Çalışma sermayesi yönetiminin turizm firmalarının karlılığı üzerindeki etkisinin panel veri analizi ile incelenmesi.

Öz

Çalışmanın amacı, Borsa İstanbul turizm endeksinde (XTRZM) kayıtlı işletmelerin çalışma sermayesi ile finansal performansları arasındaki ilişkinin panel veri analizi ile incelenmesidir. Çalışmada, XRTZM endeksinde kayıtlı 13 işletmeden 2016-2022 dönemine ilişkin kesintisiz verilerine ulaşılabilen 6 işletmeye ait mali tablo verileri kullanılmıştır. Analiz yöntemi olarak, EViews 12 programında panel veri regresyon analizi uygulanmıştır. Çalışmada kullanılan bağımlı değişkenler aktif karlılığı (ROA) ve öz sermaye karlılığı (ROE), bağımsız değişkenler nakit oran (NO), likidite oranı (LO), cari oran (CO), işletme sermayesi yatırım politikası (WCIP), işletme sermayesi finansman politikası (WCFP), verimli işletme sermayesi yönetimi (EWCM), net işletme sermayesi (NİS), stok devir hızı (SDO), aktif devir hızı (ADH) ve işletme sermayesi devir hızı (NWC)’dir. Şirket büyüklüğü, net kâr marjı ve finansal kaldıraç oranı ise kontrol değişkeni olarak kullanılmıştır. Çalışma sonucunda; ROA ile LO ve EWCM arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki, ROA ile CO arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. ROE ile sadece WCFP arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişkinin olduğu sonucuna varılmıştır. Literatürde birçok benzer çalışma yer almasına rağmen hem incelenen sektör, kullanılan değişkenler ve analiz yöntemleri literatürden farklılık göstermekte hem de yakın dönem verileri ile literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Çalışma Sermayesi Yönetimi
• İşletme Karlılığı
• Panel Veri Analizi

Examining the effect of working capital management on the profitability of tourism companies with panel data analysis

Öz

The aim of the study is to examine the relationship between working capital and financial performance of businesses registered in the Borsa Istanbul tourism index (XTRZM) through panel data analysis. In the study, financial statement data of 6 businesses, of which 13 businesses registered in the XRTZM index, whose uninterrupted data for the period 2016-2022 was available, were used. As an analysis method, panel data regression analysis was applied in the EViews 12 program. The dependent variables used in the study are return on assets 8ROA) and return on equity (ROE), the independent variables are cash ratio (NO), liquidity ratio (LO), current ratio (CO), working capital investment policy (WCIP), working capital financing policy (WCFP), efficient working capital management (EWCM), net working capital (NİS), stock turnover ratio (SDO), asset turnover ratio (ADH) and operating capital (NWC) is the capital turnover rate. Company size, net profit margin and financial leverage ratio were used as control variables. In the results of working; A positive significant relationship was found between ROA and LO and EWCM, and a negative significant relationship was determined between ROA and CO. It was concluded that there is a negative significant relationship between ROE and WCFP only. Although there are many similar studies in the literature, both the sector examined, the variables used and the analysis methods differ from the literature, and it is thought that it will contribute to the literature with recent data.

Anahtar Kelimeler

• Working Capital Management
• Business Profitability
• Panel Data Analysis

Kaynakça

1. Afeef, M. (2011). Analyzing the Impact of Working Capital Management on the Profitability of SME’s in Pakistan. International Journal of Business and Social Science, 2(22), 173-183.
2. Agha, H. (2014). Impact of Working Capital Management on Profitability. European Scientific Journal, 10(1), 374-381.
3. Ahmad, M., Bashir, R., & Waqas, H. (2022). Working Capital Management and Firm Performance: Are Their Effects Same in Covid 19 Compared to Financial Crisis 2008? Cogent Economics & Finance(10), 1-18.
4. Akbulut, R. (2011). İMKB’de İmalat Sektöründeki İşletmelerde İşletme Sermayesi Yönetiminin Karlılık Üüzerindeki Etkisini Ölçmeye Yönelik bir Araştırma. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 40(2), 195-206.
5. Altan, M., & Şekeroğlu, G. (2013). Çalışma Sermayesi Finanslama Stratejilerinin Firma Karlılığı Üzerine Etkileri: İMKB’de KayıtlıFirmalar Üzerinde Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(30), 223-228.
6. AL-Zararee, A., Almasria, N. A., & Alawaqleh, Q. A. (2021). The Effect of Working Capital Management and Credit Management Policy on Jordanian Banks "Financial Performance". Banks and Bank Systems, 16(4), 229-239.
7. Beyazgül, M., Beyaz, F. S., & Karadeniz, E. (2022). Türk İmalat Sektöründe Çalışma Sermayesinin Karlılığa Etkisi: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sektör Bilançoları Üzerine Bir Araştırma. Finans Politik & Ekonomik Yorumlar(661), 71-91.
8. Bintara, R. (2020). The Effect of Working Capital, Liquidity and Leverage on Profitability. Saudi Journal of Economics and Finance, 4(01), 28-35.

