The Two Faces of Existential Feminism: Simone de Beauvoir and Forough Farrokhzad

Öz

This study examines the ontological parallels between Simone de Beauvoir’s feminist theory and Forough Farrokhzad’s poetic world, guided by Sartre’s principle that "existence precedes essence." The central argument of the work is that the "secondary status" imposed on women is not a biological destiny but a social construct, which can only be overcome through conscious rebellion and free will. Simone de Beauvoir, reinterpreting the existentialist legacy through a feminist lens, asserts that women have historically been positioned not as "Subjects," but as the "Other," defined solely in relation to men. Her famous observation, "One is not born, but rather becomes, a woman," emphasizes that femininity is a cultural production. She categorizes the unquestioning acceptance of passive roles as "bad faith." For Beauvoir, liberation is possible only when a woman rejects this false comfort to construct her own transcendence, ultimately crowning this individual effort with collective solidarity. On the other hand, Forough Farrokhzad embodies this practice of resistance—theorized by Beauvoir in Western philosophy—within the conservative codes of the East through the imaginative language of poetry. Her frequent use of metaphors such as "cages," "walls," and "prisons" serves as literary reflections of the patriarchal mechanisms of oppression. Farrokhzad deconstructs the norms of "chastity" and "obedience" by provocatively redefining the concept of "sin." For the poet, sin is not a moral deviation but an existential act through which a woman reclaims authority over her own body, desire, and consciousness. In conclusion, these two figures, drawing from the distinct disciplines of philosophy and poetry, converge on a singular truth regarding a woman's journey to build her own essence. Both thinkers began with an individual quest for freedom but ultimately concluded that the issue is of a social and universal nature. While Beauvoir moves liberation toward a collective ground, Farrokhzad treats the "suffering of womanhood" as an ontological problem for all of humanity. This study demonstrates that women's emancipation is only possible by rejecting artificial identities and dismantling the hegemony over both body and mind.

Anahtar Kelimeler

• Existentialism
• Simone de Beauvoir
• Forough Farrokhzad
• The Other
• Women's liberation
• Poetry and philosophy
• Gender.

Varoluşçu Feminizmin İki Yüzü: Sımone de Beauvoır ve Furûğ Ferruhzâd

Öz

Bu çalışma, Sartre’ın "varoluş özden önce gelir" ilkesi rehberliğinde Simone de Beauvoir’ın feminist kuramı ile Furûğ Ferruhzâd’ın şiiri arasındaki ontolojik paralellikleri incelemektedir. Çalışmanın temel iddiası; kadına atfedilen ‘ikincil’ konumun biyolojik bir kader değil, toplumsal bir kurgu olduğu ve bu durumun ancak bilinçli bir başkaldırıyla aşılabileceğidir. Simone de Beauvoir, "Kadın doğulmaz, kadın olunur" tespitiyle kadınlığın kültürel bir inşa olduğunu vurgular. Kadının erkeğe göre tanımlanan bir ‘Öteki’ konumuna hapsedilmesini eleştiren Beauvoir, bireyin kendisine sunulan pasif rolleri kabul etmesini bir ‘kötü niyet’ (bad faith) olarak görür. Ona göre özgürleşme, kadının kendi aşkınlığını inşa etmesi ve bu süreci kolektif bir dayanışmayla toplumsal dönüşüme taşımasıyla mümkündür. Furûğ Ferruhzâd ise bu kuramsal direnişi, Doğu’nun muhafazakâr ikliminde şiirin imgesel diliyle somutlaştırır. ‘Kafes’ ve ‘duvar’ gibi metaforlarla ataerkil baskıyı betimleyen şair, toplumsal ‘günah’ kavramını kadının kendi bedeni ve arzusu üzerindeki varoluşsal hak arayışı olarak yeniden tanımlar. Ferruhzâd için bu başkaldırı, ahlakî bir sapma değil, özgün bir kimlik inşasıdır. Sonuç olarak; felsefe ve şiir disiplinlerinden gelen bu iki isim, kadının özgürleşmesinin ancak yapay kimliklerin reddi ve tahakkümün yıkılmasıyla mümkün olacağı gerçeğinde birleşir. Her iki düşünür de bireysel bir özgürlük arayışından yola çıkarak, kadınlık sancısını evrensel ve ontolojik bir mesele olarak ele almaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Varoluşçuluk
• Simone de Beauvoir
• Furûğ Ferruhzâd
• Öteki
• Kadın özgürleşmesi
• Şiir ve felsefe
• Toplumsal cinsiyet.

