Zorunlu Sürdürülebilirlik Raporlaması (TSRS) Işığında Anonim Şirket Yönetim Kurulu Üyelerinin Hukuki Sorumluluğu

Öz

Bu çalışmada, Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları’nın (TSRS) yürürlüğe girmesiyle birlikte anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin hukuki sorumlulukları kapsamlı biçimde ele alınmıştır. TSRS, işletmelerin sadece finansal verimliliklerini değil, aynı zamanda çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) alanındaki etkilerini de raporlamalarını zorunlu hale getirmiştir. Böylelikle sürdürülebilirlik raporlaması, finansal raporlama sisteminin ayrılmaz bir unsuru haline gelmiş ve paydaşların karar alma süreçlerinde daha bütüncül bilgiye erişimi mümkün olmuştur. Çalışmada, öncelikle sürdürülebilirlik raporlamasının kavramsal ve hukuki temelleri açıklanmış, Türk Ticaret Kanunu’nun 516. maddesi ve devamı hükümleri çerçevesinde faaliyet raporları ile TSRS arasındaki kesişim noktaları incelenmiştir. Avrupa Birliği’nde NFRD’den CSRD’ye geçiş süreci değerlendirilerek, Türkiye’deki düzenlemelerin uluslararası standartlarla benzerlikleri ve farklılıkları ortaya konulmuştur. Bulgular, TSRS’nin şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkelerini güçlendirdiğini, yönetim kurullarının özen ve bağlılık borcunu daha somut hale getirdiğini göstermektedir. Bununla birlikte, veri yönetimi, bağımsız denetim ve güvence süreçleri ile uluslararası standartlarla uyumun güçlendirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma, TSRS’nin yalnızca bir yasal uyum yükümlülüğü olmadığını, aynı zamanda kurumsal yönetim ilkeleri çerçevesinde uzun vadeli değer yaratımı ve paydaş güveni için stratejik bir araç haline geldiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Zorunlu Sürdürülebilirlik Raporlaması
• Yönetim Kurulu
• Hukuki Sorumluluk
• Kurumsal Yönetim

"Legal Liability of Joint Stock Company Board Members within the Framework of Mandatory Sustainability Reporting "

Öz

This study examines the legal responsibilities of board members of joint stock companies in the context of the implementation of the Turkish Sustainability Reporting Standards (TSRS). With the adoption of TSRS, companies are required not only to disclose their financial performance but also to report on their environmental, social, and governance (ESG) impacts. Thus, sustainability reporting has become an integral part of the corporate reporting system, enabling stakeholders to access more comprehensive and transparent information for their decision-making processes. The study first outlines the conceptual and legal foundations of sustainability reporting and analyzes the intersections between TSRS and the provisions of the Turkish Commercial Code (Articles 516 et seq.) regarding board activity reports. Furthermore, the transition from the Non-Financial Reporting Directive (NFRD) to the Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) within the European Union (EU) is discussed, highlighting the similarities and differences with the Turkish framework. The findings indicate that TSRS strengthens the principles of transparency and accountability, while rendering the board members’ duty of care and loyalty more concrete. However, the analysis also reveals the need for further improvement in areas such as data management, independent assurance processes, and harmonization with international standards. Overall, the study demonstrates that TSRS should not be regarded merely as a compliance obligation but rather as a strategic tool for long-term value creation, corporate governance, and stakeholder trust.

Anahtar Kelimeler

• Mandatory Sustainability Reporting
• Board of Directors
• Legal Liability
• Corporate Governance

Kaynakça

1. Adams, C. A., Druckman, P. B., & Picot, R. C. (2020). Sustainable development goals disclosure (SDGD) recommendations. ACCA: London, UK.
2. Adams, C. A., Potter, B., Singh, P. J., & York, J. (2016). Exploring the implications of integrated reporting for social investment (disclosures). The British Accounting Review, 48(3), 283-296.
3. Akdoğan, M. U. (2024). Sürdürülebilirlik Bilgilerinin Raporlanmasında Kullanılan Raporlama Çerçevelerine Toplu Bakış ve Tek Raporlama Çerçevesine Duyulan İhtiyaç-Güncel Gelişmeler. Muhasebe ve Denetime Bakış, 24(72), 217-238.
4. Ali, I., Fukofuka, P. T., & Narayan, A. K. (2023). Critical reflections on sustainability reporting standard setting. Sustainability Accounting, Management and Policy Journal, 14(4), 776-791.
5. Ambec, S., & Lanoie, P. (2008). Does it pay to be green? A systematic overview. The Academy of Management Perspectives, 45-62.
6. Ararat, M., & Eroğlu, M. (2020). Hukuk ve piyasalar açısından sürdürülebilirlik. Sabancı Üniversitesi Kurumsal Yönetim Forumu, Politika Notu No:4.
7. Ayral, G., & Saracel, N. (2021). Etik iklimin kurumsal itibar ve kurumsal sürdürülebilirlik yaklaşımına etkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 13(3), 2376-2395.
8. Borsa İstanbul. (2023). Sürdürülebilirlik endeksi ve rehberi. https://www.borsaistanbul.com/tr/sayfa/472/surdurulebilirlik

