A wildfire hazard rating model for residential structures within and around the forest areas: The case of Antalya Forestry Regional Directorate

Öz

It is important to evaluate structure ignition risk during a wildland fire, i.e. wildfire hazard rating studies. At this study, “Linear Combination” approach in Analytic Hierarchy Process (AHP) technique, which is a method based on mathematical combination, was adopted for wildfire hazard rating method. First, it would establish a set of weights for each of the primary criteria and sub-criteria. It was found that the “pairwise comparison” approach in AHP technique was very useful for this aim. So different wildland fire experts’ judgments would be specified by using this approach, and the weights of the primary criteria and sub-criteria were evaluated with respect to judgments made by different wildland fire experts. Later on, multiple criteria analysis, i.e. Linear Combination technique, was used to combine the primary criteria and sub-criteria. Building type 4 that had 2,313 total fire hazard points was building type that had the highest fire hazard ratio among building types that had “high fire hazard ratio”. Holiday village 2 that had 1,895 total fire hazard points was building type that had the highest fire hazard ratio among building types that had “middle fire hazard ratio”. There was no building type that had “low fire hazard ratio”.

Anahtar Kelimeler

• Wildfire Management,Residential Structures within and around the Forest Areas,Wildfire Hazard Rating Model,Analytic Hierarchy Process,Linear Combination Technique,Antalya Province

Orman içi ve kenarı yerleşimlerde orman yangınları tehlike oranlaması modeli: Antalya Orman Bölge Müdürlüğü örneği

Öz

Yangında can ve mal kaybının azaltılması açısından orman yangını sırasında yapıların yanma riskinin değerlendirilmesi, yani “orman yangınları tehlike oranlaması” çalışmaları büyük önem arz etmektedir. Bu araştırmada Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) tekniği kapsamındaki “ikili karşılaştırmalar” yaklaşımı yardımı ile orman yangınları yönetimi konusundaki uzmanların hükümleri ortaya konulmuş ve orman yangınları tehlike ana kriterlerinin ve alt kriterlerinin ağırlıkları bu uzman hükümlerine dayalı olarak belirlenmiştir. Daha sonra ana kriterlerin ve alt kriterlerin kombine edilmesinde “Doğrusal Kombinasyon” tekniği isimli çok kriterli çözümlemeden faydalanılmıştır. “Yüksek yangın tehlike oranına” sahip bina tipleri arasında “Orman İçi Köyde Bulunan Bina 4” 2,313 toplam yangın tehlike puanı ile en yüksek yangın tehlike oranına sahip bina tipi olarak belirlenmiştir. “Orta yangın tehlike oranına” bina tipleri arasında “Tatil Köyü 2” 1,895 toplam yangın tehlike puanı ile en yüksek yangın tehlike oranına sahip bina tipi olarak saptanmıştır. Buna karşın yapılan yangın tehlike oranlaması çözümlemelerinde “düşük yangın tehlike oranına” sahip bina tipi ortaya çıkmamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Orman Yangınları Yönetimi,Orman İçi ve Kenarı Yerleşimler,Orman Yangınları Tehlike Oranlaması Modeli,Çok Kriterli Çözümleme,Doğrusal Kombinasyon Tekniği,Antalya İli

