Eskişehir-Süpren Yöresinde Bir Taş Ocağında Patlatmadan Kaynaklanan Yer Sarsıntılarının Ölçülmesi Ve Analizi
Öz
Açık ocak madenciliğinde, patlatma kaynaklı yer sarsıntıları, patlatma yeri civarındaki yerleşim birimleri için önemli riskler oluşturabilmektedir. Bu nedenle, patlatmanın kaçınılmaz olduğu yerlerde, yer sarsıntısı ve hava şokundan kaynaklanan çevre problemlerinin çözümü için atımların mutlaka kontrol altına alınması gerekmektedir. Bu çalışmada, Eskişehir-Süpren Köyü civarındaki bir taş ocağında yapılan patlatmaların kontrol altına alınabilmesi için, köy halkının da şikayetleri doğrultusunda, patlatmalardan kaynaklanan yer sarsıntılarının ölçümü ve analizi yapılmıştır. Ölçümler, White Seis II marka bir sismograf ile hem Süpren Köyü yönünde hem de şantiyeye ait binaların bulunduğu yönde yapılmıştır. İstatistiksel olarak yapılan değerlendirmeler sonucunda, ölçekli mesafeler ve maksimum parçacık hızları arasında iyi korelasyonlu bir ilişki elde edilerek, tasarımlarda dikkate alınmış ve atımlar kontrol altına alınmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] Erkoç Ö.Y., ‘ Patlatma ile Çevreye Verilen Sarsıntıda Frekansın Önemi ve Değerlendirilmesi’, Türkiye 14. Madencilik Kongresi, ss. 73-80, 1995.
- [2] Kahriman, A., Karadoğan, A.K., Görgün, S., Tuncer G., “Taş Ocaklarında Patlatmadan Kaynaklanan Yer Sarsıntısının Ölçülmesi ve Analizi” 2. Ulusal Kırmataş Sempozyumu 99, ss. 129-141, İstanbul-1999.
- [3] Atlas Powder Company, ‘Explosives and Rock Blasting’, Filed Technical Operations, Subsidiary of the Tyler Corporation, Dallas, Texas, USA, 1987.
- [4] White Industrial Seismology, Inc. “Consultants in Blasting Vibration Effects” Manual, 1997.
- [5] Tabak, F., “Süpren (Eskişehir), Mermerlerinin Teknolojik Özellikleri ve Verimlilik Analizi”, Yüksek Lisans Tezi, Osmangazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Temmuz, 1995.
- [6] Kahriman, A., Tuncer, G., Görgün, S., Karadoğan, K., “Çatalca Yöresi Sarıkayatepe Taş Ocağında Patlatmadan Kaynaklanan Titreşim Ölçüm Sonuçlarının Değerlendirilmesi”, 2. Ulusal Kırmataş Sempozyumu 99, ss. 149-156, İstanbul-1999.
- [7] Kahriman A., Görgün S., Karadoğan A. & Tuncer G., “ Taşıt Araçlarının Yan Sanayii Altyapı İnşaatında Patlatmadan Kaynaklanan Titreşim Ölçümleri ve Değerlendirilmesi”, 4. Delme ve Patlatma Sempozyumu, ISBN 975-395-380-1, ss. 125-134, 2000.
- [8] Ceylanoğlu A., Arpaz E., “ Divriği Demir ve Kangal Kömür Açık İşletmelerinde Patlatma Kaynaklı Yersarsıntısı ve Hava Şoku Ölçümlerinin Sonuçları”, 4. Delme ve Patlatma Sempozyumu, ISBN 975-395-380-1, ss. 135-145, 2000.
- [9] Siskind D.E., Stagg, M.S., Koop, J.W., Dowding, C.H., “Structure Response and Damage Produced by Ground Vibration from Surface Mine Blasting”, RI 8507, U.S. Bureau of Mines, 74 pages, 1980.
- [10] Olofsson, S.O., "Applied Explosives Technology for Construction and Mining", APPLEX, Sweden, 1988.