9. Brundtland Report. (1987). Our common future. Oxford University Press.
10. Caputo, F., Leopizzi, R., Pizzi, S., & Milone, V. (2019). The non-financial reporting harmonization in Europe: Evolutionary pathways related to the transposition of the Directive 95/2014/EU within the Italian context. Sustainability, 12(1), 92.
11. CGFT. (2020). Policy Paper No. 4: Sustainable Finance and Corporate Governance. Center for Global Financial Transparency.
12. Christensen, H. B., Hail, L., & Leuz, C. (2021). Mandatory CSR and sustainability reporting: Economic analysis and literature review. Review of accounting studies, 26(3), 1176-1248.
13. Çalışkan, A. Ö. (2012). Sürdürülebilirlik Raporlamasi. Journal of Accounting and Taxation Studies, 5(1), 41-68.
14. Donaldson, T., & Preston, L. E. (1995). The stakeholder theory of the corporation: Concepts, evidence, and implications. Academy of management Review, 20(1), 65-91.
15. Dunfjäll, M. (2025). Materiality in Transition: Challenges and Opportunities in Corporate Sustainability Reporting under the CSRD. European Journal of Risk Regulation, 1-15.
16. Eccles, R. G., Ioannou, I., & Serafeim, G. (2012). The impact of a corporate culture of sustainability on corporate behavior and performance (Vol. 17950, No. 1, pp. 2835-2857). Cambridge, MA, USA: National Bureau of Economic Research.
17. European Commission. (2021). Corporate sustainability reporting directive (CSRD). https://ec.europa.eu/info European Parliament & Council. (2014). Directive 2014/95/EU of 22 October 2014 amending Directive 2013/34/EU as regards disclosure of non-financial and diversity information by certain large undertakings and groups. Official Journal of the European Union, L 330/1. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A32014L0095
18. European Parliament & Council. (2022). Directive (EU) 2022/2464 … as regards corporate sustainability reporting. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A32022L2464
19. Flammer, C. (2021). Corporate green investments and shareholder value. Journal of Finance, 76(9), 4531-4570.
20. Friedman, M. (2007). The social responsibility of business is to increase its profits. In Corporate ethics and corporate governance (pp. 173-178). Berlin, Heidelberg: springer berlin heidelberg.
21. García-Sánchez, I. M., Aibar-Guzmán, B., & Aibar-Guzmán, C. (2022). What sustainability assurance services do institutional investors demand and what value do they give them?. Sustainability Accounting, Management and Policy Journal, 13(1), 152-194.
22. Global Reporting Initiative. (1997). Guidelines: Sustainability Reporting Framework (first release). https://www.globalreporting.org/how-to-use-the-gri-standards/gri-standards-english-language/
23. Healy, P. M., & Palepu, K. G. (2001). Information asymmetry, corporate disclosure, and the capital markets: A review of the empirical disclosure literature. Journal of accounting and economics, 31(1-3), 405-440.
24. Hoque, M. E. (2017). Why company should adopt integrated reporting?. International Journal of Economics and Financial Issues, 7(1), 241-248.
25. Kamu Gözetimi Kurumu (KGK). (2023). Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS 1 ve TSRS 2). Resmî Gazete, 29.12.2023, Sayı 34414 (1. mükerrer).
26. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu [KGK]. (2023). Soru ve cevaplarla sürdürülebilirlik raporlaması. https://www.kgk.gov.tr/
27. Kandemir, H. K. (2021). Sürdürülebilir şirketler ve hukukî çerçevesi. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(41), 853-876. https://doi.org/10.46928/iticusbe.949544
28. Karaege, Ö. (2012). Yeni Türk Ticaret Kanunu Çerçevesinde Yönetim Kurulu Üyeliğine Seçilme Koşulları. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16(3), 67-94.
29. Karasu, R. (2013). 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu ile anonim şirketlerde kurumsal yönetim ile ilgili getirilen yenilikler. İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 4(2), 33-60.
30. Karatepe Kaya, M. (2024). Riskin Erken Saptanması Komitesinin işleyişine ilişkin güncel hukukî sorunlar ve öneriler. Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 14(2), 1663–1713.
31. Kevser, M., & Doğan, M. (2020). Yönetim kurulu yapısı ve sürdürülebilirlik raporu uyumu: Türk bankacılık sektörü üzerine bir araştırma. Bankacılık ve Sermaye Piyasası Araştırmaları Dergisi, 4(10), 39-54.
32. KGK. (2022). Soru ve cevaplarla sürdürülebilirlik raporlaması. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu.
33. KGK. (2023). Türkiye sürdürülebilirlik raporlama standartları (TSRS 1 ve 2). Resmî Gazete, 29.12.2023.
