NİĞDE BÖLGESİ AGREGA KAYNAKLARI VE SORUNLARI

Öz

   Bu çalışma, Niğde bölgesinde kullanılan agrega kaynaklarının, agrega özellikleri ile bu kaynaklarda karşılaşılan sorunların belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmalar için Kızılırmak kumu, Kırüstü çökelleri ve Kırkgeçit deresi çökelleri ile Başmakçı kireçtaşı ve Melendiz volkanitlerinin içerisinde gözlenen andezitik ve bazaltik kökenli lavlar seçilmiştir. Çökellerden elde edilen agregalar kendi içinde birer grup olacak şekilde tanımlanmıştır. Başmakçı kireçtaşı ile volkanik kökenli olan agregalar ise birlikte incelenmiştir. Yapılan değerlendirmelere göre; bazaltik kökenli kayaçlardan elde edilen agregalara ait verilerin, çökellerden elde edilen agregalara ait verilerden oldukça yüksek dayanım değerleri sundukları görülmüştür. Özellikle Melendiz volkanitlerine ait düşük poroziteli, az mikroçatlaklı, sert ve yüksek dayanımlı örneklerin birçok alanda kullanılmaları uygundur. Buna karşın, Kızılırmak kumları ile Melendiz volkanitlerine ait, SiO2 içeriği örneklerin alkali-silis reaksiyonu yönünden riskli olmaları nedeniyle, asfalt agregası, dolgu ve demiryolu balast malzemesi olarak kullanılmalarının özendirilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kızılırmak kumu,dere çökeli,kireçtaşı,bazalt

AGGREGATE RESOURCES OF NIGDE REGION AND PROBLEMS FACED

Abstract

   This study is aimed to investigate different aggregate resources widely used as aggregate in Nigde region and to determine problems in aggregate resources. For investigations Kızılırmak sand, Kırüstü deposits, Kırgeçit river deposits with Başmakçı limestone and andesitic and basaltic lavas of Melendiz volcanictes were used. Aggregates gained from river deposits were described as single groups. Volcanic aggregates source were studied within eleven groups according to their composition and texture. According to the evaluations, samples belonging to basaltic aggregates having comparatively higher strength than samples belonging to deposit aggregates. Especially, samples belonging to Melendiz volcanites having low porosity, less microfracture, higher hardness and strength are suitable as aggregate for many purposes. However, the samples belonging to Kızılırmak sands and Melendiz volcanites which have high SiO2 content are risky materials from the point of view alkali-silica reaction. Therefore, they are more suitable as asphalt aggregate, embankment material and railway ballast.

Keywords

• Kızılırmak sand,river sediment,limestone,basalt,andesite

Kaynakça

1. TASONG, W.S., LYNSDALE, C.J., CRIPPS, J.C., “Aggregate-Cement Paste İnterface. II: Influence of Aggregate Physical Properties”, Cement and Concrete Research, 28 (10), 1453-1465, 1998.
2. ÖZTURAN, T., ÇEÇEN, C., “Effect of Coarse Aggregate Type on Mechanical Properties of Concretes with Different Strengths”, Cement and Concrete Research, 27, 2, 165-170, 1997.
3. KORKANÇ, M., “Niğde Yöresi Bazaltlarının Alternatif Agrega Olarak Değerlendirilmesi”, İ.Ü. Fen Bil. Ens., Doktora Tezi, 226 sayfa, (yayınlanmamış), 2004.