Yıl 2019, Cilt 8 , Sayı 1, Sayfalar 42 - 55 2019-06-30

Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri

Ceren BÖRÇEK KASURKA [1]


Toksikoloji,  bir organizmada kimyasal, fiziksel, veya biyolojik ajanlara maruziyetin sebep olduğu fenotipik değişiklikler üzerine odaklanmıştır. Moleküler toksikoloji terimi ise çeşitli malzemelerin, ilaçların, kimyasal maddelerin, toksinlerin vs  fonksiyonel mekanizmalarının anlaşılması için moleküler ve hücresel biyolojinin, hücresel ve biyokimyasal seviyelerde kullanılmasına karşılık gelmektedir. 1980’lerde moleküler biyoloji araçlarının geliştirilmesine paralel olarak, toksikoloji dahil olmak üzere biyolojik bilimlerde bir dönüşüm başlamıştır. Aynı zamanlarda yayınlanan, “Toksikoloji molekülere kaymaktadır” başlıklı bir makale, toksikolojinin çağa adapte olduğunu göstermektedir. Bu gelişmelerin ardından toksikologlar zehirli bir maddenin DNA’nın yapısı, fonksiyonu ve (hedef) gen ekspresyonu üzerindeki etkilerini araştırabilir, toksik cevabı düzenleyen genleri klonlayabilir ve “omik” teknolojilerden (genomik, proteomik, metabolomik, interaktomik), epigenetikten, sistem biyolojisinden, hesaplamalı bilimlerden ve in vitro  biyolojiden elde edilen bilgileri harmanlayabilir hale gelmiştir. Günümüzde kullanılmakta olan 100.000'e yakın kimyasal madde mevcuttur ve bunların sadece küçük bir kısmının toksikolojik değerlendirmesi yapılmıştır. Dolayısıyla, bilim adamları bu maddeleri taramak ve etki tespit etmek için alternatif yaklaşımlara ihtiyaç duymaktadırlar. Sonuç olarak toksikoloji, kendisini hızla daha bütünsel bir bilimsel disipline dönüştürmektedir. Bu çalışmanın amacı ise teknolojik gelişmeler ışığında toksikolojik çalışmalara genel bir bakış sunmaktır.

