Araştırma Makalesi

Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim

Cilt: 23 Sayı: 2 19 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim

Öz

Epistemik ihtiyaçlarımızın ahlaki yargılamalarımızı nasıl etkilediği, alan yazında henüz yeterince temsil edilmemiştir. Bu doğrultuda şimdiki çalışmada, belirsizlik durumlarında epistemik bir kesinliğe ulaşma arzusu olarak tanımlanan bilişsel kapalılık ihtiyacının, Ahlaki Temeller Kuramı’nın önerdiği bireyselleştirici ve birleştirici ahlaki temelleri yordamaya etkisi, politik yönelim ve dindarlığın düzenleyici etkisi incelenmiştir. Veriler gönüllü 489 katılımcıdan toplanmıştır ve Process Macro programı aracılığıyla düzenleyici regresyon analizi yürütülmüştür. Bulgular, katılımcıların kendilerini sağ kanat politik yönelimine sahip veya dindar biri olarak tanımladıklarında; bilişsel kapalılık ihtiyacının, bireylerin haklarını ve iyi oluşlarını koruma ile ilişkilendirilen bireyselleştirici ahlaki temelleri desteklemeyi yordama gücünün arttığını göstermiştir. Diğer yandan bilişsel kapalılık ihtiyacının, iç grubun ihtiyaçlarının karşılanması ve grup içi uyumla ilişkilendirilen birleştirici ahlaki temelleri desteklemeyi yordamasında dindarlık ya da politik yönelimin düzenleyici etkisinin olmadığı bulunmuştur. Bulgular “muhafazakârlığın güdülenmiş bir sosyal bir biliş olduğu” görüşü perspektifinden tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

ahlak, ahlaki temeller kuramı, bilişsel kapalılık ihtiyacı, politik yönelim, dindarlık

Kaynakça

  1. Jost, J. T., Glaser, J., Kruglanski, A. W. ve Sulloway, F. J. (2003). Political conservatism as motivated social cognition. Psychological Bulletin, 129 (3), 339-375. Kim, K. R., Kang, J. ve Yun, S. (2012). Moral intuitions and political orientation: Similarities and differences between South Korea and the United States. Psychological Reports, 111(1), 173-185.

Kaynak Göster

APA
Bozkuş, O. (2022). Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 203-220. https://doi.org/10.17494/ogusbd.1112623
AMA
1.Bozkuş O. Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2022;23(2):203-220. doi:10.17494/ogusbd.1112623
Chicago
Bozkuş, Olcay. 2022. “Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 (2): 203-20. https://doi.org/10.17494/ogusbd.1112623.
EndNote
Bozkuş O (01 Aralık 2022) Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 2 203–220.
IEEE
[1]O. Bozkuş, “Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 23, sy 2, ss. 203–220, Ara. 2022, doi: 10.17494/ogusbd.1112623.
ISNAD
Bozkuş, Olcay. “Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23/2 (01 Aralık 2022): 203-220. https://doi.org/10.17494/ogusbd.1112623.
JAMA
1.Bozkuş O. Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2022;23:203–220.
MLA
Bozkuş, Olcay. “Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 23, sy 2, Aralık 2022, ss. 203-20, doi:10.17494/ogusbd.1112623.
Vancouver
1.Olcay Bozkuş. Ahlaki Yargılamanın Yordayıcıları Olarak Bilişsel Kapalılık İhtiyacı, Dindarlık ve Politik Yönelim. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 01 Aralık 2022;23(2):203-20. doi:10.17494/ogusbd.1112623