Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine Başvuran Erişkin Bireylerde Risk Değerlendirme Skorlama Sistemi Kullanılarak Tip 2 Diyabet Riskinin Taranması

Öz

Amaç: Bu çalışmada ADA (Amerikan Diyabet Birliği) diyabet risk belirleme anketi kullanarak Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim Araştırma Hastanesi Aile Hekimliğine başvuran erişkin hastalarda tip 2 diyabet gelişme riskinin belirlenmesi, yüksek riskle ilişkili etmenlerin belirlenmesi ve ADA tip 2 diyabet risk belirme testinin uygulanabilir olduğununun değerlendirilmesi amaçlandı.

Materyal ve metot: Çalışmaya 01 Mart 2017 – 01 Eylül 2017 tarihlerinde diyabet tanısı almamış, gebe olmayan 18 yaş üstü 3131 hasta katılmıştır. Çalışma verileri katılımcılarla yüz yüze uygulanan anketler ve ölçümlerle elde edilmiştir. Tip 2 diyabet riskinin belirlenmesi için ADAtip 2 Diyabet Risk Test Anketi kullanılmıştır. Sayısal verileri içeren soruların analizinde ortalama ve standart sapma, frekans ve oran değerleri, nitel verilerin analizinde ki-kare testi kullanılmıştır.

Bulgular: Çalışmada katılımcılardan tip 2 diyabet riski yüksek olanların oranı %32 olarak bulunmuştur. Bu çalışmada yapılan analizlerde ileri yaş, obezite, gestasyonel diyabet varlığı, birinci derece yakınlarında diyabet varlığı, hipertansiyon varlığı, fiziksel inaktivite ve kronik hastalığa sahip olma durumunun tek başına tip 2 diyabet riskini arttırdığı belirlenmiştir.Diyabet riski yüksek olan kadın ve erkek bireylerin düşük olanlara göre eğitim düzeyi ve gelir düzeyi daha düşük saptanmıştır.

Sonuç: ADAtip 2 diyabet risk skoru diyabet riskini belirlemek için kullanılması uygun ve kolay uygulanabilir bir skorlamadır. Türkiye’de sağlık kuruluşlarında ADA tip 2 diyabet risk skorunun kullanılması, riskli bireylerin saptanması ve izlenmesi sağlanmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• Tip 2 diyabet,Diyabet risk skoru,Risk

Determine type 2 diabetes development risk in adult patients presenting to Family Medicine Department of Gaziosmanpaşa Taksim Training and Research Hospital using diabetes risk assessment test

Abstract

Objective: We aimed to determine type 2 diabetes development risk in adult patients presenting to Family Medicine Department of Gaziosmanpaşa Taksim Hospital using ADA (American Diabetes Association) diabetes risk assessment test, to identify factors associated with high risk, and to evaluate whether ADA type 2 diabetes risk assessment test is applicable.

Materials and methods: Following obtainment of ethical approval, the study was conducted between 01 March 2017 - 01 September 2017 with 3131 patients aged above 18 years, who were not pregnant, with the purpose of assessment of type 2 diabetes risk in patients presenting to Family Medicine outpatient clinic. In order to determine type 2 diabetes risk and anthropometric measurements of participants, face-to-face interview technique with survey form was employed. Individuals height, weight and waist circumference were measured by the researcher and ADAtype 2 Diabetes Risk Test Survey was used to determine the risk of type 2 diabetes. Participation was voluntary, and the survey forms were filled by participants. Analysis of numerical data was made with calculation of mean and standard deviation, frequency and proportion values, whereas categorical data was analyzed with chi-square test.

Results: The rate of participants with a high risk of type 2 diabetes was 32%. According to analysis results, advanced age, obesity, history of gestational diabetes, presence of diabetes in the first degree relatives, presence of hypertension, physical inactivity and presence of chronic illness were determined as independent factors associated with increased the risk of type 2 diabetes.

Conclusion: ADAtype 2 diabetes risk score is an appropriate and convenient scoring system to determine the risk of diabetes. Utilization of ADA type 2 diabetes risk score should be a routine practice in healthcare facilities in Turkey to identify and follow-up high-risk individuals, and studies aimed at prevention of diabetes should be conducted.

