Bir Kamu Üniversitesinde Çalışanların Acil Durum Öz Yeterliliklerinin Tespit Edilmesi

Öz

Bu çalışma, Karadeniz bölgesinde yer alan bir kamu üniversitesinde araştırmaya katılan personellerin acil durum ekibi üyesi olarak seçilmeye uygunluğunu belirlemek amacı ile yapılmıştır. Çalışmada örneklem seçimi yöntemine başvurulmamış, araştırmaya katılmayı kabul eden ve ulaşılabilen üniversite çalışanları çalışmaya dâhil edilmiştir. Üniversitede çalışan 1600 personelin 317’si çalışmaya gönüllülük esasına göre katılım sağlamıştır. Veri toplamada tanıtıcı bilgilerin yer aldığı bir anket formu ve 2018 de geliştirilen ‘Acil Durum Ekipleri Çalışan Öz Yeterlilik Ölçeği’ kullanılmıştır. Katılımcıların ölçekten aldıkları toplam puan ortalaması 3,26±0,39 olarak tespit edilmiştir. Genel bir yorum olarak ölçek ortalama puanı yüksektir. Ölçek faktörlerinin puan ortalamalarının en yüksekten başlamak üzere en düşük puanlara doğru ilgi, yetkinlik ve istek faktörleri şeklinde sıralandığı görülmüştür. Araştırmada katılımcıların yaş, tecrübe, çalışılan birim ile iş kazası ve meslek hastalığı yaşama durumlarına göre acil durum ekibi üyeliği için öz yeterlik durumları arasında ilişki bulunamamışken cinsiyet, konum, acil durumla karşılaşma ve eğitim düzeylerine göre acil durum ekibi üyeliği için öz yeterli olma durumları arasında ilişki bulunmuştur. Araştırmaya katılanlardan acil durum ekiplerine seçilebilmeye uygun nitelikte olan personelin 314 katılımcıdan 86’sı yani %27,39’u olduğu ve öz yeterli olmanın acil durum ekibi üyesi seçilme durumunda önemli bir merhale olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• acil durum
• acil durum ekibi
• afet
• iş sağlığı ve güvenliği
• öz yeterlik

Determination of Emergency Self-Efficacy of Employees in a Public University

Öz

This study was conducted to determine the suitability of the personnel participating in the research at a public university in the Black Sea region to be selected as emergency team members. The sample selection method was not used in the study, and university employees who agreed to participate in the study and could be reached were included in the study. 317 of 1600 personnel working at the university participated in the study voluntarily. A questionnaire containing introductory information and the "Emergency Teams Employee Self-Efficacy Scale" developed in 2018 were used in data collection. The total mean score of the participants from the scale was determined as 3.26±0.39. As a general comment, the scale average score is high. It was observed that the mean scores of the scale factors were ordered from the highest to the lowest points as interest, competence, and desire factors. In the study, there was no relationship between the self-efficacy for emergency team membership according to age, experience, unit of work and occupational accident and occupational disease status of the participants, while there was no relationship between self-efficacy for emergency team membership according to gender, position, encountering an emergency and education level found. It was determined that 86 of the 314 participants, 27.39%, of the personnel who were eligible to be selected for the emergency teams among the participants in the research, and that being self-sufficient was an important step in the selecting of an emergency team member.

Anahtar Kelimeler

• Emergency
• emergency team
• disaster
• occupational health and safety
• self-efficicacy

Kaynakça

1. Bandura, A., (1997), Self-Efficacy: The Exercise of Control, New York: W.H. Freeman and Company.
2. Biswas, S. N., (2008), “Personality, Generalized Self Efficacy & Team Performance: A Study of Rural Devel-opment Teams”, Indian Journal of Industrial Relations, 44, (2), 234-256.
3. Cassidy, S. and Eachus, P., (2002), “Developing the Computer Self-efficacy (CSE) Scale: Investigating the Rela-tionship between CSE, Gender and Experience with Computers”, Journal of Educational Computing Research, 26(2), 169– 189.
4. Demirtaş, E. S., (2020), Okullarda Bulunan Acil Durum Ekiplerinin Öz Yeterliliklerinin Değerlendirilmesi, Yüksek Lisans Tezi, Gümüşhane Üniversitesi, Gümüşhane.
5. Çetin, A. M., (2020), Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hekim Araştırma Görevlilerinin Acil Durumlara Yak-laşım
6. Özyeterliği, Halk Sağlığı Anabilim Dalı, Tıpta Uzmanlık Tezi, Ankara. How to Plan for Workplace Emergencies and Evacuations, (2001), U.S. Department of Labor Occupational Safety and Health Administration, OSHA, 3088.
7. Kadıoğlu, M., (2011), Afet Yönetimi Bekleyilmeyeni Beklemek, En Kötüsünü Yönetmek. İstanbul: Marmara Belediyeler Birliği Yayını sf:163.
8. Kırtaş, H. A. ve Altundağ, H., (2019), “İş Yeri Acil Durum Ekiplerinin Eğitimi”, İSG Akademik, 1(1), 49-57.

9. Larson, M. and Luthans, F., (2006), “Potential Added Value of Psychological in Predicting Work Attitudes”, Journal of Leadership and Organizational Studies, 13, 44-61.
10. Lee, T. W. and Ko, Y. K., (2010), “Effects of Self-Efficacy, Affec-tivity and Collective Efficacy on Nursing Performance of Hospital Nurses”, Journal of Advanced Nursing, (66), 839-848.
11. Sert, H. N., (2020), Sosyoekonomik Düzeyi Düşük Yerleşim Bölgelerinden Yaşayan Ergenlerde Çocukluk Çağı Travmaları ve Öz Yeterlik Düzeylerinin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Çağ Üniversitesi, Mersin.
12. URL-1, Regulation on Emergencies at Workplaces, Official Gazette History: 18.06.201, Number of Official Gazette: 28681, https://www.mevzuat.gov.tr/File/GeneratePdf?mevzuatNo=18493&mevzuatTur=KurumVeKurulusYonetmeligi&mevzuatTertip=5, Date of access: 10.11.2021.
13. URL-2, Annotated Glossary of Disaster Management Terms, https://www.afad.gov.tr/aciklamali-afet-yonetimi-terimleri-sozlugu, Date of access: 09.04.2021.
14. URL-3, First Aid Regulations, Official Gazette History: 29.07.2015, Number of Official Gazette: 29429, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=20992&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5, Date of access: 08.05.2021.
15. Yalçın, F., (2018), Acil Durumlarda Çalışanların Öz Yeterliliği: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.