DÖKÜM KALIPLARININ DÖKÜM TEZGÂHLARINA ATANMASI PROBLEMİ İÇİN BİR GENETİK ALGORİTMA
Öz
Klasik atama problemi, her işin n ajandan sadece birisine toplam maliyeti enküçükleyecek şekilde atanması problemidir. Bu problemde her ajana sadece bir iş atanabilmektedir. Genelleştirilmiş Atama Probleminde (GAP) ise bir ajana birden çok iş atanabilmektedir ve ajanların kapasitesi vardır. Bu çalışmanın motivasyon kaynağı bir seramik fabrikasının klasik döküm bölümünde yaşanan döküm kalıplarının müşteri siparişlerini geciktirmeyecek şekilde döküm tezgâhlarına atanması problemidir. Bu problem GAP’ın bir versiyonudur. İlgili işletmede farklı kapasitelere sahip tezgâhlar vardır ve her kalıp her tezgâha atanamamaktadır. Ele alınan problemin çözümü için bir matematiksel model önerilmiştir. Büyük boyutlu problemlerin önerilen matematiksel model ile çözülememesi nedeniyle bir genetik algoritma geliştirilmiştir. Geliştirilen algoritma ile çalışmanın gerçekleştirildiği işletmenin problemi çözülmüş ve elde edilen sonuçlar tartışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Genelleştirilmiş atama problemi (GAP), , Genetik algoritmalar (GA), , 0-1 tamsayılı programlama
Kaynakça
- Bozdoğan, A. Ö., Yılmaz, A. E. & Efe, M. (2010). Performance analysis of swarm optimization approaches for the generalized assignment problem in multi-target tracking applications. Turkish Journal of Electrical Engineering and Computer Sciences, 18(6), 1059-1076. doi: 10.3906/elk-0901-6
- Dikmen, H., Dikmen, H., Elbir, A., Ekşi, Z. ve Çelik, F. (2014). Gezgin satıcı probleminin karınca kolonisi ve genetik algoritmalarla eniyilemesi ve karşılaştırılması. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 18(1), 8-13.
- Dörterler, M., Bay, Ö. F. & Akcayol, M. A. (2017). A modified genetic algorithm for a special case of the generalized assignment problem. Turkish Journal of Electrical Engineering and Computer Sciences, 25, 794-805. doi: 10.3906/elk-1504-250
- İlkuçar, M. ve Güngör, İ. (2018). Hekim atama probleminin genetik algoritma ile optimizasyonu. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(24), 236-261.
- Moussavi, S. E., Mahdjoub, M., Grunder, O. (2018), A hybrid heuristic algorithm for the sequencing generalized assignment problem in an assembly line, IFAC-PapersOnLine, 51(2), 695-700. doi: 10.1016/j.ifacol.2018.03.118
- Saraç, T. ve Özçelik, F. (2017). Farklı yeteneklere ve önceliklere sahip ajanların ve aynı ajana atanması gereken işlerin olduğu çok kaynaklı genelleştirilmiş atama problemi için bir hedef programlama modeli. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 5(1), 75-90.
- Saraçoğlu, İ. & Yücel, G. (2019). Generalized assignment problem to minimize emergency evacuation routing in Istanbul Grand Bazaar. International Journal of Engineering Technologies-IJET, 5(3), 105-116.
- Tapkan, P., Özbakır, L. ve Baykasoğlu, A. (2010). Arı algoritması ve genelleştirilmiş atama problemi: Farklı komşuluk yapılarının karşılaştırılması, Endüstri Mühendisliği Dergisi, 21(2), 2-13.
- Taşkın, Ç., Emel, G. G. (2009). Sayısal yöntemlerde genetik algoritmalar. Bursa: Alfa Aktüel Yayınları.