-

Öz

Nowadays, new approaches, in which, “places” becoming less and less important and personal experiences & social relations detached from their immediate contexts, that are being formed through information & communication technologies emerge day by day. Modernity’s “creation of no-places”, “being devoid of any notion of place” and “production of unauthentic places” with a claim of universality, is opposed by Post-Modernity with notions such as “mass democracy” and “expression of differences with an emphasis on not only public but also biological” creating a new vantage point and bringing the issue of “place” suniquenessin to focus. Therefore, with the accumulation of different planning ideologies and their constructed traces belonging to different eras, cities’ transformation can be read as a fragmented done. In this study, İzmit’s transformation as a coastal city until 1960’s and its subsequent shift of identity to an inland city in the 2000s is discussed with an emphasis of it sinteraction with the notion of “urban identity”

Anahtar Kelimeler

• Identity of Place, Contextuality

KENTSEL KİMLİĞİN DEĞİŞEN GÖRÜNTÜLERİ: ESKİ KENT, YENİ MERKEZ-İZMİT

Öz

 Günümüzde “yer”lerin giderek önemsiz hale geldikleri; artık kişisel deneyimlerin ve sosyal ilişkilerin, bilgi ve iletişim teknolojileri yoluyla oluştuğu ve yerel bağlamlarından koparıldığı yaklaşımlar çoğalmaktadır. Modernitenin bir evrensellik iddiası ile “yersizliği”, “yer duygusundan yoksunluğu” ve “otantik olmayan çevreleri ürettiği” iddialarına karşı; postmodern oluşum, “kitle demokrasisi”, farklılıkların özgürce ifade edilmesi ve toplumsal olduğu kadar biyolojik farklılıkların da yaşatılmasının hedef olarak ortaya konduğu bir anlayış geliştirmiş;“yer”lerin biricik olma durumlarının yeniden gündeme gelmesinde etkili olmuştur. Böylece her döneme ait ideolojilerin kendilerinin gösterdikleri farklı planlama kararları ve bunların ürünü olan kentsel işaretler sonucunda, kentler parçacıl olarak dönüşmeye başlamışlardır. Bu çalışmada ise 1960’lı yıllara kadar bir kıyı kentine ait tüm işaretleri bünyesinde taşıyan İzmit’in, 2000’li yıllarda bir kara kentine dönüşmesi ve durumun “yer kimliği” ile olan etkileşimi tartışılmak istenmektedir.

 

Anahtar Kelimeler

• Yer kimliği, yere bağlılık, kent kimliği, İzmit, kent merkezi

Kaynakça

1. Aktüre, S., (1978). “19.Yüzyıl Sonunda Anadolu Kenti, Mekânsal Yapı Çözümlemesi”, ODTÜ Mimarlık Fakültesi Yayını, Ankara.
2. Anıl, M., (2007). “ Tarihsel Alanlarda Turizm Olgusunun Tasarım – Koruma İlişkisi Üzerindeki Etkileri: Bodrum Örneği”, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Fen Bil. Enstitüsü, İzmir.
3. Atalay, P., (2010). “ Kentsel Dokunun Korunmasında Yasal Ve Yönetsel Çerçeve: Ankara Yenileme Alanı”, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bil. Enstitüsü, Ankara.
4. Avdan, F., (2009) . “Cumhuriyet Dönemi Kentleşme Sürecinde Planlama Deneyimi: 1930- 1980 İzmit Planları”, Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Siyaset Bilimi Ve Kamu Yönetimi, Kentleşme Ve Çevre Sorunları, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
5. Aydemir, Z.C., (2002) . “Bölgesel Rekabet Edebilirlik Kapsamında İllerin Kaynak Kullanım Görece Verimlilikleri: Veri Zarflama Analizi Uygulaması”, DPT.
6. Bauman, Z., (1998). “ Globalisation: The Human Consequences”, Latham, A.R. Columbia University Press,N.Y.
7. Bayar, M.H., (2002). “Bir Zamanlar İzmit”, Kastaş Yayınevi, İstanbul.
8. Bell,P.A. Fisher,J.D & Loomis,R.J (1978) .” Environmental Psychology” , Philadelphia: Saunders.