Keywords

• Type 2 diabetes,Risk,Diabet Risk Score

Kaynakça

1. 1. American Diabetes Association. Standards of medical care in diabetes-2018: Classification and Diagnosis of Diabetes. Diabetes Care 2018; 41:1-2
2. 2. International Diabetes Federation (IDF), Diabetes Atlas 7th Edition, 2015;11-30 http://www.diabetesatlas.org/
3. 3. Marshall S.M, Flyvbjerg A. Prevention and Early Detection of Vascular Complications of Diabetes.British Medical Journal, 2006;333: 475-80
4. 4. International Diabetes Federation (IDF), Diabetes Atlas 7th Edition, 2015;58 http://www.diabetesatlas.org/
5. 5. Smith C.A.S., Barnett E. Diabetes-Related Mortality Among Mexican Americans, Puerto Ricans, And Cuban Americans İn The United States. Rev Panam Salud Publica/Pan Am J Public Health, 2005:18;381-7
6. 6. TURDEP-II Study Group. Diabetes epidemic in Turkey: results of the second population-based survey of diabetes and risk characteristics in Turkey (TURDEP-II). Diabetologia 2011; 54:140
7. 7. Chen L, Magliano DJ, Balkau B, Colagiuri S, Zimmet PZ, Tonkin AM, et al. AUSDRISK: an Australian type 2 diabetes risk assessment tool based on demographic, lifestyle and simple anthropometric measures.Med J Aust. 2010 Feb 15; 192(4):197-202
8. 8. Doğan B, Yörük N, Öner C, Yavuz G, Oğuz A. Üniversite öğrenci ve çalışanlarının diyabet riski ve beslenme alışkanlıklarının değerlendirilmesi. Türk Aile Hek Derg 2017; 21 (2): 50-55

9. 9. Alghadir A, Alghwiri AA; Awad H, Anwer S.Ten year diabetes risk forecast in the capital of Jordan: Arab diabetes risk assessment questionnaire perspective – a strobe-complaint article.Medicine (Baltimore) 2016;95(12):e3181
10. 10. Yan F, Cha E, Lee ET, Mayberry RM, Wang W, Umpierrez G. A self-assessment tool for screening young adults at risk of type 2 diabetes using Strong Heart Family Study data Diabetes Educ. 2016 ;42(5):607-17
11. 11. Etbaş (Demirağ) H. Tip-2 Diabetes Mellituslu Hastalarin Birinci Derece Yakinlarinda Diyabet Risk Değerlendirmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü İç Hastalıkları Hemşireliği Programı Yükseklisans Tezi, 2015;Aydın.
12. 12. Özsoy S, YDÜ Hastanesinde Çalışan Hemşirelerde Tip 2 Diyabet RiskininTaranması ve Beslenme Alışkanlıklarının Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma, Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Tıbbi Beslenme Tedavisi Programı Bilim Uzmanlığı Tezi, 2015;Lefkoşa.
13. 13. Makrilakis K, Liatis S, Grammatikou S, Perrea D, et al. Validation of the Finnish diabetes risk score (FINDRISC) questionnaire for screening for undiagnosed type 2 diabetes, dysglycaemia and the metabolic syndrome in Greece. Diabetes Metab 2011;37(2):144-151
14. 14. Tarı Selçuk K, Bigadiç’te 45-74 Yaş Bireylerde Tip 2 Diyabet Riskinin Belirlenmesi, Doktora tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi. 2013;İzmir
15. 15. Cefalu W, Bakris G, Blonde L, Boulton A, D’Alessio D, Groot M vs. American Diabetes Association, Standards of Medical Care in Diabetesd 2017:12
16. 16. Satman I, Omer B, Tutuncu Y, Kalaca S, et al. Twelve-year trends in the prevalence and risk factors of diabetes and prediabetes in Turkish adults. Eur J Epidemiol 2013;28(2):169-80
17. 17. Bonaccorsi G, Guarducci S, Ruffoli E, Lorini C. Diabetes screening in primary care: The PRE. DI.CO. study. Ann Ig 2012;24(6):527-34
18. 18. Costa B, Barrio F, Piñol JL, Cabré JJ, et al. Shifting from glucose diagnosis to the new HbA1c diagnosis reduces the capability of the Finnish Diabetes Risk Score (FINDRISC) to screen for glucose abnormalities within a real-life primary healthcare preventive strategy. BMC Medicine 2013;11:45
19. 19. Satman I, Yılmaz T, Sengül A, Salman S, et al. Population-based study of diabetes and risk characteristics in Turkey: Results of the Turkish diabetes epidemiology study (TURDEP). Diabetes Care 2002;25(9):1551-6