Toksikoloji, Moleküler toksikoloji, Toksikogenomik
  • 1. Ancizar-Aristizábal, F., et al., Approaches and Perspectives to Toxicogenetics and Toxicogenomics. Revista de la Facultad de Medicina, 62, 4, 605-615,2014
  • 2. Wang, Y., et al., Techniques for Investigating Molecular Toxicology of Nanomaterials. Journal of Biomedical Nanotechnology, 12, 6, 1115-1135,2016
  • 3. Choudhuri, S., et al., From Classical Toxicology to Tox21: Some Critical Conceptual and Technological Advances in the Molecular Understanding of the Toxic Response Beginning from the Last Quarter of the 20th Century. Toxicological Sciences, 161, 1, 5-22,2018
  • 4. Vural, N., “Toksikoloji”, Ankara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Yayınları, Ankara, 115-129, 2005
  • 5. Özdemir, F., Z. Kayaaltı, and D. Kaya-Akyüzlü, Ksenobiyotiklerin DNA Üzerindeki Toksik Etkileri Ve Toksikogenetik. 2015,Parkinson, A. and B.W. Ogilvie, Biotransformation of Xenobiotics. 2001, McGraw-Hill New York.
  • 6. Council, N.R., Applications of Toxicogenomic Technologies to Predictive Toxicology and Risk Assessment. 2007: National Academies Press.
  • 7. Marshall, E., Toxicology Goes Molecular. Science, 259, 5100, 1394-1398,1993
  • 8. Bouvier d'Yvoire, M., et al., Ecvam and New Technologies for Toxicity Testing. Advances in experimental medicine and biology, 745, 154-180,2012
  • 9. Dave, S.R., et al., Luminescent Quantum Dots for Molecular Toxicology, in New Technologies for Toxicity Testing. 2012, Springer. p. 117-137.
  • 10. Wakefield, J., Toxicogenomics: Roadblocks and New Directions. Environmental Health Perspectives, 111, 6, A334-A334,2003
  • 11. Mattingly, C.J., et al., The Comparative Toxicogenomics Database (Ctd). Environmental Health Perspectives, 111, 6, 793-795,2003
  • 12. Aardema, M.J. and J.T. MacGregor, Toxicology and Genetic Toxicology in the New Era of “Toxicogenomics”: Impact of “-Omics” Technologies. Mutation Research/Fundamental and Molecular Mechanisms of Mutagenesis, 499, 1, 13-25,2002
  • 13. Lederberg, J. and A.T. McCray, Ome Sweetomics--a Genealogical Treasury of Words. The Scientist, 15, 7, 8-8,2001
  • 14. Pennie, W.D., Use of Cdna Microarrays to Probe and Understand the Toxicological Consequences of Altered Gene Expression. Toxicology letters, 112, 473-477,2000
  • 15. Budak, Ş.Ö. and S. Dönmez, Gıda Biliminde Yeni Omik Teknolojileri. Gıda Dergisi, 37, 3, 2012
  • 16. Venter, J.C., et al., The Sequence of the Human Genome. science, 291, 5507, 1304-1351,2001
  • 17. Schmidt, C.W., Toxicogenomics: An Emerging Discipline. Environmental health perspectives, 110, 12, A750,2002
  • 18. Goetz, A.K., et al., Current and Future Use of Genomics Data in Toxicology: Opportunities and Challenges for Regulatory Applications. Regulatory Toxicology and Pharmacology, 61, 2, 141-153,2011
  • 19. Heijne, W.H.M., et al., Systems Toxicology: Applications of Toxicogenomics, Transcriptomics, Proteomics and Metabolomics in Toxicology. Expert Review of Proteomics, 2, 5, 767-780,2005
  • 20. Orphanides, G. and I. Kimber, Toxicogenetics: Applications and Opportunities. Toxicological Sciences, 75, 1, 1-6,2003
  • 21. Jo, Y., et al., Toxpo: Toxicogenomics Knowledgebase for Inferring Toxicity Based on Polymorphism. BioChip Journal, 4, 2, 99-104,2010
  • 22. Irwin, R.D., et al., Application of Toxicogenomics to Toxicology: Basic Concepts in the Analysis of Microarray Data. Toxicologic pathology, 32, 1_suppl, 72-83,2004
  • 23. Aithal, G.P., et al., Association of Polymorphisms in the Cytochrome P450 Cyp2c9 with Warfarin Dose Requirement and Risk of Bleeding Complications. The Lancet, 353, 9154, 717-719,1999
  • 24. Danielson, P., The Cytochrome P450 Superfamily: Biochemistry, Evolution and Drug Metabolism in Humans. Current drug metabolism, 3, 6, 561-597,2002
  • 25. Afshari, C.A., H.K. Hamadeh, and P.R. Bushel, The Evolution of Bioinformatics in Toxicology: Advancing Toxicogenomics. Toxicological Sciences, 120, suppl_1, S225-S237,2010
  • 26. Nuwaysir, E.F., et al., Microarrays and Toxicology: The Advent of Toxicogenomics. Molecular carcinogenesis, 24, 3, 153-159,1999
  • 27. Waters, M.D. and J.M. Fostel, Toxicogenomics and Systems Toxicology: Aims and Prospects. Nature Reviews Genetics, 5, 12, 936,2004
  • 28. Sturla, S.J., et al., Systems Toxicology: From Basic Research to Risk Assessment. Chemical Research in Toxicology, 27, 3, 314-329,2014
  • 29. Horgan, R.P. and L.C. Kenny, ‘Omic’technologies: Genomics, Transcriptomics, Proteomics and Metabolomics. The Obstetrician & Gynaecologist, 13, 3, 189-195,2011
  • 30. Beyoğlu, D. and J.R. Idle, Metabolomics and Its Potential in Drug Development. Biochemical pharmacology, 85, 1, 12-20,2013
  • 31. Yang, Y., E.A.G. Blomme, and J.F. Waring, Toxicogenomics in Drug Discovery: From Preclinical Studies to Clinical Trials. Chemico-Biological Interactions, 150, 1, 71-85,2004,Khan, S.R., et al., Current Status and Future Prospects of Toxicogenomics in Drug Discovery. Drug discovery today, 19, 5, 562-578,2014
  • 32. Kaymak, G., H.E.E. Duruel, and Ş.T. Kizilkaya, Sucul Canlilarin Ekotoksigonenomik Araştırmalardaki Yeri, in Fen Bilimleri Ve Matematik’te Akademik Araştirmalarmatematik’te Akademik Araştırmalar. 2013, Gece Kitaplığı: Ankara. p. 9.
  • 33. Oberemm, A., L. Onyon, and U. Gundert-Remy, How Can Toxicogenomics Inform Risk Assessment? Toxicology and applied pharmacology, 207, 2, 592-598,2005
  • 34. Merrick, B.A., R.S. Paules, and R.R. Tice, Intersection of Toxicogenomics and High Throughput Screening in the Tox21 Program: An Niehs Perspective. International journal of biotechnology, 14, 1, 7-27,2015
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik
Bölüm Diğer Bölümler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-5772-9463
Yazar: Ceren BÖRÇEK KASURKA (Sorumlu Yazar)
Kurum: ORDU ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 30 Haziran 2019

Bibtex @derleme { nevbiltek450764, journal = {Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi}, issn = {2148-466X}, eissn = {2148-4651}, address = {}, publisher = {Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {8}, pages = {42 - 55}, doi = {10.17100/nevbiltek.450764}, title = {Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri}, key = {cite}, author = {BÖRÇEK KASURKA, Ceren} }
APA BÖRÇEK KASURKA, C . (2019). Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri. Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi , 8 (1) , 42-55 . DOI: 10.17100/nevbiltek.450764
MLA BÖRÇEK KASURKA, C . "Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri". Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi 8 (2019 ): 42-55 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/nevbiltek/issue/42851/450764>
Chicago BÖRÇEK KASURKA, C . "Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri". Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi 8 (2019 ): 42-55
RIS TY - JOUR T1 - Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri AU - Ceren BÖRÇEK KASURKA Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.17100/nevbiltek.450764 DO - 10.17100/nevbiltek.450764 T2 - Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 42 EP - 55 VL - 8 IS - 1 SN - 2148-466X-2148-4651 M3 - doi: 10.17100/nevbiltek.450764 UR - https://doi.org/10.17100/nevbiltek.450764 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri %A Ceren BÖRÇEK KASURKA %T Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri %D 2019 %J Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi %P 2148-466X-2148-4651 %V 8 %N 1 %R doi: 10.17100/nevbiltek.450764 %U 10.17100/nevbiltek.450764
ISNAD BÖRÇEK KASURKA, Ceren . "Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri". Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi 8 / 1 (Haziran 2019): 42-55 . https://doi.org/10.17100/nevbiltek.450764
AMA BÖRÇEK KASURKA C . Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri. Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; 8(1): 42-55.
Vancouver BÖRÇEK KASURKA C . Moleküler Toksikoloji ve “Omik” Teknolojileri. Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi. 2019; 8(1): 55-42.