34. Kurt, Y. (2025). Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standardı (TSRS) uyum ölçümü: BIST Sürdürülebilirlik Endeksi üzerine yapay zekâ destekli bir araştırma. VIII. International Symposium on Accounting and Finance.
35. Mangiuc, M. D., & Kagitci, M. (2025). CSRD as a paradigm shift in sustainability reporting: From voluntary practice to legal requirement. The AMFITEATRU ECONOMIC journal, 27(70), 1193-1193.
36. OECD. (2015). G20/OECD Principles of Corporate Governance. OECD Publishing.
37. OECD. (2023). OECD/G20 Principles of Corporate Governance. OECD Publishing.
38. Okuyucu D. (2023). Anonim Şirketin Sosyal Sorumluluğu, Onikilevha Yayıncılık.
39. Oskarsdottir, H., Sigurjonsson, T.O. & Steinthorsson, R.S. (2025). The European Union’s Corporate Sustainability Reporting Directive: Impact on corporate boards. International Journal of Law and Management. https://doi.org/10.1108/IJLMA-03-2025-0106
40. Önder, Ş., & Baimurzin, R. (2020). Effect of corporate governance on sustainability disclosures: Evidence from Turkey. Indonesian Journal of Sustainability Accounting and Management, 4(1), 93-102.
41. Özcan, Ö. D., & Akbaş, H. E. (2025). BIST Sürdürülebilirlik Endeksindeki Şirketlerin TSRS S2 İklimle İlgili Açıklamalar Standardına Hazırlık Seviyeleri: Elektrik Tesisleri ve Güç Jeneratörleri ile İnşaat Malzemeleri Sektörleri Üzerine Bir Araştırma. International Journal of Social Science Research, 14(1), 151-171.
42. Özçelik, M. (2025). Sürdürülebilirlik Raporlarının Zorunlu Güvence Denetimi: Bağımsız Denetçilerden Görüşler. İşletme Araştırmaları Dergisi, 17(2), 1773-1793.
43. Özdemir, N. (2024). Güncel Gelişmeler Ekseninde Sürdürülebilirlik Raporlama Sürecinin ve Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarının Değerlendirilmesi. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 20(2), 444-458.
44. Poroy, R., Tekinalp, Ü., & Çamoğlu, E. (2020). Ortaklıklar ve Kooperatif Hukuku. Vedat Kitapçılık.
45. Porter, M. E., & Kramer, M. R. (2011). Creating shared value: Harvard business review. From the Magazine (January–February 2011).
46. Pulaşlı, H. (2024). Şirketler Hukuku Genel Esaslar. Adalet Yayınevi.
47. Ritala, P., Huotari, P., Bocken, N., Albareda, L., & Puumalainen, K. (2018). Sustainable business model adoption among S&P 500 firms: A longitudinal content analysis study. Journal of cleaner production, 170, 216-226.
48. Saban, M., Küçüker, H., & Küçüker, M. (2017). Kurumsal sürdürülebilirlik ile ilgili raporlama çerçeveleri ve sürdürülebilirlik raporlamasinda muhasebenin rolü. İşletme Bilimi Dergisi, 5(1), 101-115.
49. Say, S., & Doğan, M. (2023). Bankaların sürdürebilirlik raporu ile kurumsal yönetim ilişkisi. İşletme Akademisi Dergisi, 4(1), 35-51.
50. Schaltegger, S., Bennett, M., & Burritt, R. (2006). Sustainability accounting and reporting: development, linkages and reflection. An introduction. In Sustainability accounting and reporting (pp. 1-33). Dordrecht: Springer Netherlands.
51. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK). (2020). Kurumsal Yönetim Tebliği ve Sürdürülebilirlik İlkeleri Uyum Çerçevesi. SPK Yayınları.
52. Smith, J., Haniffa, R., & Fairbrass, J. (2011). A conceptual framework for investigating ‘capture’in corporate sustainability reporting assurance. Journal of business ethics, 99(3), 425-439.
53. Solomon, J. (2020). Corporate governance and accountability. John Wiley & Sons.
54. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2021). Paris Anlaşması. https://iklim.gov.tr/paris-anlasmasi-i-34
55. Tekinalp, Ü. (2020). Sermaye ortaklıklarının yeni hukuku (5. baskı). Vedat Kitapçılık.
56. Ticaret Bakanlığı. (2023). Avrupa Yeşil Mutabakatı. https://ticaret.gov.tr/dis-iliskiler/yesil-mutabakat/avrupa-yesil-mutabakati
57. Tore, İ. (2025). Kurumsal Yönetim Kapsamında İklim Değişikliği Raporlaması: Düzenleyici Perspektiften Halka Açık Anonim Şirketlerde Raporlamaya İlişkin Güncel Standartların Değerlendirilmesi. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 29(2), 37-78.
58. Tuan, K. (2019). Yönetim Kurulu Özelliklerinin Sürdürülebilirlik Raporlarına Etkisi: Borsa İstanbul Örneği. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (36), 233-242.
59. United Nations Global Compact. (2001). The Ten Principles of the UN Global Compact. https://www.unglobalcompact.org/what-is-gc/mission/principles
60. United Nations. (1992). Rio Declaration on Environment and Development. United Nations Conference on Environment and Development (UNCED), Rio de Janeiro. https://www.un.org/en/development/desa/population/migration/generalassembly/docs/globalcompact/A_CONF.151_26_Vol.I_Declaration.pdf