TÜRKİYE’DE EĞİTİM-EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİ: YAPISAL KIRILMALI BİRİM KÖK VE EŞBÜTÜNLEŞME ANALİZİ
Öz
Bu çalışmada, Türkiye’de eğitim ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki 1923 ile 2014 dönemi için incelenmiştir. Bu amaçla, ilk olarak değişkenlerin birim kök içerip içermediği analiz edilmiştir. Kullanılan geleneksel birim kök testleri ve yapısal kırılmaya izin veren birim kök testlerine göre seriler I(1)’dir. Seriler arasında eşbütünleşme ilişkisini test etmek için çoklu yapısal kırılmalara izin veren Maki (2012) Eşbütünleşme Testi kullanılmıştır. Seriler arasında eşbütünleşme ilişkisi bulunduktan sonra, FMOLS Eşbütünleşme Katsayı Tahmincisi kullanılmıştır. Son olarak Hacker ve Hatemi (2006) Bootstrap Nedensellik analizi yapılmıştır. Yapılan analizler sonucu, eğitim göstergeleriyle ekonomik büyüme arasında uzun dönemli ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. İlköğretimde, lisede ve üniversitede okuyan öğrenci sayısı ile ekonomik büyüme arasında uzun dönemde pozitif ilişki vardır. Ayrıca, nedensellik analizinin sonuçlarına göre, ilköğretimde okuyan öğrenci sayısından ekonomik büyümeye doğru ve ekonomik büyümeden lisede okuyan öğrenci sayısına doğru tek yönlü nedensellik ilişki tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Eğitim, Ek onomik Büyüme, Yapısal Kırılmalı Birim Kök ve Eşbütünleşme Testi, Türkiye
Kaynakça
- Akçacı, T. (2013). Eğitim Harcamalarının İktisadi Büyümeye Etkisi. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 4(5), 65-79.
- Akgül, I., & Koç, S.Ö. (2011). Türkiye Cumhuriyeti Tarihinde Eğitim ve Büyüme İlişkisi: Eşik Otoregresif Yaklaşım. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(2), 1-36.
- Altıntaş, H., & Çetintaş, H. (2010). Türkiye’de Ekonomik Büyüme, Beşeri Sermaye ve İhracat Arasındaki İlişkilerin Ekonometrik Analizi: 1970-2005. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (36), 33-56.
- Barutçugil, İ. (1989). Cumhuriyetten Bu Yana Türkiye Ekonomisinin Gelişimi ve Geleceğe Bakış. İstanbul: İstanbul Ticaret Odası Yayını.
- Carrion-i-Silvestre, J. L., Kim, D., & Perron, P. (2009). GLS-based unit root tests with multiple structural breaks under both the null and the alternative hypotheses. Econometric theory, 25(06), 1754-1792.
- Çakmak, Ö. (2008). Eğitimin ekonomiye ve kalkınmaya etkisi. DÜ Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 11, 33-41.
- Çalışkan, Ş., Karabacak, M., & Meçik, O. (2013). Türkiye’de eğitim-ekonomik büyüme ilişkisi: 1923-2011 (Kantitatif bir yaklaşım). Yönetim Bilimleri Dergisi, 11(21).
- Çoban, O. (2004). Beşeri sermayenin iktisadi büyüme üzerine etkisi: Türkiye örneği. İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, (30), 131-142.
- Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1979). Distribution of the estimators for autoregressive time series with a unit root. Journal of the American statistical association, 74(366a), 427-431.
- Erdoğan, S., & Yıldırım, D. Ç. (2009). Türkiye’de eğitim–iktisadi büyüme ilişkisi üzerine ekonometrik bir inceleme. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 4(2).