KAYNAK TÜKETİM MUHASEBESİNİN BİR ÜRETİM İŞLETMESİNDE UYGULANMASI

Öz

Günümüz modern üretim ortamlarında geleneksel maliyet sistemlerinin maliyetleri doğru bir şekilde belirlemede yetersiz kalması, yeni yöntemlere olan ihtiyacı arttırmıştır. Bu yeni yöntemlerden Kaynak Tüketim Muhasebesi (KTM), kaynak odaklı olması ve atıl kapasite maliyetlerini ürünlere yüklememesi nedeniyle işletmeler için oldukça büyük öneme sahiptir. Bu çalışmanın amacı silah sanayisinde faaliyet gösteren bir üretim işletmesinde örnek olay çalışması yöntemiyle KTM’nin uygulanması sonucu işletmenin nasıl faydalar sağlayacağını ortaya koymaktır. Bu doğrultuda işletmede yapılan uygulamada öncelikle işletmeden elde edilen veriler, kaynak tüketim muhasebesi yöntemiyle analiz edilerek kaynak havuzları oluşturulmuştur. Daha sonra KTM sisteminin prensiplerine uygun şekilde dağıtımları yapılarak, atıl kapasite ve atıl kapasiteye ait maliyet tespit edilmiştir. Sonuçta KTM sisteminin, üretim maliyetlerinin daha doğru belirlenmesi, atıl kapasite ve buna ilişkin maliyetlerin tespit edilmesi suretiyle işletme için önemli faydalar sağladığı ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Kaynaklar
• Kaynak Tüketimi
• Ürün Maliyetleri
• Atıl Kapasite

APPLICATION OF RESOURCE CONSUMPTION ACCOUNTING IN A MANUFACTURING COMPANY

Öz

In todays modern manufacturing environments, new techniques are needed because traditional cost systems are inefficient to determine product cost accurately. Resource consumption accounting (RCA) is so important for companies because of focussing on resources and not allocating idle capacity costs to products. The aim of this study is to explore benefits of RCA for companies by using case study research method in a company which operates in shotgun sector in Turkey. In this perspective, first data received from the company was analysed using the RCA system by creating resource pools. Then, the resource costs were allocated to activities using the RCA principles, by this way idle capacity was identified, and costs of the idle capacity were determined. In conclusion, it was determined that RCA can provide so many benefits to company by means of determining accurate product cost, idle capacity and cost of idle capacity.

Anahtar Kelimeler

• Resources
• Resource Consumption
• Production Costs
• Idle Capacity

Kaynakça

1. Ahmed S.A. & Moosa M., (2011), Application of resource consumption accounting (RCA) in an educational institute. Pakistan Business Review, 12(4):755-756.
2. Akgün A.İ.,(2016), Türkiye finansal raporlama standartları’nda tarihi maliyet muhasebesinden gerçeğe uygun değere yöneliş. Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Siyaset, Ekonomi ve Yönetim araştırmaları Dergisi,4(3):127-153.
3. Aktaş R., (2013), Yeni bir maliyet ve yönetim muhasebesi yöntemi olarak kaynak tüketim muhasebesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 58:55-76.
4. Çelebi Ş., (2010), Yönetim ve maliyet muhasebesi. BIC Behrendt International Consulting, 1-48.
5. Demircioğlu, E.N., (2016), Yönetim Muhasebesinde Çağdaş Yaklaşımlar, Karahan Kitabevi, Adana.
6. Erkuş H, Aksu İ. ve Turan E., (2014), Kaynak tüketim muhasebesinin diğer maliyet sistemleriyle karşılaştırılması. Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 7(2):15-36.
7. Kayıhan B. ve Tepeli Y., (2016), Yeni bir maliyetleme tekniği olarak kaynak tüketim muhasebesi ve bir örnek uygulama. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, ICAFR 16 Özel Sayısı.
8. Köse T. ve Ağdeniz Ş., (2015), Kaynak tüketim muhasebesinde kapasite maliyet yönetimi. Muhasebe ve Denetime Bakış Dergisi, 45:51-58.

9. Kurtlu A.E., (2016), Kaynak tüketim muhasebesi: silah fabrikası örneği, Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(3):3-5.
10. Özyapıcı H., (2015), Sağlık kurumlarında fiyatlandırma kararları için maliyet analizi sağlayan yeni bir maliyetleme yaklaşımı: Kaynak tüketim muhasebesi. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 2(1):22-26.
11. Tanış, V., (1999), Faaliyete dayalı maliyet yönetiminin anlamı, önemi ve faydaları. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 17(2), 147-158.
12. Tutkavul K., (2016), İşletmelerin sürdürülebilir rekabet gücü ve rekabet üstünlüğü sağlamada verecekleri stratejik kararların kaynak tüketim muhasebesi modeliyle doğrulanmasına yönelik amprik bir çalışma. Doktora Tezi, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kütahya.
13. Unutkan Ö, , (2010), Faaliyet tabanlı maliyet sistemi ve bir uygulama. Mali Çözüm Dergisi, 97:87-105.
14. Webber S. & Clinton B.D., (2004), Recource consumption accounting applied: The clopay case. Management Accounting Quarterly, 6(1):1-14.
15. Yüzbaşıoğlu N., (2004), İşletmelerde stratejik yönetim ve planlama açısından stratejik maliyet yönetimi ve enstürmanları. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12:387-410.