Analitik hiyerarşi prosesi (AHP) yöntemi ile çalışan performansının değerlendirilmesi

Öz

Performans değerlendirme, nitel ve nicel kriterleri bir arada değerlendirebilen, işletmelerin daha etkin ve verimli karar vermesine katkı sağlayan önemli bir süreçtir. Aynı zamanda, işletmelerin rekabette güçlü kalabilmeleri açısından önem arz etmekle birlikte hedeflerine ulaşma doğrultusunda çalışanların değerlendirilmesi ve performanslarını artıracak çalışmalarda bulunmasına yardımcı olmaktadır. Bu çalışmada amacımız, İstanbul ilinde toplu ulaşım sisteminde önemli yere sahip olan bir kurumdaki, İnsan Kaynakları departmanına bağlı olan Strateji İzleme birimi ve Eğitim Müdürlüğü biriminde ortak olarak belirlenen 3 görevli memurun performanslarını değerlendirmek ve gösterdikleri performansa neden olan kriterleri belirlemektir. Çalışmamızda Çok Kriterli Karar Verme yöntemlerinden AHP yöntemi kullanılmıştır. Belirlenen kriterler ve analiz ile basit, anlaşılır bir yol göstererek, uygulamalı bir yazılım programı kullanılması ile birlikte bu alanda çalışmalara bir yol gösterici niteliğindedir.

Anahtar Kelimeler

• Performans Değerlendirme
• Personel Seçimi
• Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri
• AHP

Evaluation of employee performance by the analytical hierarchy process (AHP) method

Abstract

Performance evaluation is an important process that can evaluate qualitative and quantitative criteria together and contribute to more effective and efficient decision-making of enterprises. At the same time, although it is important for businesses to remain strong in competition, it helps employees to evaluate and increase their performance in order to achieve their goals. Our aim in this study is to evaluate the performances of 3 civil servants who are determined jointly by the Strategy Monitoring Unit and Training Directorate, which are affiliated to the Human Resources department in an institution that has an important place in the public transportation system in Istanbul, and to determine the criteria that cause their performance. AHP method, one of the Multi Criteria Decision Making methods, was used in our study. It is a guide to the studies in this field by showing a simple, understandable way with the determined criteria and analysis, using an applied software program.

Keywords

• Performance management
• Personnel selection
• Multi-Criteria decision making
• Analytical hierarchy process

Kaynakça

1. K. Yaralıoğlu, Performans değerlendirmede analitik hiyerarşi prosesi. Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16 (1), 129-142, 2001. https://dergipark.org.tr/tr/pub /deuiibfd/ issue/22766/B 243002.
2. E. Eraslan ve O. Algün, İdeal performans değerlendirme formu tasarımında analitik hiyerarşi yöntemi yaklaşımı. Gazi Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, Ankara, 20 (1), 95-106, 2005. https://dergipark.org.tr/tr/pub/gazimmfd/iss ue/ 66 63/88882.
3. S. Güney, S. C. Uludağ ve İ. S. Mert, Performans değerlendirmede analitik hiyerarşi prosesi. Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi, 18, 53-68, 2010. https://dergipark.org.tr/tr/pub/abmyoder/issue/46456/583584.
4. G. Akkaya, Analitik hiyerarşi yöntemi ile personel seçimi ve bir uygulama. Verimlilik Dergisi, 4, 0-0, 2010.https://dergipark.org.tr/tr/pub/verimlilik/issue/30542/330516.
5. N. Uçkun ve G. Girginer, Türkiye’deki kamu ve özel bankaların performanslarının gri ilişki analizi ile incelenmesi. Akdeniz İİBF Dergisi, 11 (21), 46-66, 2011. https://dergipark.org.tr/tr/pub/auiibfd /iss ue/ 32324/359212.
6. İ. Kır ve M. O. Çetik, 360 derece performans değerlendirme sisteminde AHP kullanımı ve bir uygulama. Ç.Ü. Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi 27(2), 153-162, 2012. https://docplayer. biz.tr/ 10043 448-360-derece-performansdegerlendirme-yontemini n-ahp-analizi-ile-karsilastirilmasi-ve-bir-uygulama-ozet.html.
7. A. Çelikdin ve H. Karadal, Balanced scorecard ile analitik hiyerarşik proses yönteminin kullanılabilirliği üzerine bir uygulama. Sosyal ve Beşerî Bilimler Dergisi 5 (2), 142-151, 2013. https:// dergipark.org .tr/tr/pub/sobiadsbd/issue/22122/237597.
8. D. N. Özgür ve S. Gencan, VZA/AHP bütünleşik yöntemi ile performans ölçümü: Ankara’daki kamu hastaneleri üzerine bir uygulama. Gazi Universitesi Iktisadi ve Idari Bilimler Fakultesi Dergisi 16 (2), 88-112, 2014. https://dergipark.org.tr/en/pub/ gazi uii bfd /issue/28310/300847.

