İslamiyet Öncesi Göçebe Türk Topluluklarındaki Evlat Edinme Kurumunun Yazılı Kaynaklardaki Yansımaları
Öz
İslamiyet öncesi göçebe Türk topluluklarındaki evlat edinme kurumunun yazılı kaynaklardaki yansımalarını inceleyen bu çalışma, bu kurumun işleyişinde topluluk içi dayanışmanın rolünü vurgulamaktadır. Evlat edinme, yerleşik toplumlardaki ekonomik gerekçelerden ziyade, göçebelerin yaşamında savaş gibi nedenlerle yetim kalan çocukların korunmasını ve büyütülmesini sağlayan bir kurumdur. Dolayısıyla bu sosyal kurum, boy yöneticisi ve üyelerine sorumluluklar yüklemiştir. Göçebe topluluklarda evlat edinme süreçleri yazılı hukuka dayanmaz. Bu sebeple sözlü kültür ve törelere dayanan bu sosyal uygulamaya ait veri seti oluşturulurken belirli çıktıları elde edebilmek için farklı filolojik metinler, tarihsel-karşılaştırmalı yöntem ile analiz edilmiştir. Ardından elde edilen bilgiler hermenötik yorumlayıcı yöntem ile bağlamsal açıdan değerlendirilerek evlat edinme kurumunun göçebe yaşam tarzına sahip eski Türklerdeki işlev ve işleyiş mekanizması, sosyokültürel altyapı çerçevesinde çözümlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Evlat edinme kurumu, İslamiyet öncesi göçebe Türk toplulukları, Eski Türklerde sosyal hayat, Eski Türkçe
Destekleyen Kurum
Çalışma herhangi bir kurum tarafından desteklenmemiştir.
Kaynakça
- Abetekov, A. ve Yusupov, H. (1994). Ancient Iranian nomads in western Central Asia. In M. H. Farooqi (Ed.), History of civilizations of Central Asia: The development of sedentary and nomadic civilizations, 700 B.C. to A.D. 250 (Vol. 2, ss. 23–33). UNESCO Publishing.
- Aktaş, Ş. (2022). Tang Hanedanlığında bir Türk: An Lushan (安禄山). Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (58), 169–189.
- Alesina, A., Giuliano, P. ve Nunn, N. (2013). On the origins of gender roles: Women and the plough. The Quarterly Journal of Economics, 128(2), 469–530. https://doi.org/10.1093/qje/qjt005
- Aydemir, H. (2018). “Çocuk” sözcüğünün etimolojisi üzerine. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (12), 1–18.
- Aydın-Cansaran, A. (2023). Kadın ve doğa bağlamında ekolojik bir görüş: Ekofeminizm. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi İletişim Fakültesi Akademik Dergisi, 2(1), 48–62.
- Aytaç, P. P. (2022). Kültürel kimlik ve Ergenekon destanı. Düşünce Dünyasında Türkiz, 5(26), 37–72.
- Barnard, A. (2016). Tarihöncesinde dil. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.
- Bellwood, P. (2022). First farmers: The origins of agricultural societies (2. bs.). John Wiley & Sons.
- Bilal, M. (2018). Budizm inancının Türk devletleri üzerindeki etkisi. Anasay, 6, 63–80.
- Biran, M., Craig, P., David, E., Engerman, S. L. ve David, R. (2021). Forced migrations and slavery in the Mongol Empire (1206–1368). In D. Eltis, S. L. Engerman & R. B. Roth (Eds.), The Cambridge world history of slavery (Vol. 2, ss. 76–99). Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/9781316676117.005