Pandemi Sürecinde Ortaöğretim Öğrencilerinde Görülen Problem Davranışların Odak Grup Görüşmesi Yöntemiyle Değerlendirilmesi

Öz

Covid-19 salgın süreci insanların yaşamında birçok değişime ve belirsizliğe yol açmıştır. Bu değişimden ve belirsizliklerden etkilenen kurumlardan biri okullar olmuştur. Okulların belirli bir süre kapalı olması ve uzaktan eğitim süreci gibi durumlar çoğu öğrenci için uyum sağlamaya yönelik çabayı ortaya çıkarmıştır. Lise çağı yaşam dönemi olarak ergenlik yıllarına denk gelmektedir. Hem ergenlik döneminin özellikleri hem de pandemi süreci göz önünde bulundurularak bu çağdaki gençlerin farklı davranışlar sergileyebileceği düşünülebilir. Buna göre araştırmanın amacı pandemi sürecinin lise öğrencilerinin problem davranışları üzerindeki etkisinin değerlendirilmesidir. Bu doğrultuda araştırmada Sivas il merkezinde pandemi öncesi ve pandemi sürecinde devlet liselerde görev yapan 12 psikolojik danışman/rehber öğretmen ile odak grup görüşmesi yapılarak pandemi sürecinin okullarda görülen sorun davranışlara etkisi değerlendirilmiştir. Katılımcılardan ulaşılan veriler içerik analizi yönteminden yararlanılarak bulgulara dönüştürülmüştür. İçerik analizi sonucu altı ana tema belirlenmiştir. Bu temalar uyumda zorluk, okul reddi, saldırganlık, kontrolsüz sosyal medya ve teknoloji kullanımı, psikolojik sağlamlığın azalması ve problem davranışlarla başa çıkmada önerilerdir. Son olarak bulgular tartışılmış ve öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Covid-19
• Salgın
• ergenlik dönemi
• Problem Davranışlar,
• Lise Öğrencileri

Evaluation of Problem Behaviors of Secondary Education Students During the Pandemic Process by Focus Group Interview Method

Abstract

The Covid-19 pandemic process has led to many changes and uncertainties in people's lives. Schools have been one of the institutions affected by this change and uncertainty. Situations such as schools being closed for a certain period and the distance education process have led to an effort to adapt for most students. High school age corresponds to adolescence as a life period. Considering both the characteristics of the adolescence period and the pandemic process, it can be thought that young people at this age may exhibit different behaviors. Accordingly, the research aims to evaluate the effect of the pandemic process on the problem behaviors of high school students. In this direction, focus group interviews were conducted with 12 psychological counselors/guidance teachers working in state high schools before and during the pandemic in the city center of Sivas and the effect of the pandemic process on problem behaviors seen in schools was evaluated. The data obtained from the participants were transformed into findings using the content analysis method. As a result of the content analysis, six main themes were determined. These themes are difficulties in adapting, school refusal, aggression, use of uncontrolled social media and technology, decrease in psychological resilience and suggestions for coping with problem behaviors. Finally, the findings were discussed and suggestions were presented.

Keywords

• Covid-19
• Pandemic
• Adolescence
• Problem Behaviors
• High School Students.

Kaynakça

1. Akar, N. (2006). Ortaöğretim kurumlarında karşılaşılan disiplin sorunları ve eğitim yöneticilerinin çözüm yaklaşımları [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Pamukkale Üniversitesi.
2. Akpınar, B. ve Özdaş, F. (2013). Lise disiplin sorunlarının sınıf geçme değişkeni açısından incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 21(4), 1365-1376.
3. Atıcı, M. ve Çekici, F. (2009). Ortaöğretimdeki öğretmen ve öğrencilerin istenmeyen davranışlarla baş etme konusundaki görüşlerinin karşılaştırılması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 60(60), 495-522.
4. Babaarslan, D. (2021). İnternet bağımlılığı ve Covid 19 pandemi süreci arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Gelişim Üniversitesi.
5. Balcı, A. (2020). Covid-19 özelinde salgınların eğitime. Uluslararası Liderlik Çalışmaları Dergisi: Kuram ve Uygulama, 3(3), 75-85.
6. Ballard, M. E., Rattley, K. T., Fleming, W. C. & Kidder-Ashley, P. (2004). School aggression and dispositional aggression among middle school boys. RMLE Online, 27(1), 1-11.
7. Cüceloğlu, D. (1994). İnsan ve davranış, psikolojinin temel kavramları. Remzi Kitabevi.
8. Çokluk, Ö., Yılmaz, K. ve Oğuz, E. (2011). Nitel bir görüşme yöntemi: Odak grup görüşmesi. Kuramsal Eğitim Bilim, 4(1), 95-107.