9. Coşkun, E., & Kök, D. (2011). Çalışma Sermayesi Politikalarının Karlılık Üzerine Etkisi: Dinamik Panel Uygulaması. Ege Akademik Bakış, 11(Özel Sayı), 75-85.
10. Çakı, Ş. S., & Harara, H. A. (2022). İşletme Sermayesi Yönetimi ve Kârlılık Arasındaki İlişki: Amman Menkul Kıymetler Borsasına Kote Edilmiş Ürdün Otellerinde ve Turizm Şirketlerinde Uygulama. Journal of Tourism Intelligence and Smartness, 5(1), 71-88.
11. Çakır, H. M., & Küçükkaplan, İ. (2012). İşletme Sermayesi Unsurlarının Firma Değeri ve Karlılığı Üzerindeki Etkisinin İMKB’de İşlem Gören Üretim Firmalarında 2000 – 2009 Dönemi İçin Analizi. Muhasebe ve Finansman Dergisi(53), 69-86.
12. Çankaya, M. (2020). Sağlık Sektörü İşletmelerinde İşletme Sermayesi Yönetiminin Karlılık Üzerindeki Etkisi: Borsa İstanbul (BİST) Örneği. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(4), 1-14.
13. Çerçel, Ö. N., & Sökmen, A. G. (2019). Çalışma Sermayesi Yönetiminin Firma Karlılığı Üzerindeki Etkisi: BİST’te İşlem Gören Metal Eşya, Makine ve Gereç Yapım Sektörü Üzerinde Bir Araştırma. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(2), 35-42.
14. Enqvist, J., Graham, M., & Nikkinen, J. (2014). The Impact of Working Capital Management on Firm Profitability in Different Business Cycles: Evidence from Finland. Research in International Business and Finance(32), 36-49.
15. Erbul, M., & Özdemir, F. S. (2021). Çalışma Sermayesi Yönetiminin Firma Performansı Üzerindeki Etkisi: Borsa İstanbul Yıldız Endeksinde Bir Uygulama. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(1), 335-348.
16. Erkan, G. (2023). Çalışma Sermayesi Unsurlarının Kârlılık Üzerindeki Etkilerinin Borsa İstanbul'da İşlem Gören Tekstil, Giyim Eşyası ve Deri Şirketlerinde İncelenmesine Yönelik Bir Araştırma. Avrasya Bilimler Akademisi Avrasya İşletme ve İktisat Dergisi(31), 21-35.
17. Güngör, Y. (2022). Çalışma Sermayesi Yönetiminin Firma Finansal Performansına Etkisi: Havacılık Sektörüne Yönelik Bir Çalışma. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 15(4), 866-878.
18. Herison, R., Sahabuddin, R., Azis, M., & Azis, F. (2022). The Effect of Working Capital Turnover, Accounts Receivable Turnover and Inventory Turnover on Profitability Levels on the Indonesia Stock Exchange 2015-2019. Psychology and Education, 59(1), 385-396.
19. Hidayat, I., & Dewi, F. O. (2022). The Effect of Liquidity, Leverage, and Working Capital Turn on Profitability. APTISI Transactions on Management, 7(1), 60-68.
20. Ilham, R. N., Irawati, H., Nurhasanah, N., Inuzula, L., Sinta, I., & Saputra, J. (2022). Relationship of Working Capital Management and Leverage on Firm Value: An Evidence from the Indonesia Stock Exchange. Journal of Madani Society, 1(2), 64-71.
21. İltaş, Y., & Erdoğan, S. (2017). Impact of Working Capital Requirement on Profitability: A Sectoral Analysis. Business and Economics Research Journal(3), 433-452.
22. Işıldak, M. S. (2023). Çalışma Sermayesinin İşletme Karlılığına Etkisi: BIST XKOBI Endeksinde Bir Uygulama. İşletme Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 15-30.
23. Jaworski, J., & Czerwonka, L. (2022). Profitability and Working Capital Management: Evidence from the Warsaw Stock Exchance. Journal of Business Economics and Management, 23(1), 180-198.
