Araştırma Makalesi

ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ

Cilt: 18 Sayı: 1 30 Ocak 2025
PDF İndir
EN TR

ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ

Öz

Uluslararası ticaretin en önemli konularından birisi ihraç edilen malın bedelinin tahsil edilememe riskidir. Malın bedelinin tahsil edilememesi hem ihracatçı firmaların hem de ihraç ürünün ortaya çıkmasına katkı sağlayan birçok tedarikçi firmanın domino etkisi ile zarar görmesine neden olmaktadır. Mal mukabili ödeme yöntemi, uluslararası ticarette kullanılan geleneksel ödeme yöntemlerinden birisidir. Mal mukabili ödeme yönteminde ihracatçı firmalar, ihraç ettikleri ürünün bedelini ürünün teslim edilmesinden sonra tahsil etmektedir. Mal mukabili ödeme yönteminin bu özelliği, satıcı firmaların malın teslim edilmesinden sonra alacak riski ile karşı karşıya kalmalarına sebep olmaktadır. Türkiye’nin 2014-2023 yılları arasındaki dış ticaret verileri incelendiğinde, Türkiye’nin ihracatında mal mukabili ödeme yönteminin %66,22 ile yoğun bir şekilde kullanıldığı görülmektedir. Bu durum Türk ihracatçıların her an bir tahsilat riski ile karşı karşıya kalma ihtimalini ortaya çıkarmaktadır. Bu makalenin amacı, ihracatçı firmaların mal mukabili ödeme yöntemini kullanırken ihracat bedelinin tahsilat riskini azaltacak yöntemleri araştırarak, geleceğe yönelik firmaların olası bir finansal sorun yaşamalarının önüne geçecek çözüm önerileri sunmaktır.

Anahtar Kelimeler

Uluslararası Ticaret, Uluslararası Ödeme Yöntemleri, Mal Mukabili Ödeme, İhracat, İthalat

Kaynakça

  1. Ağsakal, A., Erkan, M.K. (2016). Türkiye’de Dış Ticarette Ödeme Şekilleri ve Faiz Oranları, Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 16(1), 581-588.
  2. Andrius, J., Ilona J. (2023). The Upgraded Complex of Payment Methods Following Expansion of Contract Manufacturing in International Trade. Journal of Business and Economic Development. 8(1). 12-21. Doi: 10.11648/j.jbed.20230801.13
  3. Akkaya, Ü. (2005). Vesaik Mukabili ve Mal Mukabili Ödeme Şekillerinin Karakteristik Özellikleri. (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı. İstanbul. https://nek.istanbul.edu.tr/ekos/TEZ/41172.pdf (Erişim Tarihi: 27.12.2024).
  4. Akgüç, Ö. (2013). Dış Ticaret Finansmanı. İstanbul: Arayış Basım ve Yayıncılık.
  5. Bayram, O. (2019). Uluslararası Ticarette Tahsil Esasına Dayalı Ödeme Şekillerini ve Uygulama Adımları. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İİBF Dergisi. 2(2). 209-216.
  6. Borchert, I., Yotov, Y.V. (2017). Distance, Globalization, And International Trade. Economics Letters, 153(2017), 33-58. https://doi.org/10.1016/j.econlet.2017.01.023
  7. Ceylan, A., Korkmaz T. (2021). İşletmelerde Finansal Yönetim. Bursa: Ekin Basım Yayıncılık.
  8. Chye, K. (2014). Bank Payment Obligation. International Chamber of Commerce. Erişim Adresi: https://icc.tobb.org.tr/docs/Bank%20Payment%20Obligation.pdf (Erişim Tarihi: 20.02.2024).
  9. Cseko, K. (2009). Legal Characteristics of The Standby Letter of Credit. England: EU Working Papers.
  10. Çatuk, C. (2022). Uluslararası Ticarette Ödeme Şekilleri ve Oluşabilecek Riskler. Erişim Adresi: https://www.researchgate.net/profile/Cuneyt-Catuk/publication/358875185_ULUSLARARASI_TiCARETTE_ODEME_SEKILLERI_VE_OLUSABI_LECEK_RISKLER/links/6219cbaab1bace00839c2bf0/ULUSLARARASI-TiCARETTE-OeDEME-SEKILLERI-VE-OLUSABI-LECEK-RISKLER.pdf.(Erişim Tarihi: 05.02.2024)

Kaynak Göster

APA
Ketboğa, M. (2025). ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(1), 510-524. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1531118
AMA
1.Ketboğa M. ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ. ÖHÜİİBFD. 2025;18(1):510-524. doi:10.25287/ohuiibf.1531118
Chicago
Ketboğa, Metin. 2025. “ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 18 (1): 510-24. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1531118.
EndNote
Ketboğa M (01 Ocak 2025) ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 18 1 510–524.
IEEE
[1]M. Ketboğa, “ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ”, ÖHÜİİBFD, c. 18, sy 1, ss. 510–524, Oca. 2025, doi: 10.25287/ohuiibf.1531118.
ISNAD
Ketboğa, Metin. “ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 18/1 (01 Ocak 2025): 510-524. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1531118.
JAMA
1.Ketboğa M. ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ. ÖHÜİİBFD. 2025;18:510–524.
MLA
Ketboğa, Metin. “ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, c. 18, sy 1, Ocak 2025, ss. 510-24, doi:10.25287/ohuiibf.1531118.
Vancouver
1.Metin Ketboğa. ULUSLARARASI TİCARETTE KULLANILAN MAL MUKABİLİ ÖDEME SİSTEMİNİN OLUŞTURDUĞU TAHSİLAT RİSKİ VE BU RİSKİN AZALTILMA YÖNTEMLERİ. ÖHÜİİBFD. 01 Ocak 2025;18(1):510-24. doi:10.25287/ohuiibf.1531118