Erzurum Kentindeki Bazı Önemli Parkların Peyzaj Kalite Göstergelerinin Değerlendirilmesi

Öz

 

Kentsel yeşil alanların önemli bileşenlerinden birisi parklardır. Parkların daha fonksiyonel ve estetik olması için peyzaj kalite göstergeleri dikkate alınarak tasarlanmaları gerekmektedir. Bir parkın erişilebilirliği, bitkisel tasarımı, güvenilirliği, sahip olduğu donatı elemanlarının zenginliği ve kalitesi gibi birçok özelliği kullanıcılar tarafından daha fazla tercih edilir olmasını sağlamaktadır. Kent parklarındaki peyzaj kalite göstergelerini değerlendirmek amacı ile gerçekleştirilen bu araştırmanın materyalini; Erzurum kentinde yer alan önemli parklardan Olimpiyat Parkı, 100. Parkı, Tavşanlı Park, Recep Tayyip Erdoğan Parkı, Millet Bahçesi, Şehitler Parkı, Palandöken Aile Çay Bahçesi oluşturmaktadır. Araştırma alanını oluşturan parklarda video ve fotoğraf çekimi yapılarak 20 kişiden oluşan uzman gruba foto-video anket uygulanarak görsel etki, yapısal tasarım, bitkisel tasarım, döşeme kalitesi gibi peyzaj kalite göstergelerinin 5’li Likert Ölçeği ile değerlendirmeleri sağlanacaktır. Araştırmanın sonucunda; Erzurum kentinde yer alan en yoğun olarak kullanılan 7 parkın peyzaj kalite göstergeleri değerlendirilerek yeterli ve yetersiz yönleri belirlenecek, önerilerde bulunulacaktır.

Anahtar Kelimeler

• : Kent,park,peyzaj,kalite göstergesi

Evaluation of Landscape Quality Indicators of Some Important Parks in Erzurum City

Öz

One of the important components of urban green areas is the parks. In order for the parks to be more functional and aesthetic, they should be designed considering the landscape quality indicators. Many features such as the accessibility, vegetative design, reliability, richness and quality of the reinforcement elements of a park make it more preferred by users. The aim of this research is to evaluate the landscape quality indicators in urban parks; Olympic Park, 100th Park, Tavsanli Park, Recep Tayyip Erdogan Park, National Garden, Martyrs' Park, Palandoken Family Tea Garden are among the important parks in Erzurum. In the parks which constitute the research area, photograph and video survey was applied to the expert group consisting of 20 people, and landscape quality indicators such as visual impact, structural design, plant design, floor quality were evaluated with 5-point Likert Scale. As a result of the research; the landscaping quality indicators of the 7 most commonly used parks in Erzurum city were evaluated by landscape architects with a postgraduate degree (master and / or doctorate) and their adequate and inadequate aspects were determined and recommendations were made. 

Anahtar Kelimeler

• Urban park,landscape design and application,landscape quality indicators,Erzurum

Kaynakça

1. Kaynaklar[1] Yücel, G.F., Yıldızcı, A.C. “Kent Parkları ile ilgili kalite kriterlerinin oluşturulması”, İtüdergisi/a (Mimarlık, planlama, tasarım), 2006, 5(2, 2): 222-232. [2] Polat, A.T, Önder, S., “Kent Parki Kavrami Ve Konya Kenti İçin Bir Kent Parki Örneği”, S.Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 2004, 18(34): 76-86.[3] Chiesura, A. “The role of urban parks for the sustainable city”. Landscape and Urban Planning, 2004, 68(1): 129-138.[4] Emür, S.H., Onsekiz, D. (2007). “Kentsel Yaşam Kalitesi Bileşenleri Arasinda Açik Ve Yeşil Alanlarin Önemi-Kayseri/Kocasinan İlçesi Park Alanlari Analizi”, 2007, 1: 367-396.[5] Çakçı, I., Çelem, H. “Kent Parklarında Görsel Peyzaj Algısının Değerlendirilmesi”, Tarım Bilimleri Dergisi, 2009, 15(1): 88-95.[6] Bektaş, A. “Bursa İli Kent Parklarının, Reşat Oyal Kültürparkı, Soğanlı Botanik Parkı Ve Merinos Parkı Örneklerinde Peyzaj Tasarım Kriterlerine Göre İncelenmesi”. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2010.[7] Bekçi, B., Taşkan, G. “Açık Yeşil Alanlardaki Kent Donatılarının Kişisel Mekan Uzaklığına Etkisi: Bartın Kenti Örneği”, Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 2012, 22: 61-71.[8] Alpay, C.O, Kalaycı, A., Birişçi, T. “Ekolojik Tasarım Kriterlerine Göre Kent Parkı İyileştirme Modeli: İzmir Kültürpark Örneği”, TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu, 28-30 Kasım, 2013.[9] Özdemir, B. “Konya İlinde Bulunan Bazı Kent Parklarının Kullanıcı Tercihleri Açısından Değerlendirilmesi”, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2013.[10] Şişman, E.E., Gültürk, P. Tekirdağ Kent Merkezinde Bulunan Parkların Mevcut Durumunun Belirlenmesi ve Öneri Bir Peyzaj Projesinin Hazırlanması. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 2014, 11(2): 98-109.[11] Zhang, S., Zhou, W. “Recreational visits to urban parks and factors affecting park visits: Evidence from geotagged social media data”, Landscape and Urban Planning, 2018, 180: 27-35.[12] Bonnie, K.L.M., Jim, C.Y. “Linking park users' socio-demographic characteristics and visit-related preferences to improve urban parks”, Cities, 2019, 92: 97-111.
2. [13] Çınar, İ. “Kent Parklarının Rekreasyonel Yönden Yeterlilikleri Üzerine Fethiye-Muğla Kent Parkları Örneğinde Bir Araştırma”. ADÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 2008, 5(2):33-38.[14] Elinç, H. “Görsel Kalite Değerlendirmesi Yöntemi İle Antalya İli Alanya İlçesindeki Abdurrahman Alaettinoğlu Ve Alanya Belediye Başkanları Kent Parklarının İrdelenmesi”, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2011.[15] Erdoğan, R., Oktay, H.E., Yıldırım, C. “Antalya-Konyaaltı Parklarında Kullanılan Donatı Elemanları Tasarımlarının Kullanıcı Görüşleri Doğrultusunda Değerlendirilmesi”, Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 2011, 12 (1):1-8.[16] Polat, A.T. “Kent Parklarında Görsel Kalite ve Doğallık Derecesi Arasındaki İlişkilerin Belirlenmesi”, Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Dergisi, 2012, 2(3): 85-92.[17] Kaypak, Ş. “Antakya’nın Kent Kimliği Açısından İrdelenmesi”, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2010, 7: 373-392.