Çatalca-Binkılıç yöresindeki sürgün kökenli meşe koru ve baltalık ormanlarının odun verimi açısından karşılaştırılması

Öz

Bu çalışmada, Çatalca-Binkılıç Orman İşletme Şefliği’ne ait sürgün kökenli koru ve baltalık ormanlarının odun verimi karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Odun verimini tespit için amenajman planı verileri kullanılmış; geçici örnek alanların ölçümleriyle de amenajman planı verilerinin uygunluğu denetlenmiştir. Baltalıkta yaş-hacim ilişkisi, ayrılan ve kalan meşcere hacimleri ile genel hacim verimi belirlenmiş; Eraslan’ ın (1954), odun çeşitleri tablosu kullanılarak meşcere hacimlerinin tomruk, maden direği ve yakacak odun ürün çeşitlerine dağılımı bulunmuştur. Tomruk “100” olmak üzere fiyat endeksleri maden direği için “80” ve yakacak odun için “15,5” hesaplanmış ve böylece her yaş ve ürün çeşidi için fiyat endeksleri belirlenmiştir. 120 yıllık idare süresi sonunda fiyat endeksi baltalıklar için 4548; koru ormanları için ise bunun 5 katına yakın bir değer olarak 19282 bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Ara hasılat
• Asli meşcere
• Yakacak odun
• Meşe

Comparison of wood yields between sprout-originated high oak forests and oak coppices in Çatalca-Binkılıç region

Öz

In this study, the wood yield of sprout-originated high oak forests and coppice forests in the Çatalca-Binkılıç Forest Sub-District was comparatively investigated. Management plan data were used to determine wood yield; the suitability of the management plan data was checked with the measurements of the selected temporary sample areas. The age-volume relationship in the coppice, the separated and remaining stand volumes, and the general volume yield were determined. By using Eraslan’s (1954) wood types table, the distribution of stand volumes to log, mine pole, and firewood product types was found. The price indices were calculated as “100” for the log, “80” for the mine pole, and “15.5” for the firewood, thus determining price indices for each age and product variety. At the end of the 120-year management period, the price index was found to be 4548 for coppices, and 19282, which is close to 5 times this value, for sprout-originated high oak forests.

Anahtar Kelimeler

• Intermediate yield
• Main stand
• Fire wood
• Oak

Kaynakça

1. Acatay, A. 1970. Trakya mıntıkasındaki meşe monokültürü, bunun koruya tahvil ve değiştirilmesi zarureti. Ormancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi, 16(2): 3-12. Güzel İstanbul Matbaası, Ankara
2. Akgün, T., Şahin, A., Kul, A. A., Özer, G., Bekiroğlu, S., 2019. Baltalık İşletmeciliğinin Kaldırılmasının Orman Köylüsünün Sosyoekonomik Yapısı Üzerine Etkileri: İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü Örneği. Marmara Ormancılık Araştırma Enstitüsü, 10.8201/2015-2017-2018 nolu projenin Sonuç Raporu, İstanbul
3. Asan, Ü., 1992. Orta Karadeniz yöresi meşe baltalıklarında hasılat araştırmaları. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, A 42(1): 51-69
4. Asan, Ü. ve Şengönül, K., 1987. Orman formlarının fonksiyonel açıdan karşılaştırılması. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, B 37 (4): 52-67
5. Bekiroğlu, S., Atıcı, E., Özer, G.Ö., Yadigar, S., Uslu, B., 2013. Baltalıkların oluşumu ve baltalıkların koruya dönüştürülmesinin sosyoekonomik boyutu (İstanbul örneği). Istanbul Univercity, Journal of the Faculty of Forestry, 63 (2): 61-70
6. Birler, A.S., Koçar, S., Diner, A., 1996. Kerpe Araştırma Ormanı’ nda Baltalık Meşcerelerinde Odun ve Enerji Veriminin Tesbiti ve Hızlı Gelişen İbreli Tür Endüstriyel Ağaçlandırmaları İle Mukayesesi. T.C. Orman Bakanlığı Kavak ve Hızlı Gelişen Tür Orman Ağaçları Araştırma Enstitüsü, Teknik Bülten No: 177: ISSN 1300-395X, İzmit
7. Çanakçıoğlu, H., 1993. Orman Koruma. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 3624, Orman Fakültesi Yayın No: 411, ISBN: 975-404-199-7, İstanbul
8. Durkaya, A., Durkaya, B., Çetin, M., 2009. Bartın Yöresi meşe (Quercus sp. L.) baltalıklarının koruya dönüştürülme olanaklarının araştırılması. Bartın orman Fakültesi Dergisi, 11(15): 51-59, ISSN: 1302-0943, E-ISSN: 1308-5875, Bartın