Kaynakça

1. Şemîsâ, S. (1376/1997). Nigâhî Be Furûğ Ferruhzâd (Çâp-i Sevvom). İntişârât-i Morvârîd.
2. Bahmany, L. R. (2010). Bewildered Mirror: Mirror, Self and World in the Poems of Forugh Farrokhzad. Forugh Farrokhzad, Poet of Modern Iran (s. 69-82). içinde I.B.Tauris & Co Ltd.
3. Bair, D. (1986). Simone de Beauvoir: Witness to a Century. Yale French Studies (s. 211-215). içinde Yale University Press.
4. Beauvoir, s. d. (1956). The Second Sex. (H. M. Parshley, Çev.) Jonathan Cape Press.
5. Beauvoir, S. d. (1984). The Ethics of Ambiguity. (B. Frechtman, Çev.) Open Road Press.
6. Beauvoir, S. d. (2006). Bir Genç Kızın Anıları. (S. Selvi, Çev.) Payel Yayınları.
7. Brookshaw, D. P. (2010). Places of Confinement, Liberation, and Decay: The Home and the Garden in the Poetry of Forugh Farrokhzad. Forugh Farrokhzad Poet Of Modern Iran (s. 35-52). içinde I.B.Tauris & Co Ltd.
8. Deutscher, P. (2008). The Philosophy of Simone de Beauvoir. Cambridge University Press.

9. Fahr-i İslâm, B. (1348/1969). Furûğ-i Sîmîn-i Bâmdâdî Nâdir (‘Aşk Der Şi‘r-i Çehâr Şâ‘ir-i Muâsır). Faslnâme-i Tahassusî-yi Edebiyyât-i Fârsî-yi Dânişgâh-i Âzâd-i İslâmî-yi Meşhed(5), s. 133-145.
10. Farrokhzad, F. (2007). Sin - Selected Poems of Forugh Farrokhzad. (S. WOLPÉ, Çev.) The University of Arkansas Press.
11. Feldman, F. (1978). Introductury to Ethics. USA: Prentice-Hall International.
12. Ferruhzâd, F. (1368/1989). Mecmu‘a-i Eş‘âr-i Furûğ (Çâp-i Evvel). Saarbrücken: İntişârât-i Navid(Âlmân-i Garbî).
13. Ferruhzâd, F. (1382/2003). Mecmu‘a-i Eş‘âr-i Furûğ Ferruhzâd. Muessese-i İntişârât-i Nigâh.
14. Ferruhzâd, F. (1383/2004). Dîvân-i Kâmil-i Eş‘âr-i Furûğ Ferruhzâd (Bâ mukaddime-i Şucâeddîn Şifâ; Çâp-i Evvel). Muessese-i Merkez-i Fikr.
15. Ferruhzâd, F. (2013). Yeryüzü Ayetleri -Seçme Şiirler-. (A. Güzelyüz, Çev.) İstanbul: Demavend Yayınları.
16. Ferruhzâd, F. (2022). Kuş Ölümlüdür Sen Uçmayı Hatırla Bütün Şiirleri. (L. Çeviker, Çev.) İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
17. Gûderzî, S. & Hâcî Âgâbâbâyî, M. (1402/2023). Berresî-yi Revânşinâhtî-yi Zenânegî Der Eş‘âr-i Furûğ Ferruhzâd. Faslnâme-i Huner ve Edebiyât-i Tatbîk, 1(3), s. 23-43.
18. Günör, R. B., & Sarp, M. (2025, Aralık). Varoluşçuluk ve Kadın: Simone de Beauvoir Örneği. Turkish Studies -Religion, 20(4), s. 1959-1975. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.87983
19. Humâyun Kâtûziyân, M. A. (1379/2000). Ez Gunâhân-i Furûğ Ferruhzâd. İranşinâsî, 12(2), s. 264-287.
20. Milani, F. (1992). Veils and Words : The Emerging Voices of Iranian Women Writers. Syracuse University Press.
21. Moi, T. (1988). Simone de Beauvoir: The Making of an Intellectual Woman. BlackWell Press.
22. Moi, T. (1999). What is a Woman? and Other Essays. Oxfor University Press.
23. Panagia, D. (2024). Simone de Beauvoir and the Elementary Structures of Patriarchy. Sentimental Empiricism. içinde Fordham University Press.
24. Râki‘î, F., Zendî, B., & Mizbânpûr, F. (1396/2017). Tahlîl-i Vâjegân ve Ma‘nâ-yi Zenânegî Der Şi‘r-i Pervîn İ‘tisâmî, Furûğ Ferruhzâd, Fâtime Raki‘î. Pejûheşnâme-i Zenân, 8(3), s. 47-67.
25. Rand, A. (1964). The Virtue of Selfishness (50th Aniversary Edition Mass Market Paperback b.). USA: Signet. Rand, A. (2007). Atlas Shrugged. Penguin Book.
26. Sartre, J. P. (2007). Existentialism is a Humanism. (C. Macomber, Çev.) Yale University Press.
27. Simidchieva, M. (2010). Men and Women Together: Love, Marriage and Gender in Forugh Farrokhzad’s Asir. Forugh Farokzhad Poet of Modern Iran (s. 19-34). içinde I.B.Tauris & Co Ltd.
28. Yıldırım, N. (1999). Furûğ-i Ferruhzâd ve Şiiri (1313-1345 Hş./1934-1966). Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi(12), s. 193-214.