Traditional And Complementary Medicine And Midwifery Care During Menopause

Öz

Despite rapid advances in science and technology in the field of modern medicine, traditional and complementary medicine (TCM) continues to maintain its place in global healthcare systems. Nearly more than half of women in menopause use TCM. Since the menopausal period brings many health problems that affect quality of life, such as vasomotor symptoms, TCM methods are needed to get through this period healthily. This review is a traditional review type and aims to provide up-to-date information on TCM applications and midwifery care during the menopausal period. Studies have shown that GETAT methods used during menopause include music, yoga, biofeedback, meditation, hypnosis, acupuncture, acupressure, phytoestrogens, aromatherapy, massage, exercise, vitamins and minerals, reiki, and reflexology. Looking at the effects of these methods, music reduces depression and improves sleep and quality of life; yoga reduces menopausal symptoms and improves anxiety and depression; meditation improves menopausal complaints; hypnosis reduces anxiety and improves sleep quality; massage improves menopausal symptoms and somatic complaints, biofeedback reduces hot flashes, acupuncture improves psychological symptoms, acupressure is effective in reducing menopausal symptoms and improves quality of life, phytoestrogens reduce menopausal symptoms, vitamin E improves sleep quality, magnesium and calcium are effective in preventing fracture risk, aromatherapy reduces menopausal symptoms, Reiki reduces urogenital symptoms, reflexology reduces hot flashes, night sweats, and fatigue, and therapeutic massage improves sleep quality. Midwives can help women cope with symptoms during menopause by keeping up with current research, providing information about GETAT applications, and offering quality healthcare services.

Anahtar Kelimeler

• menopause
• midwifery
• women
• Menopausal symptoms
• Traditional medicine.

Menopozal Dönemde Geleneksel Ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Ve Ebelik Bakımı

Öz

Modern tıp alanında bilim ve teknoloji hızla ilerlemesine rağmen geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleri (GETAT), küresel sağlık bakım sistemlerinde yerini korumaya devam etmektedir. Menopoz dönemindeki kadınların neredeyse yarıdan fazlası GETAT kullanmaktadır. Menopozal dönem, vazomotor semptomlar gibi yaşam kalitesini etkileyen birçok sağlık problemlerini beraberinde getirdiğinden bu dönemin sağlıklı geçirilmesinde GETAT yöntemlerine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu derleme, geleneksel derleme türünde olup menopozal dönemde GETAT uygulamaları ve ebelik bakımı hakkında güncel bilgiler sunmayı amaçlamaktadır. Güncel bilgiler, yaklaşık son beş yıla ait olacak şekilde pubmed, google scholar ve researchgate veri tabanlarından elde edilmiştir. Çalışmalarda menopoz döneminde kullanılan GETAT yöntemlerinin müzik, yoga, biyofeedback, meditasyon, hipnoz, akupunktur, aküpresür, fitoöstojenler, aromaterapi, masaj, egzersiz, vitamin ve mineraller, reiki ve refleksoloji uygulamaları olduğu görülmüştür. Bu yöntemlerin etkilerine bakıldığında, müziğin depresyonu azaltıp uyku ve yaşam kalitesini arttırdığı, yoganın menopozal semptomları azalttığı, anksiyete ve depresyonu iyileştirdiği, meditasyonun menopozal yakınmaları iyileştirdiği, hipnozun anksiyeteyi azalttığı ve uyku kalitesini iyileştirdiği, masajın menopozal semptomları ve somatik şikayetleri iyileştirdiği, biyofeedbackin sıcak basmalarını azalttığı, akupunkturun psikolojik semptomları iyileştirdiği, aküpresürün menopoz semptomlarını azaltmada etkili olup yaşam kalitesini arttırdığı, fitoöstrojenlerin menopozal semptomları azalttığı, E vitamininin uyku kalitesini arttırdığı, magnezyum ve kalsiyumun kırık riskini önlemede etkili olduğu, aromaterapinin menopozal semptomları azalttığı, reikinin ürogenital semptomları azalttığı, refleksolojinin sıcak basması, gece terlemeleri ve yorgunluğu azalttığı ve terapotik masajın uyku kalitesini arttırdığı bildirilmiştir. Çalışmalar sonucunda menopozal dönemde GETAT uygulamalarının yakınmaları azalttığı, yaşam kalitesini arttırdığı, fizyolojik ve psikolojik sağlığı iyileştirdiğini görmekteyiz. Ebeler, güncel çalışmaları takip ederek menopoz dönemindeki kadınlara GETAT uygulamaları hakkında bilgi verip iyi bir sağlık bakım hizmeti sunarak kadınların bu dönemdeki semptomlarla başetmelerine yardımcı olabilirler.