9. Eraslan, İ., Evcimen, B.S., 1967. Trakya’daki meşe ormanlarının hacim ve hasılatı hakkında tamamlayıcı araştırmalar. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, Seri A(1): 31-56
10. Eraslan, İ., 1954. Trakya ve Bilhassa Demirköy Mıntıkası Meşe Ormanlarının Amenajman Esasları Hakkında Araştırmalar. T.C. Orman Umum Müdürlüğü, Yayın Sıra No: 132, Seri No: 13. Kader Basımevi, Ankara
11. Ertaş, A., 2007. Baltalık işletmesinin meşcere kuruluşu üzerindeki etkileri. ZKÜ Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 9(12): 35-47
12. Fırat, F., 1967. Ormancılık İşletme İktisadı. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 1541, Orman Fakültesi Yayın No: 156, İstanbul
13. Iğırcık, M., 2001. Türkiye’nin Av Potansiyelinin Geliştirilmesine İlişkin Sosyoekonomik Çözümleme. İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, İstanbul
14. Irmak, A., Kurter, A., Kantarcı, M.D., 1980. Trakya’nın Orman Yetişme Bölgelerinin Sınıflandırılması. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 2636, Orman Fakültesi Yayın No: 276. Matbaa Teknisyenleri Basımevi, İstanbul
15. Işık, K., Yaltırık, F., Akesen, A., 1997. Ormanlar, Biyolojik Çeşitlilik ve Doğal Mirasın Korunması. XI. Dünya Ormancılık Kongresi Bildirileri, Cilt:2, s.3-27, Antalya
16. Işık, K., 1996. Biyolojik Çeşitlilik Ve Orman Gen Kaynaklarımız. Orman Bakanlığı Yayın No: 013. ISBN: 975-7829-21-8 Laser Ofset Matbaa Tesisleri San. ve Tic. Ltd. Şti., Ankara
17. Kalıpsız, A., 1988a. Orman Hasılat Bilgisi. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 3516, Orman Fakültesi Yayın No: 397, İSBN: 975-404-074-5, İstanbul
18. Kalıpsız, A., 1988b. İstatistik Yöntemler. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 3522, Orman Fakültesi Yayın No: 394, Doyuran Matbaası, İstanbul
19. Macdonald, J.E., 1965. A bird census in red pine plantations and mixed stands in Kirkwood Township, Ontario. Forest Entomology and Pathology Branch Contribution No: 1068. The Canadian Field-Naturalist. 79(1):21-25
20. Makineci, E., 1999. İ.Ü. Orman Fakültesi Araştırma Ormanındaki Baltalıkların Koruya Dönüştürülmesi İşlemlerinin Ölü Örtü ve Topraktaki Değişime Etkileri. İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, İstanbul
21. Mol, T., 1982. Elazığ Ormanlarında Yemlik Yaprak Yararlanmasının Orman Ağaçlarına Etkileri. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 2911, Orman Fakültesi Yayın No: 316, İstanbul
22. Negi, S.S., Stimm, B., 1997. Almanya ve Hindistan’ da Orman Biyoçeşitliliğinin Korunması: Bir Karşılaştırmalı Analiz. XI. Dünya Ormancılık Kongresi Bildirileri. Cilt: 2, S. 73-80, 13-22 Ekim, Antalya
