Eğitimde ve Medyada Aile Değerlerinin Temsili: 2024 Sosyal Bilgiler Programı İle Türk Dizilerinin Karşılaştırmalı Bir Analizi
Öz
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, eğitimi yalnızca bilişsel gelişimle sınırlamayıp, aynı zamanda değer temelli davranışların kazandırılmasını hedeflemekte; bu yaklaşımı ise ‘Erdem-Değer-Eylem Çerçevesi’ ile kavramsallaştırmaktadır. Uzun soluklu yapımlı olan televizyon dizileri aracılığıyla birçok değer olumlu ya da olumsuz olarak izleyicilerle buluşmaktadır. Bu çalışma, medya-iletişim alanında en yaygın ve etkili araçlardan biri olan televizyon dizilerinde yer alan olumsuz tutum ve davranışları Erdem–Değer–Eylem ekseninde yapılandırılan Çatı Değerler Çerçevesi temelinde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma nitel yönteme dayalı olarak doküman analizi kullanılmıştır. 2024-2025 sezonunda Türkiye’de yüksek reyting alan televizyon dizileri seçilmiş; bu dizilerde karakter davranışları, olay örüntüleri, şiddet, cinsiyet rolleri, ahlaki ikilemler ve aile yapısı gibi temalar üzerinden analiz edilmiştir. Bulgular kapsamında, çatı değerler ile bu içerikler arasında belirgin bir değer çatışması yaşandığı sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Aile, Değer Eğitimi, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, Sosyal Bilgiler Eğitimi, Televizyon Dizileri.
Kaynakça
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2025). Toplumsal cinsiyet ve bazı kavramların kullanımına dair resmi yazı. 02.05.2025 tarih ve E-72167487-507.99-15884372 sayılı yazı.
- Akbaba, B. (2017). 1960–1970’lerde tarih eğitimi. A. Şimşek (Ed.), Türkiye’de tarih eğitimi (s. 63–105). Pegem Akademi Yayınları.
- Akyüz, H. (2022). Medya ve değerler eğitimi. Pegem Akademi.
- Ayduttu, S. (2011). Dizilerin Türk diline olumsuz etkileri. Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi, 1(1), 31–34.
- Bandura, A. (2001). Social cognitive theory of mass communication. Media Psychology, 3(3), 265–299.
- Berk, A. N. (2017). 1950’lerde tarih eğitimi. A. Şimşek (Ed.), Türkiye’de tarih eğitimi (s. 63–105). Pegem Akademi Yayınları.
- Berkes, N. (1978). Türkiye’de çağdaşlaşma. Doğu Batı Yayınları.
- Busby, G., & Klug, J. (2001). Movie-induced tourism: The challenge of measurement and other issues. Journal of Vacation Marketing, 7(4), 316–332.
- Çencen, N. (2017). 1980’lerde tarih eğitimi. A. Şimşek (Ed.), Türkiye’de tarih eğitimi (s. 253–275). Pegem Akademi Yayınları.
- CNN Türk. (2025, 7 Nisan). Mardin’de “Uzak Şehir” bereketi. CNN Türk. https://www.cnnturk.com/seyahat/galeri/mardinde-uzak-sehir-bereketi-2266186?page=1