9. Dinler, S. ve Dündar, H. (2021). Pandemi döneminde sınıf öğretmenlerinin yaşadığı problemler. Uluslararası Alan Eğitimi Dergisi, 7(2), 112-133.
10. Doğan, T. (2015). Kısa psikolojik sağlamlık ölçeği’nin Türkçe uyarlaması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. The Journal of Happiness & Well-Being, 3(1), 93-102.
11. Gagnon, J. C., Gurel, S. ve Barber, B. R. (2017). State-level analysis of school punitive discipline practices in Florida. Behavioral Disorders, 42(2), 65-80.
12. Gibbs, A. (1997). Focus groups. Social Research Update, 19(8), 1-8. Erişim adresi: http://sru.soc.surrey.ac.uk/SRU19.html. İndirme Tarihi: 03.11.2020.
13. Gizir, C. A. ve Gizir, S. (2020). Lisans öğrencilerinin bakış açısından akademik danışmanlık uygulaması: Bir odak grup çalışması. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 8(4), 1165-1195. doi: 10.14689/issn.2148- 2624.8s.4c.5m
14. Gülcan, C. (2021). Nitel bir veri toplama aracı: Odak (Focus) grup tekniğinin uygulanışı ve geçerliliği üzerine bir çalışma. Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(2), 94-109.
15. Holt-Lunstad, J. (2017). The potential public health relevance of social isolation and loneliness: Prevalence, epidemiology, and risk factors. Public Policy & Aging Report, 27(4), 127-130.
16. İkiz, F. E. ve Gül, D. (2017). Uyum arttırma grup rehberliğinin ergenlerin sosyal kaygı ve duygusal öz-yeterlik düzeylerine etkisi. Electronic Turkish Studies, 12(18).
17. Karabudak, M.F. (2021). Pandemi sürecinde ergenlere verilen sosyal destek eğitim programının ergenlerin psikolojik sağlamlık ve stresle baş etme düzeylerine etkisinin incelenmesi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Karabük Üniversitesi.
18. Karakaya, E. N. (2021). Covid-19 sürecinde eğitimine evde devam eden ortaöğretim öğrencilerinin teknoloji bağımlılığı düzeylerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Karabük Üniversitesi.
19. Karaman, Ö. (2021). Okul psikolojik danışma ve rehberlik hizmetleri uygulamalarının odak grup görüşmesi yöntemi ile değerlendirilmesi. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 13(24), 294-307.
20. King, N. & Bernstein, G.A. (2001). School refusal in children and adolescents: a review of the past 10 years. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry (40),197- 205.
21. Kitzinger, J. (1995). Qualitative research: introducing focus groups. British Medical Journal, 311, 299–302.
22. Korkmaz, İ. (2003). İstenmeyen davranışların önlenmesi (Z. Kaya, Ed). Sınıf yönetimi (s. 289-311) içinde. Pegem A Yayıncılık.
23. Krueger, R.A. (1998). Moderating Focus Group: What need to do during focus group. Sage Publications.
24. Maynard-Tucker, G. (2000). Conducting focus groups in developing countries: Skills training for local bilingual facilitators. Qualitative Health Research, 10, 396-511.
25. Milli Eğitim Bakanlığı. (2019). Ortaöğretim kurumları yönetmeliği (Yayın no. 30879). https://ogm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_09/13111232_YONETMELYK.pdf
26. Naeem, F., Irfan, M., & Javed, A. (2020). Coping with COVID-19: Urgent need for building resilience through cognitive behaviour therapy. Khyber Med Univ J, 12(1), 1-3.
27. Nazlı, K. (2015). Sınıf öğretmenlerinin sınıf yönetiminde karşılaştıkları disiplin sorunları, nedenleri ve bu sorunlarla baş etme yöntemlerinin değerlendirilmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Zirve Üniversitesi.
28. Özer, D. (2011). Etkili iletişim becerilerinin sosyal ortama uyum sağlamadaki işlevi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Fırat Üniversitesi.