23. Odabaşı, T., Özalp, G., 1998. Ormanların İşletilmesi Yöntemleri ve Doğaya Uygun Ormancılık Anlayışı. T.C. Orman Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü, Ankara
24. Odabaşı, T., 1976. Türkiye’de Baltalık ve Korulu Baltalık Ormanları ve Bunların Koruya Dönüştürülmesi Olanakları Üzerine Araştırmalar. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 2079, Orman Fakültesi Yayın No: 218.Matbaa Teknisyenleri Basımevi, İstanbul
25. OGM, 2006. Orman Genel Müdürlüğü. Baltalık Ormanlarının Koruya Dönüştürülmesi Eylem Planı (2006-2015), Ankara
26. OGM, 1992. İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü, Çatalca Orman İşletme Müdürlüğü, Binkılıç Orman İşletme Şefliği, Amenajman Planı (1992-2001)
27. Özer, G., 2001. Koruya Dönüştürülen Baltalıklarda Odun Verimi ve Hizmet Değeri Tahmini (Çatalca-Binkılıç Örneği). İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul
28. Özhan, S. ve Gökbulak, F., 2001. Bitki Örtüsünün Su Üretim Havzalarının Su Verimi Üzerindeki Etkileri. I. Türkiye Su Kongresi Bildiri Kitabı, Cilt: 1, s.105-111, İSKİ Yayınları No:36, ISBN: 975-97034-1-6 (TK) / 975-97034-2-4 Cenkler Matbaacılık, İstanbul
29. Özyuvacı, N., Hızal, A., Gökbulak, F., 2001. Su Üretimine Tahsis Edilen Yağış Havzalarında Planlama ve Kullanım İlkeleri. I. Türkiye Su Kongresi Bildiri Kitabı, Cilt: 1, s.7-15, İSKİ Yayınları No:36, ISBN: 975-97034-1-6 (TK) / 975-97034-2-4 Cenkler Matbaacılık, İstanbul.
30. Rodgers, W.A., 1997. Ormancılıkta Biyolojik Çeşitlilik Kaybı Şekilleri-Küresel Bir Perspektif. XI. Dünya Ormancılık Kongresi Bildirileri. Cilt: 2, S. 31-51, 13-22 Ekim, Antalya
31. Saatçioğlu, F. 1966. Orman Bakımı, Meşcere Yetiştirmesine Ait Tedbirler. İstanbul Üniversitesi Yayın No: 1211, Orman Fakültesi Yayın No: 108. Kutulmuş Matbaası, İstanbul
32. Sanver, A. 1948. Baltalık Ormanları ve İşletmeleri. Orman Genel Müdürlüğü Yayın Sayı: 63. Güven Basımevi, İstanbul
33. Sevimsoy, M. ve Sun, O. 1987. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki Meşe Baltalıkları, Orman İçi Meralarından Hayvan Beslenmesi Yönünden Faydalanma ve Buna İlişkin Ekonometrik Araştırmalar. Ormancılık Araştırma Enstitüsü Teknik Bülten No: 183. Ertem Matbaacılık, Ankara
34. Uğurlu, S. ve Çevik, İ., 1990. Bingöl Yöresi Bozuk Meşe Baltalıklarının Verimlileştirilmesi Çalışmalarında Başarıyı Etkileyen Yetişme Yeri Faktörleri. Ormancılık Araştırma Enstitüsü Teknik Bülten No: 211, Ertem Basım Ltd.Şti., Ankara
35. Yaltırık, F. 1984. Türkiye Meşeleri Teşhis Klavuzu. Orman Genel Müdürlüğü Yayını. Yenilik Basımevi, İstanbul