HAZIR GİYİM SEKTÖRÜNDE KARMA MALİYET YÖNTEMİ

Öz

Rekabetin gittikçe arttığı günümüzde işletmelerin temel amaçlarından birisi de üretim maliyetlerini doğru tespit etmek ve bu maliyetleri hedeflenen kalite standartlarını da dikkate alarak azaltmaktır. Böylelikle verim ve sürdürlebilir karlılık sağlanabilecektir. Bunun için kullanılabilecek maliyet hesaplama yöntemleri içerisinde en uygun olanını seçmek ve uygulamak gerekli hale gelmektedir. Bu yöntemleden biriside sipariş malieyt ve safha maliyet yöntemlerinin birleşimi olan karma (işlem) maliyet yöntemidir. Bu çalışmada hazır giyim sektöründe faaliyette bulunan ve sipariş maliyet yöntemini kullanan bir işletmenin karma maliyet yöntemine göre mamul maliyetlerinin belirlenmesi ve mevcut sonuçlarla karşılaştırılması amaçlanmaktadır. Bunun için örnek olay yöntemi kullanılmıştır. Bu amaçla işletmenin mevcut maliyet verileri karma maliyet yöntemi çerçevesinde yeniden düzenlenmiş, toplam ve birim maliyetler tespit edilmiştir. Elde edilen karma maliyet yöntemi sonuçları sipariş maliyet yöntemi sonuçlarıyla karşılaştırılmıştır. Sonuç olarak dokuz siparişin beşinde maliyet azalması diğerlerinde maliyet artışı ortaya çıkmıştır. Ayrıca uygulama dönemi için karma maliyet yöntemiyle belirlenen satış maliyetlerinin azaldığı brüt satış karının arttığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Maliyet Muhasebesi
• Karma Maliyetleme
• Safha Maliyetleme
• Sipariş Maliyetleme

HYBRID COSTING METHOD IN THE READY-TO-WEAR CLOTHING INDUSTRY

Öz

In today's world where competition is increasing, one of the main objectives of the firms is to determine the production costs correctly and to reduce these costs by taking into account the targeted quality standards. Thus, efficiency and sustainable profitability will be ensured. For this, it becomes necessary to choose and apply the most appropriate cost calculation methods that can be used.In this research, it is aimed to determine the product costs of a firm operating in the ready-to wear clothing sector and using the job-order costing method, according to the hybrid costing method and compare them with the current results. For this, the case study method was used. For this purpose, the existing cost data of the firm were rearranged within the framework of the hybrid costing method, and total and unit costs were determined. The results of the hybrid costing method obtained were compared with the results of the job-order costing method. As a result, five out of nine orders resulted in cost reductions, and in others, cost increases. In addition, it was determined that the sales costs determined by the hybrid costing method for the implementation period decreased and the gross sales profit increased.

Anahtar Kelimeler

• Cost Accounting; Hybrid costing; Process Costing Job-Order Costing

Kaynakça

1. Altıntaş, N. (2010). Bir konfeksiyon işletmesinde sipariş maliyet sistemi uygulamasi. Sosyal Bilimler Dergisi, (2), 140-152
2. Büyükmirza, H.K. (2015). Maliyet ve yönetim muhasebesi. Ankara: Gazi Kitabevi
3. Can, A.V. (2013). Maliyet muhasebesi. Sakarya: Sakarya Yayınları
4. Can, A.V. (2016). Maliyet sistemleri. Slideplayer. https://slideplayer.biz.tr/slide/8920237/
5. CBTR (2022). Industry balance sheets statistics. https://www.tcmb.gov.tr/
6. Drobyazko, S., Pavlova, H., Suhak, T., Kulyk, V. & Khodjimukhamedova, S. (2019).Formation of hybrid costing system accounting model at the enterprise. Academy Of Accounting and Financial Studies Journal,23(6),1-6
7. Edmonds, T., Tsay, B. & Olds, P.R. (2011). Fundamental managerial accounting concepts. Newyork: The McGrawHill
8. Fisher, J. G. & Krumwiede, K. (2015). Product costing systems: finding the right approach. The journal of corporate accounting & finance, 23(3), 13-21.

9. Gürsoy, C.T. (1997). Yönetim ve maliyet muhasebesi. İstanbul: Lebib Yalkın Yayınları
10. ITC Trademap (2022). Trade statistics. International Trade Centre. https://www.trademap.org
11. Karakaya, M. (2007). Maliyet muhasebesi. Ankara: Gazi Kitabevi
12. Kişin, E. (2000). Sipariş maliyet sistemi ve pamuklu tekstil terbiye işletmelerinde uygulanmasi. İstanbul Üniversitesi SBE Yayınlanmamıış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul
13. OKA (2014). Tekstil ve hazir giyim sektör raporu. Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı
14. Özçelik, F. (2019). Maliyet yöntemlerinin değerlendirilmesi ve seçimi. Ömer Halisdemir Üniversitesi Iktisadi ve Idari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(4), 607—622.
15. TSI (2023). Export by chapters. Turkey Statistical Institute. https://www.tuik.gov.tr/
16. Yereli, A.N., Kayalı, N. & Demirlioğlu, L. (2015). Karma maliyet yöntemi ve bir tekstil işletmesinde uygulama. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(2): 437-464.
17. Yükçü, S. (2011). Yönetim açisindan maliyet muhasebesi, 7. Baskı, İzmir: Altın Nokta