Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Orta Refüjünün Görsel Kalite Değerlendirmesi

Öz

İnsanların kentte gün içerisinde bulundukları alanların, psikolojik açıdan etkisinin olduğu bilinmektedir. Kentin fiziksel, sosyal ve estetik yapısı kullanıcılar üzerinde etkili olmaktadır. Çalışma konusu olan, kentin fiziksel yapısı içerisindeki boşlukları meydana getiren refüjler, yol ile bağlantılı yeşillikleri ve kaldırım ağaçları ile yeşil alanları birleştirerek kent estetiğine katkıda bulunurlar. Kentsel açık yeşil alanlar içinde refüj bitkilendirmesi, mekanın kullanıcıya hitap eden, birçok gereksinimini karşılayan kentsel peyzajın öğelerinden birisidir.

Çalışma alanı, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Terzioğlu Yerleşkesi orta refüjüdür. Mevcut çalışmalar incelenerek, belirlenen kriterler doğrultusunda görsel kalite irdelemesi gerçekleştirilmiştir. Analiz yöntemlerinden görsel kalite analizi seçilmiştir. Bu yöntemin seçilme amacı, kullanılan yöntem ve alana ait çeşitli fotoğraflama teknikleri ile kent kullanıcıların beklenti ve görüşlerinin değerlendirildiği, ayrıca sosyal araştırma boyutunun dikkate alındığı bir altlığın oluşturulabilmesidir.

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Terzioğlu Yerleşkesi orta refüjünün yapısal ve bitkisel peyzaj unsurlarının görsel bağlamda kalitesinin incelenebilmesi için öncelikle mevcut üzerinde saptanan sorunlar not alma tekniği kullanılarak not alınmış ve çözüm önerileri getirilmiştir. Refüjde bulunan yol bitkilerinin estetiksel potansiyellerinin uygunluğu ve bitkilerin işlevselliği, araştırmacı yorumuna göre incelenmiştir. Ulaşılan bulguların ve literatür taramasının karşılaştırılmasıyla elde edilen sonuçlara yönelik çözüm önerileri geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Görsel analiz
• kalite
• kent kullanıcıları
• kentsel mekan
• refüj

Visual Quality Assessment of Çanakkale Onsekiz Mart University Middle Refuge

Öz

It is known that the areas where people are in the city during the day have a psychological effect. The physical, social and aesthetic structure of the city has an impact on the users. The refuges, which are the subject of the study and create the spaces in the physical structure of the city, contribute to the aesthetics of the city by combining the greenery connected with the road and the pavement trees and green areas. Refuge planting in urban open green spaces is one of the elements of the urban landscape that appeals to the user and meets many needs of the space.
The study area is Çanakkale Onsekiz Mart University Terzioğlu Campus central refuge. Existing studies were examined and visual quality analysis was carried out in line with the determined criteria. Visual quality analysis was chosen from the analysis methods. The purpose of choosing this method is to create a base in which the expectations and views of the city users are evaluated, and the social research dimension is taken into account, with the method used and various photographing techniques of the area.
In order to examine the quality of the structural and vegetative landscape elements of the central refuge of Çanakkale Onsekiz Mart University Terzioğlu Campus in a visual context, firstly, the problems identified on the existing ones were noted by using note-taking technique and solutions were suggested. The suitability of the aesthetic potential of the road plants in the refuge and the functionality of the plants were examined according to the interpretation of the researcher. Solution suggestions have been developed for the results obtained by comparing the findings and the literature review.