9. M. Karaatlı, N. Ömürbek, ve G. Köse, Analitik hiyerarşi süreci temelli topsis ve vikor yöntemleri ile futbolcu performanslarının değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 29 (1), 25-61, 2014.https:// dergi park.org.tr/tr /pub/deuiibfd/issue/22719/242477.
10. B. Özyörük, Performans ölçümünde balanced scorecard ve analitik hiyerarşi prosesi entegrasyonu. TÜBAV Bilim Dergisi 7 (1), 7-28, 2014. https:// dergi park.org.tr/en/pub/tubav/issue/21534/230991.
11. M. Karaatlı, Çok kriterli karar verme teknikleri ile performans değerlendirmesine ilişkin bir uygulama. Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi 4 (2), 176-186, 2015.https://dergipark.org.tr/tr/pub/ssrj/issue/22479/240438.
12. A. S. Uludağ ve H. Doğan, Çok kriterli karar verme yöntemlerinin karşılaştırılmasına odaklı bir hizmet kalitesi uygulaması. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 6 (2), 17-47, 2016. https://dergipark.org tr/tr/pub/ckuiibfd/ issu e/32908/365616.
13. E. Çalışkan ve T. Eren, Bankaların performanslarının çok kriterli karar verme yöntemiyle değerlendirilmesi. Ordu Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi 6 (2), 85-107, 2016. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ordubtd /issue /27365/287965.
14. Y. Aydın ve T. Eren, Savunma sanayiinde stratejik ürün için çok kriterli karar verme yöntemleri ile tedarikçi seçimi. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 7 (1), 129-148, 2018. https://doi.org/10.28948/ngumuh.386379.
15. M. G. Gümüş, M. Ö. Balta ve S. S. Durduran, Coğrafi bilgi sistemlerine dayalı çok kriterli karar verme teknikleri ile alışveriş merkezi kuruluş yeri seçimi: Niğde örneği. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 8 (1), 134-146, 2019. https://doi.org/ 10.28948 /ngumuh. 495245.
16. A. O. Kuşakcı, B. Ayvaz, F. Öztürk ve F. Sofu, Bulanık multimoora ile personel seçimi: havacılık sektöründe bir uygulama. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 8 (1), 96-110, 2019. https://doi.org/10.28948 /ngumuh. 516 835.
17. A. Öner ve F. Ülengin, Silah seçiminde Ahp yaklaşımı. Kara Harp Okulu, I. Sistem Mühendisliği ve Savunma Uygulamaları Sempozyumu, Bildiriler-II, sayfa 1109-1122, Türkiye, 1995.
18. M. Deveci, F. Canıtez and N. Ç. Demirel, Setting the optimal transit fare in public transportation by using analytical hierarchy process (AHP): The case of ETT. ICENS International Conference on Engineering and Natural Science, Sarajevo, Bosna-Hersek, 24 Mayıs 2016.
19. M. Timor, Analitik Hiyerarşi Prosesi, Türkmen Kitabevi, İstanbul, 2011
20. T. L. Saaty, Models, Methods, Concepts & Applications of the Analytic Hierarch,: Springer, New York, 2001
21. T. L. Saaty, Decision Making for Leaders, Lifetime Learning Publications, CA, 1982
22. Ö. A. Kaynarca and İ. Ekmekçi, Service quality measurement model in urban public transportation: The case of Iett. Journal of International Trade, Logistics and Law 3 (1), 1-10, 2017. http://hdl.Handl e.net/1146 7 /2871.
23. E. Kaya, Toplam kalite yönetimi çerçevesinde performans değerlendirmesi için bulanık bir model önerisi. Yüksek Lisans Tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi, İstanbul, Türkiye, 2016. http:// www .idealonline.com.tr/IdealOnline/makale/servicequality -measurementmodel-in-urbanpublic-transportation-the -case-of-iett/51023.