9. Bianchini ,S., Mariconda ,C., (1999). “ The Vector Measures Whose Range Is Strıctly Convex: Some Characterızatıons And Applıcatıons” , J. Math. Anal. Appl. 232
10. Bilgin,İ., Başbuğ,T., Göksu, E., Sayın, N. & Topal,H., (2005). “ Mimarlık Kentleşmenin Neresinde?”, Arkitera Platform, 2004–2005, (http://www.mimarlikkentlesmeninneresinde.org)
11. Bilsel,C., Eds., (2007). “ 80. Yılında Cumhuriyet'in Türkiye Kültürü”, Mart, Mimarlar Odası ve Sanart Ortak Yayını, Ankara.
12. Bozdoğan, S., (2002). “Modernizm Ve Ulusun İnşası, Erken Cumhuriyet Türkiye’sinde Mimari Kültür”, Metis Yayınları, İstanbul.
13. Bozdoğan, S., Kasaba ,R., (1998).”Türkiye’de Modernleşme Ve Ulusal Kimlik”, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul.
14. Castells, M.,( 1996).” The Rise Of The Network Society”, Blackwell Oxford.
15. Dumant, P., Georgeon,F.,Eds. (1999). “Modernleşme Sürecinde Osmanlı Kentleri”, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul.
16. Erdinç, A ., Gül, H., Şenol P., (2011). “Turizm Kentlerinde Tarihi Kent Merkezlerinde Koruma, Planlama Ve Yönetim: Prag Ve Antalya Örnekleri”, KBAM 2, ‘Planlamanın Dünü, Bugünü, Yarını Planlamada Yeni Söylem Arayışları’, Ankara
17. Fried, M., (2000). “Continuties And Discontinuties Of Place”, Journal Of Environmental Psychology, Volume 20,193-205
18. Genç, F. Neval (2008), “Planlama Paradigmalarında Değişim Çerçevesinde Türkiye’de Startejik Planlama”, 8 Kasım Dünya Şehircilik Günü 31. Kolokyumu ‘Planlama Meslek Alanı: Geçmişten Geleceğe Bildiriler Kitabı’ (7-8 Kasım 2007) TODAİE Ankara
19. Genç, F. Neval (2009), “Türk Kamu Yönetiminde Stratejik Planlama”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (http://uvt.ulakbim.gov.tr/ 19.09.2011)
20. Giddens,A., (1991).” Modernity And Self-Identity”, Self And Society In The Late Modern Age, Stanford Unıversıty Press.
21. Göregenli,M., (2005). “Çevre Psikolojisinde Temel Konular”, Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, No:130, İzmir.
22. Göregenli,M; Karakuş,P., (2008).”İzmit’te Yer Kimliği Ve Kentin Bilişsel Temsilleri”, İzmit’in Değişen Kimliği, İzmit Belediyesi Yayınları
23. Harvey, D., (2003).” Sosyal Adalet Ve Şehir”, Çev: Mehmet Moralı, Metis Yayınları, İstanbul
24. Hürsöz Gazetesi, Yıl: 4, Sayı: 720, 08.01.1953 Ve Yıl: 4, Sayı: 728, 17.01.1953.
25. İzmit Analitik Etüdleri,(1970). İller Bankası İmar Planlama Ve Yapı Dairesi Reisliği Şehircilik İşleri Müdürlüğü, Ankara.
26. Karaca, S., Kiper N., (2011) . “Kültür Planı İle Çok Kültürlü Kentsel Mekân Arayışı: 1990 Sonrası Avrupa, Amerika Ve Avustralya Kentlerinden Örnekler” , KBAM 2, ‘Planlamanın Dünü, Bugünü, Yarını Planlamada Yeni Söylem Arayışları’, Ankara
27. Kılınç , A., (2011). “Stratejik Mekânsal Planlama Yaklaşımı Ve Kentsel Planlamanın Sosyal Bütünleştirme Sorunsalı” ,KBAM 2, ‘Planlamanın Dünü, Bugünü, Yarını Planlamada Yeni Söylem Arayışları’, Ankara
28. Kiper, P., (2006) . “Küreselleşme Sürecinde Kentlerin Tarihsel – Kültürel Değerlerinin Korunması Türkiye – Bodrum Örneği”, Birinci Basım, Sosyal Araştırmalar Vakfı, İstanbul.
29. Kotan, A., (2010). “Kentsel Planlamanın Değişimi Ve Kentsel Projeler: Kentsel Mekânın Ve Planlamanın Kazanımları-Kayıpları”, 8 Kasım Dünya Şehircilik Günü 32. Kolokyumu