24. Kargın, H., & Alp, S. (2023). İşletme Sermayesi Yönetiminin Firma Performansına Etkisi. PressAcademia Procedia, 17(1), 156-160.
25. Karim, A., Jumarding, A., Sumardin, M., & Azis, F. (2021). The Tourism Village Development on Community Economic Growth in Enrekang Regency. Psychology and Education Journal, 58(5), 7471-7482.
26. Kasozi, J. (2017). The effect of working capital management on profitability: a case of listed manufacturing firms in South Africa. Investment Management and Financial Innovations, 14(11), 336-346.
27. Kendirli, S., & Çankaya, M. (2016). BİST Turizm Endeksindeki Şirketlerde İşletme Sermayesi Yönetiminin Karlılık Üzerindeki Etkisini Ölçmeye Yönelik Bir Araştırma. International Review of Economics and Management, 4(2), 46-68.
28. Keskin, R., & Gökalp, F. (2016). Çalışma Sermaye Yönetiminin Firma Karlılığı Üzerine Etkisi: Panel Veri Analizi. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 17(1), 15-25.
29. Korkmaz, T., & Yaman, S. (2019). Çalışma Sermayesi Yönetiminin Firma Karlılığına Etkisi: BIST Turizm Firmaları Üzerine Bir Uygulama. Journal of Tourism Theory and Research, 5(2), 301-316.
30. Louw, E., Hall, J. H., & Pradhan, R. P. (2022). The Relationship Between Working Capital Management and Profitability: Evidence from South African Retail and Construction Firms. Global Business Review, 23(2), 313-333.
31. Mandipa, G., & Sibindi, A. B. (2022). Financial Performance and Working Capital Management Practices in the Retail Sector: Empirical Evidence from South Africa. Risks, 10(3), 1-17.
32. Polat, M., & Yıldız, E. (2022). Çalışma Sermayesi Yönetiminin İşletme Karlılığı ve Faaliyet Etkinliği Üzerindeki Etkisi. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(23), 167-184.
33. Ponsian, N., Chrispina, K., Tago, G., & Mkiibi, H. (2014). The effect of working capital management on profitability. International Journal of Economics, Finance and Management Sciences, 2(6), 347-355. doi: 10.11648/j.ijefm.20140206.17
34. Ponsian, N., Chrispina, K., Tago, G., & Mkiibi, H. (2014). The Effect of Working Capital Management on Profitability. International Journal of Economics, Finance and Management Sciences, 2(6), 347-355.
35. Poyraz, E. (2012). İşletme Sermayesi Finanslama Stratejilerinin Karlılık Oranları Üzerindeki Etkisi (Akbank T.A.Ş. Uygulaması). Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 27(1), 47-56.
36. Sağlam, M., & Karaca, S. S. (2015). Çalışma Sermayesi Unsurlarının Firma Karlılığına Etkisi: Borsa İstanbul Şirketleri Üzerine Bir Uygulama. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 10(1), 119-132.
37. Setianto, R. H., Sipayung, R. S., & Azman-Saini, W. (2022). Working Capital Financing and Corporate Profitability in the ASEAN Region: The Role of Financial Development. Entrepreneurial Business and Economics Review, 14(1), 51-64.
38. Sharma, A. K., & Kumar, S. (2011). Effect of Working Capital Management on Firm Profitability: Empirical Evidence from India. Global Business Review, 12(1), 159-173.
39. Turan, S., & Bilgin, R. (2022). Gelişmekte Olan Ülkelerde Net İşletme Sermayesi Yönetiminin Firma Karlılığı Üzerine Etkisi: Hiyerarşik Model Yaklaşımı. İzmir İktisat Dergisi, 37(2), 350-367.