Sağlık Yapısı Cephelerinde Enerji Verimliliğini Arttırmaya Yönelik Güncel Uygulamalar Üzerine Bir İnceleme

Öz

Farklı işlevlere sahip mevcut kamusal yapı tiplerinde, özellikle sağlık yapılarında enerji tüketimleri, ağırlıkları ve biçimleri değişim göstermekle beraber temel olarak ısıtma, soğutma, aydınlatma, iklimlendirme gereksinimleri doğrultusunda gerçekleşmektedir. Çoğu sağlık yapısında tasarım ve uygulama aşamasında pasif yaklaşımların göz ardı edilmiş olması nedeniyle kullanım süreçlerinde mikro-iklimsel koşullara yönelik parametrelerin kombinasyonları iklimsel konfor şartlarında ve minimum enerji tüketimini sağlayan optimum değer aralıklarında oluşamamaktadır. Bu sebeple mevcut sağlık yapılarında enerji verimliliğini arttırmada, yapı kabuğu, elektrik ve mekanik sistemlerde yapılacak değişiklik ya da iyileştirmelere yönelik seçeneklerin ve önceliklerin analiz edilmesi gerekir. Yapı kabuğunda gerçekleştirilecek iyileştirmeler; ısıtma, soğutma ve iklimlendirme için gereken enerji miktarlarının düşürülmesine ve uygun iklimsel konfor koşullarının elde edilmesine katkı sağlayan maliyet, hız bağlamında öncelikli yaklaşımlardır. Bu çerçevede çalışmada, yapımı 2018 yılında tamamlanan ve mevcut yapı tadilatı yanında yeni yapı ilavesi de içeren 45 yataklı Malatya Yeşilyurt Hasan Çalık Devlet Hastanesi örneğinin incelenmesi üzerinden Türkiye’de devlete bağlı sağlık yapılarında enerji tüketimlerinin artışına neden olan tasarım ve uygulama hataları irdelenmiş, enerji verimliliğini arttırma amaçlı, mimarlık ekseninde uygulanmış yapı kabuğuna dair genel iyileştirme yaklaşımları ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Enerji iyileştirme
• Yapı kabuğu
• Mevcut yapılar
• Sağlık yapıları

A Study on Current Applications for Energy Efficiency of Healthcare Building Facades

Öz

The type and the amount of energy consumption in public buildings with different functions especially in health facilities, basically vary due to heating, cooling, lighting and air conditioning requirements. The combination of parameters for micro-climatic conditions do not occur in optimum range of values, which provide climatic comfort conditions and minimum energy consumption since passive strategies are ignored during the design and construction phase in most existing health facilities. For this reason, energy consumption patterns and quantities for different types of existing public healthcare buildings have to be determined and the options and priorites for the changes or refurbishment of building envelope, electrical and mechanical appliances should be analysed. Refurbishment processes on opaque and transparent surfaces of building envelopes are the primary strategies that would make contributions to the reduction of the amount of energy required for heating, cooling and air conditioning and achieving appropriate climatic comfort conditions. In this study, refurbishment strategies which can be applied on the building envelope for increasing energy efficiency in the existing public health facilities and architectural applications that have already been completed in existing state hospitals are examined by focusing on 45 Bed Malatya Yeşilyurt Hasan Çalık State Hospital that is constructed in 2018 and included both new building addition and existing building modifications.

Anahtar Kelimeler

• Refurbishment
• Building envelope
• Existing buildings
• Healthcare buildings

Kaynakça

1. Aksu, C. “Güney Ege Bölgesi (Aydın, Denizli, Muğla) yenilenebilir Enerji Raporu”, T.C. Güney Kalkınma Ajansı, 2011
2. Ascione, F., Bianco, N., De Masi, R. F., & Vanoli, G. P. Rehabilitation of the building envelope of hospitals: Achievable energy savings and microclimatic control on varying the HVAC systems in Mediterranean climates. Energy and Buildings, 2013, 60, 125–138. doi:10.1016/j.enbuild.2013.01.021
3. Ballarini, I., Corrado V., Madonna F., Paduos S., Ravasio F. Energy Refurbishment of the Italian Residential Building Stock: Energy and Cost Analysis Through the Application of the Building Typology. Energy Policy, 2017, 105, 148–160. doi: 10.3390/en10081102
4. Becirovi, S.B., Vasic M. Methodology and Results of Serbian Energy-Efficiency Refurbishment Project. Energy and Buildings, 2013, 62, 258–267. https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2013.03.027
5. Bigaila, E., Hachem-Vermette, C., Mel-Sayed M., Athienitis A.K. Solar Energy Potential For Commercial Building Facade Retrofit. eSIM, IBPSA (International Building Performance Simulation Association).3-6 May 2016, Canada: 1-12.
6. Buonomano A., Calise F., Ferruzzi G., Palombo A. Dynamic energy performance analysis: Case study for energy efficiency retrofits of hospital buildings. Energy, 78, 555–572. http://dx.doi.org/10.1016/j.energy.2014.10.042
7. Cabeza L. F., Gracia A., Pisello A.L. Integration Of Renewable Technologies in Historical and Heritage Buildings: A Review, Energy and Buildings, 2018, 177, 96–111. https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2018.07.058
8. Katafygiotou, M. C., Serghıides D.K. (2014). Analysis of Structural Elements and Energy Consumption of School Building Stock in Cyprus: Energy Simulations and Upgrade Scenarios of a Typical School. Energy and Buildings, 2014, 72, 8–16. https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2013.12.024

9. Murgul, V., Pukhkal, V. Saving the Architectural Appearance of the Historical Buildings due to Heat Insulation of their External Walls. Procedia Engineering, 2015, 117, 891- 899. https://doi.org/10.1016/j.proeng.2015.08.173
10. Rinquet, L., Schwab, S. eREN Energetic refurbishment – a global approach for the building envelope. Energy Procedia, 2017, 122, 109-114. https://doi.org/10.1016/j.egypro.2017.07.384
11. Şener, M., Bayraktar, T. N. Kamu Sağlık Yapılarında Isıl Performans Üzerine Güncel Yapı Kabuğu Uygulamaları. Yapı dergisi, 2016, 418, 40-42.
12. Şener, M., Kılıç, F. A Multidisciplinary Analysis of Standardization in Public Health Facility Architecture in Turkey, CESB 16-Central Europe Towards Sustainable Building, 22 nd-24 th June 2016, Prague, Czech Republic: 881-888.
13. Şener, M. (2017). Türkiye’de Devlet Hastanesi Mimarisinin Gelişimi Üzerine Bir İnceleme. Yapı dergisi,2017, 423, 132-138.
14. T.C. Sağlık Bakanlığı İnşaat Onarım Daire Başkanlığı, Sağlıkta Dönüşüm Projesi Kapsamında Yapılacak Sağlık Tesisleri İçin Proje Aşamasında Uyulması Gereken Hususlar, 2012/6 Sayılı Genelge”, T.C. Sağlık Bakanlığı.2012.
15. Tuik yapı izin istatistikleri-1990-2000 https://biruni.tuik.gov.tr/yapiizin/giris.zul giriş 30 05. 2018
16. İnternet Kaynakları URL.1 https://beptr.csb.gov.tr/bep-web/BEP-TR_E%C4%9Fitim_K%C4%B1lavuzu.pdf
17. URL.2https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=13594&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 (Erişim tarihi: 21.07.2020)
18. URL.3 http://www1.mmo.org.tr/resimler/dosya_ekler/cf3e258fbdf3eb7_ek.pdf (Erişim tarihi: 21.07.2020)