupressure on constipation symptoms and quality of life among older people: a mixed-methods study. European Geriatric Medicine 2023;14(5):1135-1144. doi: 10.1007/s41999-023-00842-6. Epub 2023 Jul 21.
5. 5. Geyik GI, et al. The effect of music therapy on the physical and mental parameters of cancer patients during hematopoietic stem cell transplantation. Perspectives in Psychiatric Care 2021;57(2):558-564. doi:10.1111/pc.12578.Epub 2020Jul 11
6. 6. Cetin S, et al. The effect of aromatherapy massage on cramp frequency, pain intensity and quality of life in hemodialysis patients with muscle cramps: a randomized, placebo-controlled, mixed study. Holistic Nursery Practice 2025; Online ahead of print. doi: 10.1097/HNP.0000000000000715.
7. 7. Apalçi V. Bir hastanenin doğuşu Or Ahayim Hastanesi sevgi ve şevkatin yüzyılı. Balat Or Ahayim Musevi Hastanesi Vakfı Yayınları; 2001.
8. 8. Danacıoğlu E. Tarih yolculuğunda yüz yıllık bir durak Or Ahayim Hastanesi sevgi ve şevkatin yüzyılı. Balat Or Ahayim Musevi Hastanesi Vakfı Yayınları; 2001.

9. 9. Yıldırım N. Savaşlardan Modern Hastanelere Türkiye Hemşirelik Tarihi. Koç Üniversite Yayınları; 2014.
10. 10. Yıldırım N. Panoliko’dan Balıklı Rum Hastanesine, Toplumsal Tarih Dergisi 2006; (Eylül)(153):21-26.
11. 11. Yıldırım N. Rum toplumunun Yedikule dışındaki hastanesi Balıklı Rum Hastanesi. Zeytinburnu Belediyesi Kültür Yayınları; 2006.
12. 12. Koptaş R. Bir başka gözle Surp Pırgiç Hastanesinin ilk yılları kiminin şevkat evi kiminin dert yuvası. Toplumsal Tarih Dergisi 2016;(Eylül)(148):36-44.
13. 13. Köseyan V. Surp Pırgiç Hastanesi tarihine kısa bakış. Surp Pırgiç Vakfı Yayınları; 1999.
14. 14. Yıldırım N. Yedikule Surp Pırgiç Ermeni Hastanesi. Zeytinburnu Belediyesi Kültür Yayınları; 2006.
15. 15. Aksoy V, Kuş A. Through The Eyes of An Italian Doctor Giuseppe Antonelli The Health Life in Istanbul in The 19th Century. Gümüş Mavi Atlas 2025;13(2):639-652.
16. 16. Çolakyan H. Surp Agop Hastanesi dünü bugünü. Ohan Matbaacılık; 2004.
17. 17. Zengilli Y. Surp Agop Ermeni Hastanesi tarihi. Surp Pırgiç Hastane Vakfı Yayınları; 2001.
18. 18. Gökşin CF. Mezoterapi, Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları. Editör: Prof.Dr. Serpil Demirağ, Ankara: Hipokrat Yayınevi; 2019. s:187-197.
19. 19. Taneri PE, Akış N. Geleneksel, Alternatif ve Tamamlayıcı Tıp Yöntemleri. Tıbbın Alternatifi olmaz Geleneksel Alternatif ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları. Ankara; Türk Tabipleri Birliği Yayınları; 2017. pp:55-99.
20. 20. Tütüncü S. Geleneksel Tamamlatıcı ve Alternatif Tıp Uygulamalarına genel bakış. Tıbbın Alternatifi olmaz Geleneksel Alternatif ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları. Ankara: Türk Tabipleri Birliği Yayınları; 2017. s:11-55
21. 21. Özcan E, Sert AT. Kas ve iskelet ağrı tedavisinde proliterapinin kanıta dayalı kullanımı. Turkish Journal of Physical Medicine and Rehabilitation 2016;62(2):192-198.
22. 22. Çiftçi S, Burcu AA. Akupunktur, Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları. Editör: Prof. Dr. Serpil Demirağ, Ankara: Hipokrat Yayınevi; 2019. s:35-56.