Türkiye’de Koruyucu Ailelerin Eğitim ve Sağlık Giderlerini Vergi Matrahından İndirememesi Sorunu ve Reform Önerisi
Öz
Koruyucu aile modeli, biyolojik ailelerin yanında kalamayan korunma ihtiyacı olan çocuklara kurum imkânları dışında aile ortamında yetiştirilmesini hedefleyen bu sayede topluma entegrasyonun daha iyi sağlanabileceği, çocukların karşı karşıya kaldığı travmaların izlerinin en aza indirilebileceği bir modeldir. Koruyucu aile yaygınlaştırılması hedeflenmekle birlikte, Türk Vergi Sisteminde koruyucu ailelerin bakımını üstlendikleri çocuklara yönelik eğitim ve sağlık harcamalarının gelir vergisi matrahından indirilmesine imkân sağlanmaması hem koruyucu ailelerin mali yükünü arttırmakta hem de modelin yaygınlaşmasını engellemektedir. Çalışmada koruyucu ailelerin eğitim ve sağlık harcamalarının durumu özelge kapsamında değerlendirilmektedir. Sonuçta kanun önünde eşitlik, sosyal devlet ve vergi adaleti açısından eğitim ve sağlık harcamaları matrahtan indirilmeli ayrıca Gelir Vergisi Kanununa koruyucu aile yanında kalan çocuk terimi eklenmelidir.
Anahtar Kelimeler
Koruyucu Aile, Sosyal Devlet, Vergi Adaleti, Eğitim ve Sağlık Harcamaları
Kaynakça
- Birleşmiş Milletler. (2025, 08 08). Çocuk Haklarına Dair Sözleşme. UNICEF: https://www.unicef.org/turkiye/%C3%A7ocuk-haklar%C4%B1na-dair-s%C3%B6zle%C5%9Fme
- Doğan, R. (2013). Bir Koruma Tedbiri Olarak Koruyucu Aile Kurumu ve Koruyucu Aile Yönetmeliği. Ankara Barosu Dergisi, (2), 145–170.
- Erdem, J. (2017). Yargı Kararlarında Kanun Önünde Eşitlik İlkesi ve Kadın Erkek Eşitliği. Akademik Hassasiyetler, 4(8), 19–44.
- Erükçü Akbaş, G., & Öztürk, B. (2022). Türkiye ve Amerika Birleşik Devletleri’nde Koruyucu Aile Sistemi: Fırsatlar ve Güçlükler. Türkiye Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 6(1), 83–99.
- Karatay, A. (2017). Türkiye’de Koruyucu Aile: Kökenleri, Gelişimi ve Bugünü. Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (5), 389–427.
- Kılıç, Ö. (2018). Türkiye'de Vergi Adaleti. Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi, (66), 396–411.
- Kılınç, A. (2020). Türk Hukukunda Koruyucu Aile Sözleşmesi ve Koruyucu Aile ile Çocuk Arasındaki Hukuki İlişkinin Değerlendirilmesi. Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 28(3), 1217–1261.
- Magalhaes, E., Costa, P., d'Eça, L., Matoso, M., Pinto, V., Ferreira, S., … Graça, J. (2025). Profiles of adults most likely to become a foster family: A latent profile analysis. Child Abuse & Neglect, (165), 1–12.
- Pak Güre, M., Aydeniz, Ü., & Uğurlu, Z. (2024). Türkiye’de Koruyucu Aile ve Evlat Edinme ile İlgili Çalışmalar: Sistematik Bir İnceleme. Sosyal Çalışma Dergisi, 8(2), 52–66.
- Serdar, İ. (2000). Koruyucu Aile. Prof. Dr. Seyfullah Edis’e Armağan, 467–508.