Besim Ömer Paşa’nın Gözünden 1912 Yılında Washıngton’da Yapılan Uluslararası Kızılhaç Kongresi

Öz

Besim Ömer (Akalın) Paşa (1862–1940) Türk tıp tarihinin değişik konu başlıkları altında karşımıza çıkan; obstetri, pediatri, tıp eğitimi, ebelik-hemşirelik ve Kızılay tarihçelerinde önemli roller üstlenmiş değerli bir şahsiyettir. Bu bildiride Besim Ömer (Akalın) Paşa’nın Mayıs 1912’de katılmış olduğu uluslararası Kızılhaç toplantısında edindiği izlenimler ve Hilal-i Ahmer Cemiyeti’nin Salib-i Ahmer Cemiyetleri’nin hizmet düzeyine erişebilmesi için gerekli gördüğü önlemleri ve önerileri aktardığı “IX. Washington Salib-i Ahmer Konferansına Memuriyetim, Osmanlı Hilal-i Ahmer Cemiyeti’ne Tekliflerim Hakkında” başlıklı rapor ele alınmıştır. Aynı yıl yayımlanmış olan rapor 62 sayfalık bir kitapçık halinde olup 18 bölümden oluşmaktadır. Bu bölümlerin başlıkları olmayıp sadece sıra numaraları bulunmaktadır. Besim Ömer Paşa’nın konferansta yaptığı Osmanlı Hilal-i Ahmer Cemiyeti’nin etkinlikleri hakkındaki sunuşu içeren son bölüm, yine başlığı değil sıra numarası bulunan 21 alt bölüme ayrılmıştır. Bildiride söz konusu eser etrafında Kızılay’ın tarihçesi ve Besim Ömer Paşa’nın hayatı ve sağlık teşkilatlanmasındaki katkılarına ilişkin kısaca bilgi verilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Kızılay, Kızılhaç, Besim Ömer Paşa

Congress of the International Red Cross in 1912 in Washington from the Perspective of Besim Omer Pasha

Öz

Abstract Besim Ömer (Akalın) Pasha (1862–1940), who appears under different titles in Turkish medical history, is a valuable figure in the history of obstetrics, pediatrics, medical education, nursing-midwifery and the Red Crescent.In this paper, the impressions gained by Besim Omer (Akalın) Pasha in the international Red Cross meeting in May 1912 and the report entitled “IX. Washington Salib-i Ahmer Konferansına Memuriyetim, Osmanlı Hilal-i Ahmer Cemiyeti’ne Tekliflerim Hakkında”, in which he reported the measures necessary for the Red Crescent Society in order to access the service level of Red Cross Society, are discussed. The report was published in the same year, and is a 62-page booklet which is composed of 18 chapters. The chapters do not have titles. The last episode, which includes the presentation of Besim Omer Pasha on the Ottoman Red Crescent Society events, divided in 21 subdivisions.A brief information will be given about Red Crescent history, Besim Omer Pasha's life and his contribution to health organization within the framework of the work in question.

Anahtar Kelimeler

• Red Crescent, Red Cross, Besim Omer Pasha

Kaynakça

1. Akalın BÖ. IX. Washington Salib-i Ahmer Konferansına Memuriyetim Osmanlı Hilal-i Ahmer Cemiyeti’ne Tekliflerim Hakkında. İstanbul: Ahmet İhsan ve Şurekası, 1328 (1912).
2. Hacıfettahoğlu İ. Büyük Alim ve Dava Adamı Besim Ömer Paşa. Editör İ Hacıfettahoğlu. Hanımefendilere Hilal-i Ahmer’e Dair Konferans. İkinci Baskı, Ankara: Türkiye Kızılay Derneği, 2007.
3. Tarihçemiz. org (İnternet). Ankara. Türk Kızılayı 1868. Erişim: http://www.kizilay.org.tr/ kurumsal/sayfa.php?t=
4. Kurumsal-Tarihcemiz. Erişim Tarihi: 30.03.2006.
5. Kadıoğlu S. Türkiye’de Cerrahi Devrim. Ankara: Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Doktora Tezi, 1997: 184–
6. Gencer RT. Tıp Fakültesi Tarihçesi (Mirat-ı Mekteb-i Tıbbiye) Cilt I-II. Editör A Kazancıgil İstanbul: Özel Yayınlar, 1991: 24.
7. Gövsa İA. Türk Meşhurları Ansiklopedisi. İstanbul: Yedigün Neşriyatı, 1945–1946: 177.
8. Hot İ. Besim Ömer Akalın’ın Hayatı (1862-1940). Yeni Tıp Tarihi Araştırmaları, The New History of Medicine Studies, –1997; 2–3: 213–232.

9. “Bekâr Bir Çocuk Babası”, Besim Ömer Akalın. Türk Tıbbının Kahramanları. İstanbul: Organon İlaçları AŞ yayını, 2002: –17.
10. Akgün SK, Uluğtekin M. Hilal-i Ahmer’den Kızılay’a. Ankara: Kızılay yayını, 2002.
11. Kızılay ve Kızılhaç’ın Milletlerarası Kaynakları, Sözleşmeler-Tüzükler-Kararlar. Ankara: Türkiye Kızılay Derneği yayını, Akalın BÖ. Hanımefendilere Hilal-i Ahmer’e Dair Konferans. Editör İ Hacıfettahoğlu. İkinci Baskı, Ankara: Türkiye Kızılay Derneği, 2007.
12. Özgürel A. Bir Buçuk Asırlık Kızılay. Radikal Gazetesi. 25 Ağustos 2002. Erişim:http://www.radikal.com.tr/haber. php?haberno=47661. Erişim Tarihi:25 Temmuz 2013.
13. Saygılı S. Türk Kızılayı’nın Kurucusu: Dr. Abdullah Bey. Ankara: Türkiye Kızılay Derneği, 2010.
14. Çapa M. Kızılay (Hilal-i Ahmer) Cemiyeti (1914-1925). İkinci Baskı, Ankara: Türkiye Kızılay Derneği, 2010: 9-15.
15. Saygılı S. Türk Kızılay’ının Kurucularından Kırımlı Dr. Aziz Bey. Ankara: Türkiye Kızılay Derneği, 2011.
16. Tepekaya M, Kaplan L. Hilâl-i Ahmer Hanımlar Merkezi’nin Kuruluşu ve Faaliyetleri (1877-1923). Selçuk Üniversitesi
17. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2003; (10): 147-202.
18. Torun S, Kadıoğlu S, Akbaş M. Hilal-i Ahmer Cemiyeti Hanımlar Merkezi Dâr-üs-Sınaası 1920 Raporu. İkinci Uluslararası
19. Türk Tıp Tarihi Kongresi, İstanbul, 10-13 Aralık 2012.
20. Brown P. Florence Nightingale, Çağdaş Hemşireliğin Britanyalı Öncüsü. Çeviren Onat L. Ankara: İlkkaynak Kültür ve Sanat Ürünleri, 1996.
21. Akbaş M, Kayrın N, Kilimcioğlu Güler E, Nazik S, Satar G, Yıldırım G, Yılmaz N, Kadıoğlu S. Besim Ömer Paşa’nın Gözünden 1912 Yılında Washington’da Yapılan Uluslararası Kızılhaç Kongresi. Editörler A Demirhan Erdemir, S Şar, A Ataç,
22. M Mazıcıoğlu. IX. Türk Tıp Tarihi Kongresi Bildirileri; Nobel Yayın Dağıtım, İstanbul, 2006: 396-404.