Anahtar Kelimeler

• Visual analysis
• quality
• city users
• urban space
• refuge

Kaynakça

1. Ak, T. (2005). Kentsel Dış Mekanlar Bağlamında Çanakkale Saat Kulesi ve Çevresine Yönelik Bir Görsel Analiz Çalışması, Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Peyzaj Mimarlığı Bölümü.
2. Aşur, F. ve Alphan, H. (2018). Görsel Peyzaj Kalite Değerlendirmesi ve Alan Kullanım Planlamasına Olan Etkileri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Blilmleri Dergisi, 28(1): 117-125.
3. Çelem, H. ve Şahin, Ş. (1997). Kentiçi Yol Ağaçlarının Görsel ve İşlevsel Etkileri. Kent Ağaçlandırmaları ve İstanbul. 96 Sempozyum Bildiri Kitabı: 41-54.
4. Dağıstanlıoğlu, C. ve Önder, S. (2009). Isparta Eğirdir Karayolunun Peyzaj Planlama İlkeleri Açısından İncelenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, Sayı: 1: 154-166.
5. Daniel, TC. (2001). Whither Scenic Beauty Visual Landscape Quality Assessment İn The 21st Century . Landscape and Urban Planning, Volume 54, Issues 1-4: 267-281.
6. Erdoğan, A. ve Özer, S. (2010). Kayseri Kenti Yol Ağaçlarının Estetik ve Fonksiyonel Yönden İncelenmesi. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 10(2): 66-78.
7. Erdönmez, İMÖ. ve Kaptanoğlu, AYŞ. (2008). Peyzaj Estetiği ve Görsel Kalite Değerlendirmesi. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 58(1): 40-51
8. Freidmann, A., Zimring, C., Zube, E. (1985). Environmental Design Evaluation. Plenum Press, New York and London.

9. Kırzıoğlu, I. (1995). Peyzaj Kavramı ve Şehir Planlamasında Kullanımı. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Ders Yayınları No:175: 42, Erzurum.
10. Özgen, Y. (1990). Kullanıcı Açısından Parkta Peyzaj Değerlendirmesi. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 40(2).
11. Özgüç, İM. (1999). TEM Hadımköy-Kınalı Arası Peyzaj Planlaması Üzerinde Görsel Araştırmalar, Doktora Tez Özeti, İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi Seri A. 49(2): 115-132.
12. Özhancı, E. ve Yılmaz, H. (2017). Görsel Peyzaj Kalite Değerlendirmelerinde Kalite Göstergelerinin Mekansal Yansımaları. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi: 157-173.
13. Sağlık, A. (2014). Çanakkale Kenti Rekreasyon Potansiyelinin Kentlerin Yaşanabilirliği Açısından Değerlendirilmesi, Doktora Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Peyzaj Mimarlığı Bölümü.
14. Sağlık A., Alkan Y., Kelkit A., Çavuşoğlu G., Sağlık E. (2016). Peyzaj Mimarlığında Fonksiyonel Mekân Çözümlemesine Yönelik Bir Tasarım Çalışması, Uluslararası Hakemli Tasarım ve Mimarlık Dergisi, cilt.2016: 97-110.
15. Sağlık, A., Sağlık, E., Kelki̇t, A., Öncül, N., Temi̇z, M. (2020). ÇOMÜ Terzioğlu Yerleşkesinde Yaşanabilirlik ve Peyzaj Tasarımı İlişkisi. ÇOMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 8 (2): 427-441.
16. Seçkin, Ö. B. (1997). Peyzaj Yapıları II. İstanbul Orman Fakültesi Yayınları No: 447, Üniversite Yayın No: 4029: 235, İstanbul.
17. Selim, C. ve Atabey, S. (2020). Kentsel Yol Ağaçlandırmalarının Sağladığı Faydaların Belirlenmesi: Antalya Atatürk Bulvarı Örneği. Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 34 (Özel Sayı): 235-247.
18. Sheppard, SRJ. (1989). Visual Simulation: A User’s Guide For Arhitects, Engineers, and Planners. Van Nostrand Reinhold, New York.
19. Smardon, RC., Palmer, JF., Felleman, JP. (1986). Foundations For Visual Project Analysis. John Wiley and Sons.
20. Yıldırım, BT., Gencer, G., Sarısoy, SÇ. (1999). Bitki Materyalinin Kentiçi Çevre Sorunlarının Çözümüne Olumlu Katkıları, Kent Yönetimi İnsan ve Çevre Sorunları Sempozyumu, Cilt 1: 160-168, İstanbul.
21. İnternet Atıfları URL-1: https://tr.wikipedia.org/wiki/%C3%87anakkale_(il), Erişim tarihi: 24.12.2020.
22. URL-2: www.comu.edu.tr, Erişim tarihi: 17.12.2020.
23. URL-3: https://canakkale.ktb.gov.tr/TR-70467/cografya.html, Erişim tarihi: 24.12.2020.
24. URL-4: https://www.hurriyetemlak.com/emlak-yasam/canakkale-onsekiz-mart-universitesine-yakin-kiralik-ev-bulmak/, Erişim tarihi: 17.12.2020.
25. URL-5: https://www.izmir.bel.tr/tr/Projeler/kavsak-ve-refuj-duzenlemeleri-gorulmeye-deger-oldu/1568/4, Erişim tarihi: 17.12.2020.