Lisansüstü eğitime giriş sınavı kriterlerine yönelik öğretim üyesi görüşlerinin değerlendirilmesi: Müzik eğitimi bilim dalı başkanları örneği

Öz

Lisansüstü öğrenci alım sınavları, hem yüksek lisans ve doktora eğitimi almak isteyen adayların niteliğini hem de lisansüstü eğitim süreçlerinin kalitesini doğrudan etkileyen bir unsur olarak öne çıkmaktadır. Bu nedenle, aday seçiminde kullanılan kriterlerin geçerliliği, sınav içeriklerinin analizi ve bu süreçte görev alan öğretim elemanlarının görüşlerinin incelenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu araştırmanın amacı, müzik eğitimi bilim dalı başkanlarının lisansüstü giriş sınav kriterlerine ilişkin değerlendirmelerini tematik analiz yöntemiyle ortaya koymaktır. Nitel araştırma desenine dayalı bu çalışmanın katılımcılarını, Türkiye’de lisansüstü müzik eğitimi veren 16 üniversitenin müzik eğitimi bilim dalı başkanları oluşturmuştur. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmış ve tematik analiz ile çözümlenmiştir. Araştırma bulgularına göre, yüksek lisans ve doktora sınavlarında en sık vurgulanan konular armonik çözümleme, müzik biçimleri, öğrenme-öğretme yaklaşımları ve müzik eğitimi alanlarıdır. Bilim dalı başkanları da bu içeriklerin önemini desteklemektedir. Bununla birlikte, dikte, Türk Halk Müziği, Türk Sanat Müziği, müzik tarihi ve müzik kültürü gibi alanların sınavlarda daha az yer aldığı tespit edilmiştir. Doktora düzeyinde ise bilimsel araştırma yöntemleri ve literatür bilgisi ön plana çıkarken, tüm üniversitelerde çalgı/şan performansı zorunlu bir kriter olarak belirlenmiştir. Buna karşın, portfolyo değerlendirme ve sözlü mülakat uygulamaları daha sınırlı sayıda üniversitede kullanılmaktadır. Katılımcılar ayrıca, adayların müzik kültürü birikimi ve araştırma yeterliliklerinin ölçülmesinin lisansüstü eğitim başarısı açısından kritik olduğunu vurgulamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Lisansüstü eğitim
• müzik eğitimi
• sınav kriteleri

Evaluation of faculty members’ views on postgraduate education entrance exam criteria: The example of music education department heads

Öz

It is widely acknowledged that the quality of students pursuing master’s or doctoral education significantly impacts the quality of graduate education itself. Consequently, the criteria used in the selection of candidates for graduate programs are of great importance. Therefore, examining and comparing these criteria, as well as understanding the perspectives of faculty members involved in the graduate admission process regarding these criteria, is crucial both for students aspiring to pursue graduate education and for the faculty members participating in the evaluation process. In light of this information, the aim of this study is to examine the views of department heads in music education regarding the criteria used in graduate admission exams. This research is a qualitative study that gathers the opinions of department heads in music education. In the study, content analysis and descriptive analysis methods were used to analyze the views of the department heads. The study group consisted of department heads from 16 universities in Turkey that offer graduate programs in music education. The opinions of the department heads regarding the admission criteria were collected using a semi-structured interview form prepared by the researcher. The findings of this study reveal that universities generally emphasize topics such as harmonic analysis, musical forms, teaching and learning approaches, and music education in their master’s and doctoral entrance exams, and the department heads support this approach. However, areas such as dictation, Turkish Folk Music, Turkish Art Music, music history, and music culture are less frequently included in the exams. At the doctoral level, scientific research methods and related literature are emphasized, while candidates are expected to demonstrate instrumental/vocal performance skills in all universities. Portfolio assessments and oral evaluations, on the other hand, are less commonly implemented. The department heads emphasize the importance of measuring candidates’ music culture and research competencies.

Anahtar Kelimeler

• Graduate education
• music education
• exam criteria

Kaynakça

1. Ankara Müzik ve Güzel Sanatlar Üniversitesi. (2021). Tezli yüksek lisans giriş sınavı kılavuzu. https://www.mgu.edu.tr/
2. Balıkesir Üniversitesi. (2022). Yüksek lisans sınavı ilke ve kuralları. https://www.balikesir.edu.tr/
3. Braun, V. ve Clarke, V. (2019). Psikolojide Tematik Analizin Kullanımı. Journal of Qualitative Research in Education, 7(2), 1–26. https://doi.org/10.14689/issn.2148-2624.1.7c.2s.17m
4. Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi. (2021). Lisansüstü programlara (doktora-tezli/tezsiz yüksek lisans) öğrenci alım ilanı. https://ebe.mehmetakif.edu.tr/
5. Bülbül, T. (2003). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesinde görev yapan öğretim üyelerinin lisansüstü öğretime öğrenci seçme sürecine ilişkin görüşleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 36(1), 167-174. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000000069
6. Flick, U. (2014). An introduction to qualitative research. Sage.
7. Karaman, S. ve Bakırcı, F. (2010). Türkiye’de lisansüstü eğitim: Sorunlar ve çözüm önerileri. Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 5(2), 94-114.
8. Karasar, N. (2019). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar ilkeler teknikler (34. bs.). Nobel Yayınevi.

9. Kasap, B. T. (2006). Geleceğin müzik öğretim elemanlarının yetiştirilmesi üzerine bir model program. Ulusal Müzik Eğitimi Sempozyumu Bildirisi, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Denizli. https://www.muzikegitimcileri.net/bilimsel/bildiri/pamukkale/B-Kasap.pdf
10. Kayahan Karakul, A. ve Karakütük, K. (2014). Views of academics on student selection criteria for graduate education. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 47(2), 179-200. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000001343
11. Kılıç, S. (2015). Yüksek lisans başarısı ile yüksek lisansa giriş kriterleri arasındaki ilişki: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü örneği. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 5(3), 285-291. https://doi.org/10.5961/jhes.2015.130
12. Kuncel, N. R., Hezlett, S. A. ve Ones, D. S. (2001). A comprehensive meta-analysis of the predictive validityof the graduate record examinations: Implications for graduate student selection and performance. Psychological Bulletin, 127(1), 162-181. https://doi.org/10.1037/0033-2909.127.1.162
13. Marczyk, G., DeMatteo, D. ve Festinger, D. (2005). Essentials of research design and methodology. John Wiley & Sons Inc.
14. Mertens, D. M. (2014). Research and evaluation in education and psychology: Integrating diversity with quantitative, qualitative, and mixed methods. Sage.
15. Miller, S. P. M. (2023). Thematic analysis. Salem Press Encyclopedia.
16. Necmettin Erbakan Üniversitesi. (2021). 2021-2022 eğitim ve öğretim yılı güz yarıyılı tezli yüksek lisans ve doktora programlarına öğrenci alım ilanı. https://erbakan.edu.tr/storage/files/department/egitimbilimlerienstitusu/2021-2022%20G%C3%BCz/E%C4%9Ft.%20Bil%20Enst.%202021-2022%20G%C3%BCz%20Yar%C4%B1y%C4%B1l%C4%B1%20Tezli%20Y.L%20ve%20Doktora%20%C4%B0lan%C4%B1.pdf
17. Sevinç, B. (2001). Türkiye’de lisansüstü eğitim uygulamaları, sorunlar ve öneriler. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 34(1), 125-137. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000000052
18. Sönmez, V. ve Alacapınar, F. G. (2018). Örneklendirilmiş bilimsel araştırma yöntemleri (6. bs.). Anı Yayıncılık.
19. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.