29. Öztürk, A. (2021). COVID-19 pandemi sürecinde bilişim teknolojileri bağımlılığı. Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 195-219.
30. Reimers, F. M. (2021). Eğitim ve COVID-19: Pandeminin yarattığı şoktan kurtulmak ve daha iyiyi yeniden inşa etmek (B. E. Onat, Çev.). Aydın Yayınları.
31. Ritche, J. & Lewis, J. (2003). Qualitative research practice. Sage.
32. Statista. (2020, Jun 26). Coronavirus impact: global in-home media consumption by country 2020 [Internet]. https://www.statista.com/statistics/1106498/h ome-media-consumption-coronavirus-world wide-by-country/.
33. Satoğlu, E. (2008). Ortaöğretim kurumlarında öğretmenlerin karşılaştıkları disiplin sorunları ve baş etme yolları [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Yeditepe Üniversitesi.
34. Savi Çakır, F. ve Uzun, K. (2021). Covid-19 pandemi sürecinin ergenlerin ve ebeveynlerinin yaşamına yansımaları: Ebeveyn bakış açısından bir değerlendirme. Pearson Journal Of Socıal Sciences & Humanıtıes, 12, 161-198. DOI Number: https://dx.doi.org/10.46872/pj.261
35. Shigemura, J., Ursano, R. J., Morganstein, J. C., Kurosawa, M., & Benedek, D. M. (2020). Public responses to the novel 2019 coronavirus (2019‐nCoV) in Japan: Mental health consequences and target populations. Psychiatry and Clinical Neurosciences, 74(4), 281.
36. Taş, M. A. (2021). Assessment of site selection criteria for medical waste during COVID-19 pandemic. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (28), 63-69.
37. Taymaz, H. (1982). Teftiş. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları.
38. Tertemiz, N. (2003). Sınıf yönetimi ve disiplin (L. Küçükahmet, Ed.). Sınıf yönetimi. Nobel Yayınları.
39. The National Child Traumatic Stress Network (NCTSN). (2010). Age-related reactions to a traumatic event. https://www.nctsn.org/resources/age-related-reactions-traumatic-event.
40. Toytok, E. H. ve Yıldırım, M. B. (2018). Meslek liselerinde disiplin sorunları ve nedenleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 1759-1778.
41. Uçkaç, K. (2020). Sağlık meslek lisesi öğrencilerinde Covıd-19 pandemi sürecine bağlı uzaktan eğitimin öğrenci duygu ve davranışları üzerindeki etkileri. Sağlık Bilimlerinde Eğitim Dergisi, 3(1), 34-44.
42. Uğraş, D. A., Kına, M., Özkan, S. ve İlhan, M. (2020). COVID-19 epidemiyolojisi: Pandemiden ne öğrendik . Journal of Biotechnology and Strategic Health Research, 1 (Özel Sayı). 29-36.
43. Wang, C., Pan, R., Wan, X., Tan, Y., Xu, L., Ho, C.S., & Ho, R.C. (2020). Immediate psychological responses and associated factors during the initial stage of the 2019 coronavirus disease (COVID-19) epidemic among the general population in China. Int. J. Environ. Res. Public Health, 17(1729). https://doi.org/10.3390/ ijerph17051729
44. Wössmann, L. (2020). Folgekosten ausbleibenden Lernens: Was wir über die Coronabedingten Schulschließungen aus der Forschung lernen können. İfo Schnelldienst, 38-44.
45. Yakut, S. (2020). Pandemi sürecinin lise öğrencileri üzerindeki psikososyal etkilerinin incelenmesi. Journal of Social and Humanities Sciences Research, 7, 2334-2347.
46. Yaşar, S. (2021). Pandemi sonrası okula uyum sürecine yönelik okul psikolojik danışmanlarının görüşleri. Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(2), 114-127.
47. Yektaş, Ç. (2020). Ergenlerde pandeminin ruhsal etkileri. Türkiye Klinikleri Dergisi, (1), 13-18.
48. Zhao, Y. (2020). COVID-19 as a catalyst for educational change. Prospects, 49(1), 29-33.