Kaynakça

1. Eufirelab, 2004. Towards Method for Investigating on Wildland Fire Causes. In: Bonora, L., Conese, C., Lampin, C., Martin, P., Martinez, J., Molina, D., Salas, J. (Eds.), Eufirelab: Euromediterranean Wildland Fire Laboratory, a “Wall-less” Laboratory for Wildland Fire Sciences and Technologies in the Euro-Mediterranean region, Deliverable D-05-02, 43 pages.
2. Farmer, D. A., 1998. Larimer County Wildfire Mitigation Plan, 1998: U.S. Department of Agriculture, Forest Service, Colorado State Forest Service, Fort Collins District, September 1995, Revised April 1998, Colorado, USA, pp: 44.
3. Gençol, M., 2009. Orman Yangınlarıyla Mücadelede Yerleşim Alanlarının Güvenliği, Yangın Emniyet Yol ve Şeritlerine Yeni Bir Yaklaşım. T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü, I. Orman Yangınları İle Mücadele Sempozyumu, 07-10 Ocak 2009, Tebliğler Kitabı, s. 112-116, Antalya.
4. Hay, C. M., 2000. A Wildfire Hazard Rating Model for Structures/Parcels in the Wildland/Urban Interface, In: Proceedings of the 13th Conference on Fire and Forest Meteorology, 27-31 October 1996, Lorne, Victoria, Australia.
5. Johnson, M., Korte, J., Hay, C. M., 1993. A Wildfire Hazard Identification and Mitigation System (WHIMS) for Boulder County, Colorado, In: Proceeding of the 1993 GIS in the Rockies Conference, ASPRS, Golden, CO, USA.
6. Küçükaydın, A., 2009. Orman Yangınlarının Önlenmesine Dair Mevcut Düzenlemelerdeki Hukuki Sorumluluklar, Alınması Gereken Tedbirler. T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü, I. Orman Yangınları İle Mücadele Sempozyumu, 07-10 Ocak 2009, Tebliğler Kitabı, s. 131-137, Antalya.
7. Lampin-Maillet, C., 2008. 2007, Summer Fires in the European Mediterranean-The cases of Greece, İtaly and Spain. Mediterranean yearbook, European Institute of the Mediterranean, Med. 2008, Economy and Territory-Sustainable Development, pp: 243-247.
8. McCaffrey, S. M., 2002. For Want of Defensible Space a Forest is Lost: Homeowners and the Wildfire Hazard and Mitigation in the Residential Wildland Intermix at Incline Village, Nevada, University of California, Wildland Resource Science, Berkeley, USA, pp: 300.

9. Mendoza, G. A., 1997. GIS-Based Multicriteria Approaches to Land Use Suitability Assessment and Allocation. Seventh Symposium on Systems Analysis in Forest Resources (May 28-31, Treverse City, Michigan, USA), United States Department of Agriculture (USDA), Forest Service, North Central Research Station, General Technical Report NC-205, USA, pp: 89-94.
10. Neyişçi T., 2009. Ezber Bozmak ya da Yangın Aforizmaları, Orman ve Av Dergisi, Mayıs-Haziran Sayısı, Sayı: 3, Cilt: 85, s. 3-6, ISSN: 1302-040X.
11. Patrono, A., 1998. Multi-Criteria Analysis and Geographic Information Systems: Analysis of Natural Areas and Ecological Distributions, Multicriteria Analysis for Land-Use Management, Edited by Euro Beinat and Peter Nijkamp, Kluwer Academic Publishers, Environment and Management-Volume: 9, ISBN: 0-7923-5198-3, AA Dordrecht, The Netherlands, pp: 271-292.
12. Schmoldt, D. L., Peterson, D. L., Smith, R. L., 1994. The Analytic Hierarchy Process and Participatory Decision Making. Proceedings from Decision Support 2001, Volume: 1, 17th Annual Geographic Information Seminar and the Resource Technology 94 Symposium, Toronto, Ontario, September 12-16, 1994.
13. Slack, P., 2000: Firewise Construction, Design and Materials. Colorado State Forest Service, USA, pp: 37.
14. Tele, W. C., Weatherford, 2000. The Wildland/Urban Interface Fire Problem. Report to the Council of Western State Foresters, California, CA 95672, USA, pp: 97.
15. Yılmaz, E., 2005. Bir Arazi Kullanım Planlaması Modeli: Cehennemdere Vadisi Örneği. T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Doğu Akdeniz Ormancılık Araştırma Müdürlüğü, Çevre ve Orman Bakanlığı Yayın No: 253, DOA Yayın No: 37, Çeşitli Yayın No: 3, 131 s., Tarsus.
16. Yılmaz, E., Koçak, Z., Coşgun, U., Ay, Z., Bilgin, F. ve İ. Şafak, 2012. Orman Yangınları Yönetiminin Bütünleyici Karmaşıklık Yöntemiyle Değerlendirilmesi. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Doğu Akdeniz Ormancılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, DOA Yayın No: 67, Teknik Bülten No: 41, 124 s., Tarsus.
17. Yılmaz, E., Kayacan, A., Güler, K. H., 2017. Orman İçi ve Kenarı Yerleşimlerde Orman Yangınları Tehlike Oranlaması Modeli: Antalya Orman Bölge Müdürlüğü Örneği. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Batı Akdeniz Ormancılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Sonuçlanan Proje Sonuç Raporu, 285 s., Antalya.