Anahtar Kelimeler

• Ebelik
• kadınlar
• menopoz dönemi
• Geleneksel tıp
• Menopozal semptomlar

Kaynakça

1. 1. World Health Organization. Menopause [Internet]. 2024. [Erişim tarihi: 15.06.2025]. Erişim adresi: http://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/menopause
2. 2. Johnson A, Roberts L, Elkins G. Complementary and alternative medicine for menopause. J Evidence-Based Integr Med. 2019;24:1–14. doi: 10.1177/2515690X19829380.
3. 3. Jiao J, et al. Age at natural menopause and associated factors with early and late menopause among Chinese women in Zhejiang province: A crosssectional study. PLoS One. 2024;19(7 July):51–2. doi: 10.1371/journal.pone.0307402.
4. 4. T.C. Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Başkanlığı, Kadın Ve Üreme Sağlığı Dairesi. Menopoz: Doğal Bir Dönem [Internet]. 2023. [Erişim tarihi: 12.06.2025]. Erişim adresi: https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/haberler-kadinuremesagligi/menopoz-dogal-bir-donem.html
5. 5. TÜİK. Hayat Tabloları, 2021-2023. [Erişim tarihi: 12.07.2025]. Erişim adresi: https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hayat-Tablolari-2022-2024-54081
6. 6. Hill K. The demography of menopause. Maturitas. 1996;23(2):113–27. doi: 10.1016/0378-5122(95)00968-X.
7. 7. Kirchengast S. Menopause in a globalized world – A systematic literature review focussing on the challenge of health problems associated with menopausal transition among women with a migration background. Maturitas. 2024;187(May):108045. doi: 10.1016/j.maturitas.2024.108045.
8. 8. Kılıçlı A, Zeyneloğlu S. Klimakteriyum Dönemlerinin Sınıflandırılması (Menopozal Dönemler). (Terzioğlu F, Vefikuluçay DY, editörler). Kadınlığın Dönüm Noktası: Menopoz. 1. baskı Ankara: Vize Yayıncılık; 2023. s. 10–24.