30. Lalli,M., (1992).” Urban Related İdentity: Theory, Measurement And Empirical Findings”, Jornal of Environmental Psychology, No.12, 285-303.
31. Lavanga, M. (2013): "Artists in Urban Regeneration Processes: Use and Abuse?." Territoire En Mouvement Revue De Géographie Et Aménagement. , Territory in Movement Journal of Geography and Planning, 17-18
32. Lynch, K., (1960).” The Image Of The City”, Cambridge, Mass:Mıt Press.
33. Morley, D., Ve Robins, K., (1997). “Kimlik Mekânları, Küresel Medya, Elektronik Ortamlar Ve Kültürel Sınırlar”, Çev. Zeybekoğlu, E., Ayrıntı Yayınları, İstanbul.
34. Muray ,R., (1995). “Fordizm Ve Post-Fordizm”, Yeni Zamanlar, Çev. Abdullah Yılmaz, Ayrıntı Yayınları, İstanbul,
35. Neuman, M., (1998). “Does Planning Need The Plan?”, Journal of American Planning Association, Spring98, V64 Issue 2
36. Özgen, L., (2007). “Küreselleşmiş Dünyada Planlama, Devlet, Hükümet Üzerine: Türkiye Örneği”, 8 Kasım Dünya Şehircilik Günü 6. Türkiye Şehircilik Kongresi ‘Planlama Siyaset Siyasalar’ Bildiriler Kitabı (6-8 Kasım 2006), Dokuz Eylül Üniversitesi Kaynaklar Yerleşkesi / İzmir, S.161-174
37. Peck, J., Theodore, N., Brenner, N., (2009) . “Neoliberal Urbanism: Models, Moments, Mutations”. SAIS Review XXIX
38. Huntington, S., P., (2002),” Medeniyetler Çatışması Ve Dünya Düzeninin Yeniden Kurulması”, Türk Demokrasi Vakfı Yayınları, İstanbul,
39. Sey,Y.,Eds. (1998).”75 Yılda Değişen Kent Ve Mimarlık”, Tarih Vakfı Yayınları, İstanbul
40. Şengül, H. T., (2007). “Planlama Paradigmalarının Dönüşümü Üzerine Eleştirel Bir Değerlendirme”, Der. Melih Ersoy, Kentsel Planlama Kuramları, İmge Yayınevi, Ankara, S. 59-113
41. Tekeli, İ., (2001a.,” Modernite Aşılırken Kent Planlaması”, İmge Kitabevi, Ankara
42. Tekeli, İ., (2001b). “Her Geçen Gün Geleceği Yeniden Yaratıyor Ve Yeniden Kavrıyoruz”, 8 Kasım Dünya Şehircilik Günü 24. Kolokyum ‘Geleceği Planlamak: Yeni Planlama Yöntemi Dili Yasal Geleceği’ Bildiriler Kitabı (6-8 Kasım 2000), TMMOB Şehir Plancıları Odası / Ankara
43. Tekeli, İ., (2008). “Kent Planlama Mesleği Gelişmesini Sürdürürken Ahlakını Nasıl Oluşturuyor”, 8 Kasım Dünya Şehircilik Günü 31. Kolokyumu ‘Planlama Meslek Alanı: Geçmişten Geleceğe’ Bildiriler Kitabı (7-9 Kasım 2007), TODAİE /Ankara, S.55-71
44. Tekeli, İ., (2010). “Türkiye’de Kent Yöneticileri/Kent Plancıları Kentsel Dönüşüm İçin Bir Ahlaki Çerçeve Oluşturmak Durumumdadır”, 8 Kasım Dünya Şehircilik Günü 32. Kolokyumu ‘Kentsel Yeniden Yapılanma: Kazananlar Kaybedenler’ Bildiriler Kitabı I Cilt (6-8 Kasım 2008), MSGSÜ Şehir Ve Bölge Planlama Bölümü / İstanbul S. 39-47
45. Tolga, F., (2010). “Kültür Ve Tabiat Varlıklarının Korunmasında Turizm Odaklı Stratejik Plan Çalışmalarına Yön Verecek İlkeler: Bodrum Yarımadası”, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniv. Fen Bil. Enst., İstanbul.
46. Touraine, A., (2000). “Modernliğin Eleştirisi”, Çev. Tufan, H., YKY Yayınları, İstanbul.
47. Tuncer,H.C., Eds.( 1998). “Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Problemler, Araştırmalar, Tartışmalar”, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul.
48. Yazıcı, M., (2007). “İzmit’te Gençlik Yıllarım Ve Öğretmenlik Anılarım”, Kocaeli Dokümantasyon Merkezi Yayınları, İzmit.
49. Yırtıcı, H., (2009). “Çağdaş Kapitalizmin Mekânsal Örgütlenmesi”, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları-96, İstanbul