9. 9. Ambikairajah A, Walsh E, Cherbuin N. A review of menopause nomenclature. Reprod Health. 2022;19(1):1–15. doi:10.1186/s12978-022-01336-7.
10. 10. Kılıçlı A, Zeyneloğlu S. Klimakteriyum Dönemlerinin Sınıflandırılması (Menopozal Dönemler)-Başlangıç Yaşı ve Oluş Biçimine Göre Menopozun Sınıflandırılması. (Terzioğlu F, Vefikuluçay DY, editörler). Kadınlığın Dönüm Noktası : Menopoz. 1. baskı Ankara: Vize Yayıncılık; 2023. s. 14–6.
11. 11. Motlani V, et al. Endocrine Changes in Postmenopausal Women: A Comprehensive View. Cureus. 2023;15(12). doi: 10.7759/cureus.51287.
12. 12. Gatenby C, Simpson P. Menopause: Physiology, definitions, and symptoms. Best Pract Res Clin Endocrinol Metab. 2024;38(1). doi: 10.1016/j.beem.2023.101855.
13. 13. Akman G. Tıbbileştirme ile Tıbbileştirmeme Kıskacında Menopozun Doğallık Sorunu. (Kulakaç Ö, editör.) Kadın Sağlığının Medikalizasyonu; Kadının Yaşam Dönemleri, Uygulamalar ve Önlemler. 1.baskı, Ankara: Türkiye Klinikleri; 2021. s. 44–52.
14. 14. Nguyen TM, et al. Exercise and quality of life in women with menopausal symptoms: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Int J Environ Res Public Health. 2020;17(19):1–20. doi:10.3390/ijerph17197049.
15. 15. Duralde ER, Sobel TH, Manson JAE. Management of perimenopausal and menopausal symptoms. Bmj. 2023;382, e0726. doi:10.1136/bmj-2022-072612.
16. 16. Zorlu S, Türkmenoğlu B, Budak M. Menopoz Dönemindeki Kadınların Menopoz Semptomlarına Yönelik Başvurdukları Geleneksel Uygulamalar. Cumhur Üniversitesi Sağlık Bilim Enstitüsü Derg. 2022;7(3):139–49. doi:10.51754/cusbed.1070918.
17. 17. Fang Y, et al. Mapping global prevalence of menopausal symptoms among middle-aged women: a systematic review and meta-analysis. BMC Public Health. 2024;24(1). doi:10.1186/s12889-024-19280-5.
18. 18. Lialy HE, et al. Effects of different physiotherapy modalities on insomnia and depression in perimenopausal, menopausal, and post-menopausal women: a systematic review. BMC Womens Health. 2023;23(1). doi:10.1186/s12905-023-02515-9.
19. 19. T.C. Sağlık Bakanlığı. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği [Internet]. Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Geleneksel, Tamamlayıcı ve Fonksiyonel Tıp Uygulamaları Daire Başkanlığı. 2025. [Erişim tarihi: 18.07.2025]. Erişim adresi: https://shgm.saglik.gov.tr/TR-9840/geleneksel-tamamlayici-ve-fonksiyonel-tip-uygulamalari-daire-baskanligi.html
20. 20. National Center for Complementary and Integrative Health. Complementary, Alternative, or Integrative Health: What’s In a Name? [Internet]. NCCIH. 2021. [Erişim tarihi:20.07.2025]. Erişim adresi: https://www.nccih.nih.gov/health/complementary-alternative-or-integrative-health-whats-in-a-name
21. 21. Y.Ng J, et.al. Operational definition of complementary, alternative, and integrative medicine derived from a systematic search. BMC Complement Med Ther. 2022;22(1):1–39. doi:10.1186/s12906-022-03556-7.
22. 22. Liu L, et al. Complementary and alternative medicine - practice, attitudes, and knowledge among healthcare professionals in New Zealand: an integrative review. BMC Complement Med Ther. 2021;21(1):1–11. doi: 10.1186/s12906-021-03235-z
23. 23. Yüksekol ÖD. Bütünleşik Uygulamalar. (Baltacı N, Yüksekol ÖD, Beji NK, editörler). Kadın Sağlığında Bütünleşik Uygulamalar ve Bakım. 1. baskı Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık; 2023. s. 3–13.
24. 24. Bleibel M, et al. The effect of music therapy on cognitive functions in patients with Alzheimer’s disease: a systematic review of randomized controlled trials. Alzheimer’s Res Ther. 2023;15(1):1–10. doi: 10.1186/s13195-023-01214-9.
25. 25. Keskin Töre, F., & Yağmur Y. The effects of therapeutic touch and music on sleep quality, menopausal symptoms, and quality of life in menopausal women. Menopause. 2023;30(12). doi: 10.1097/GME.0000000000002269.
26. 26. Koçak, D. Y., & Varişoğlu Y. The effect of music therapy on menopausal symptoms and depression: a randomized-controlled study. Menopause. 2022;29(5):545–52. doi: 10.1097/GME.0000000000001941
27. 27. Wang H, et al. The effectiveness of yoga on menopausal symptoms: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Int J Nurs Stud. 2025;161, 104928. doi:10.1016/j.ijnurstu.2024.104928.
28. 28. Susanti HD, et al. Effects of yoga on menopausal symptoms and sleep quality across menopause statuses: A randomized controlled trial. Nurs Health Sci. 2022;24(2):368–379. doi: 10.1111/nhs.12931.
29. 29. Abiç A, Vefikuluçay DY. The Effect of Yoga on Menopause Symptoms: A Randomized Controlled Trial. Holist Nurs Pract. 2024;38(3):138–47. doi: 10.1097/HNP.0000000000000646.
30. 30. Wang, H., Liu, Y., Kwok, J. Y. Y., Xu, F., Li, R., Tang, J., Tang, S., & Sun M. The effectiveness of yoga on menopausal symptoms: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Int J Nurs Stud. 2025;161(104928). doi: 10.1016/j.ijnurstu.2024.104928.
31. 31. Clevaland C. Biofeedback [Internet]. Clevaland Clinic. 2023. [Erişim tarihi: 27.07.2025]. Erişim adresi: https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/13354-biofeedback
32. 32. Eslami S, et al. The Comparative Effect of Biofeedback and Auriculotherapy on Alleviating Hot Flashes in Menopausal Women: A Pilot Study. J Menopausal Med. 2021;27(3):146. doi: 10.6118/jmm.21008.
33. 33. İlkin E, Akarsu RH. Meditasyon. (Baltacı N, Yüksekol ÖD, Kızılkaya Beji N, editörler). Kadın Sağlığında Bütünleşik Uygulamalar ve Bakım. 1. baskı Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık; 2023. s. 225–40.
34. 34. Sung MK, Lee US, Ha NH, Koh E, Yang HJ. A potential association of meditation with menopausal symptoms and blood chemistry in healthy women: A pilot cross-sectional study. Med (United States). 2020;99(36). doi:10.1097/MD.0000000000022048.
35. 35. Tokat MA, Özöztürk S. Hipnoz ve Hipnoterapi. (Baltacı N, Yüksekol ÖD, Kızılkaya Beji N, editörler). Kadın Sağlığında Bütünleşik Uygulamalar ve Bakım. 1. baskı Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık; 2023. s. 97–136.
36. 36. Roberts RL, Rhodes JR, Elkins GR. Effect of Hypnosis on Anxiety: Results from a Randomized Controlled Trial with Women in Postmenopause. J Clin Psychol Med Settings. 2021;28(4):868–81. doi: 10.1007/s10880-021-09810-3.
37. 37. Elkins G, et al. Hypnosis Intervention for Sleep Disturbance: Determination of Optimal Dose and Method of Delivery for Postmenopausal Women. Int J Clin Exp Hypn. 2021;69(3):323–45. doi: 10.1007/s10880-021-09810-3.
38. 38. Zhao FY, et al. Acupuncture for comorbid depression and insomnia in perimenopause: A feasibility patient-assessor-blinded, randomized, and sham-controlled clinical trial. Front Public Heal. 2023;11. doi: 10.1016/j.explore.2023.02.001.
39. 39. Wang J, et al. Acupuncture and Chinese herbal medicine for menopausal mood disorder: a randomized controlled trial. Climacteric. 2023;26(4):392–400. doi: 10.1080/13697137.2023.2187284.
40. 40. Dincer B, ve ark. The effect of acupressure on sleep quality of older people: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Explore (New York, N.Y.), 2022;18(6):635–645. doi: 10.1016/j.explore.2021.11.010.
41. 41. Koca H.U, ve ark. The effects of acupressure, laughter yoga, and a mindfulness-based stress reduction program applied to postmenopausal women for menopause symptoms and quality of life. Menopause. 2024;31(10):879–886. doi: 10.1097/GME.0000000000002402.
42. 42. Fernández-Alonso A. M, et al. Age and phytoestrogen use, but not resilience, influence urinary incontinence in postmenopausal women. Minerva Obstet Gynecol. 2024; 77(2):75–84. doi: 10.23736/S2724-606X.24.05440-X.
43. 43. Kang I, et al. Effect of isoflavone supplementation on menopausal symptoms: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Nutr Res Pract. 2022;16(Suppl 1):S147–59. doi: 10.4162/nrp.2022.16.S1.S147.
44. 44. Kenda M, et al. Herbal Products Used in Menopause and for Gynecological Disorders. Molecules. 2021;26(24):7421. doi: 10.3390/molecules26247421.
45. 45. Sadahiro R., et al. Black cohosh extracts in women with menopausal symptoms: an updated pairwise meta-analysis. Menopause. 2023;30(7):766–73. doi: 10.1097/GME.0000000000002196.
46. 46. Ghavi F, Shakeri F, Farahnaz H, Abdolahian S. Comparison of the effect of fennel and evening primrose oil on menopausal problems and hormonal levels: A randomized controlled trial. Iran J Nurs Midwifery Res. 2023;28(4):430–5. doi: 10.4103/ijnmr.ijnmr_149_22.
47. 47. Thongchumnum, W., et al. Effect of Vitamin E Supplementation on Chronic Insomnia Disorder in Postmenopausal Women: A Prospective, Double-Blinded Randomized Controlled Trial. Nutrients. 2023;15(5):1187. doi: 10.1093/ajcn/33.3.606.
48. 48. Vázquez-Lorente H, et al. Response of vitamin d after magnesium intervention in a postmenopausal population from the province of Granada, Spain. Nutrients. 2020;12(8):1–14. doi: 10.3390/nu12082283.
49. 49. Cui Y, et al. Associations of dietary intakes of calcium, magnesium and soy isoflavones with osteoporotic fracture risk in postmenopausal women: A prospective study. J Nutr Sci. 2022;11:1–9. doi: 10.1017/jns.2022.52.
50. 50. Fausto DY, Martins JBB, Moratelli JA, Lima AG, Guimarães AC de A. The Effect of Body Practices and Physical Exercise on Sexual Function of Menopausal Women. A Systematic Review with Meta-Analysis. Int J Sex Heal. 2023;35(3):414–26. doi: 10.1080/19317611.2023.2220327.
51. 51. Marcellou, E. G., Stasi, S., Giannopapas, V., Bø, K., Bakalidou, D., Konstadoulakis, M., & Papathanasiou G. Effect of pelvic floor muscle training on urinary incontinence symptoms in postmenopausal women: A systematic review and meta-analysis. Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol. 2025;304:134–40. doi: 10.1016/j.ejogrb.2024.11.040.
52. 52. Smith-francis MJ. Complementary and Alternative Medicine for Menopause. Nurs Clin North Am. 2024;59(4):551–62. doi: 10.1016/j.cnur.2024.08.001.
53. 53. Döner, Ş. İ., Dağ Tüzmen, H., Duran, B., & Sunar F. The effect of aromatherapy massage with lemon and peppermint essential oil on menopausal symptoms: A double-blinded, randomized placebo controlled clinical trial. Explore (NY). 2024;20(3):313–8. doi: 10.1016/j.explore.2023.09.001.
54. 54. Döner, Ş. İ., Gerçek, H., Sert, Ö. A., Aytar, A., & Aytar A. The effects of aromatherapy massage in menopausal women with knee osteoarthritis: A randomized controlled study. Explore (NY). 2024;20(6):103014. doi: 10.1016/j.explore.2024.05.012.
55. 55. Gözüyeşil E. Kadın Sağlığında Manipülatif ve Beden Temelli Uygulamalar ve Bakım. (Baltacı N, Yüksekol ÖD, Beji NK, editörler). Kadın Sağlığında Bütünleşik Uygulamalar ve Bakım. 1. baskı Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık; 2023. s. 365–92.
56. 56. Zengin Aydın L, Yiğitalp G. The effect of reflexology on sleep quality and fatigue in postmenopausal women: A randomized control trial. Eur J Integr Med. 2021;43 (April 2020):101281. doi: 10.1016/j.eujim.2020.101281.
57. 57. Yeşil, F. H., & Lafcı Bakar D. Effect of reiki application on menopausal symptoms. Explore (NY). 2024;20(5):102993. doi: 10.1016/j.explore.2024.03.001.
58. 58. Yalcinkaya, Ö., & Gozuyesil E. The effect of therapeutic touch on sleep quality and fatigue in menopausal women. Explore (NY). 2024;20(2):222–230. doi: 10.1016/j.explore.2023.08.007.
59. 59. Vural Doğru B, Utli H, Şenuzun Aykar F. Effect of therapeutic touch on daytime sleepiness, stress and fatigue among students of nursing and midwifery: A randomized sham-controlled trial. Complement Ther Clin Pract. 2021;43(January), 101322. doi: 10.1016/j.ctcp.2021.101322.
60. 60. Garrett B, Riou M. A rapid evidence assessment of recent therapeutic touch research. Nurs Open. 2021;8(5):2318–30. doi: 10.1002/nop2.841.