An analysis of postgraduate theses on music and values education in Türkiye (2013-2025)

Öz

This research aims to examine postgraduate theses published on music and values education in Türkiye in terms of various characteristics, thereby revealing the current situation and guiding research trends on this subject using the data obtained. The research employed a descriptive survey model, and descriptive analysis was utilized in data analysis. Within the scope of the research, 26 postgraduate theses published on the subject area were examined within the scope of the research by typing the keywords “music” and “values education” in the National Thesis Center database of the Council of Higher Education (YÖK) according to certain variables (thesis type, university, institute type, publication year, research method, research model, and subject). The obtained data were interpreted by giving frequency and percentage values. According to the research results, it was observed that 22 of the theses included in the scope of the research were master’s theses, and 4 were doctoral theses. The universities with the highest number of theses published on the subject were İnönü University, Gazi University, and Atatürk University. It was determined that the majority of theses were published within the scope of the Institute of Educational Sciences, and that the most publications were made between 2023 and 2019. It was determined that qualitative methods were the most preferred research method in theses, and the survey model was the most frequently used research model. The focus of theses was on the education of values through folk songs, the examination of folk songs in terms of values, the examination of school songs in terms of values, and the examination of children’s songs in terms of values.

Anahtar Kelimeler

• music
• music education
• values education
• postgraduate thesis
• descriptive analysis

Türkiye’de müzik ve değerler eğitimine yönelik yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi (2013-2025)

Öz

Bu araştırmada, Türkiye’de müzik ve değerler eğitimine yönelik yayımlanan lisansüstü tezlerin çeşitli özellikleri bakımından incelenmesi ile mevcut durumun görünür kılınması ve elde edilecek verilerle bu konuda yapılacak araştırma eğilimlerine yön verilmesi amaçlanmıştır. Betimsel tarama modeli kullanılan araştırmada, verilerin analizinde betimsel analiz tekniğinden yararlanılmıştır. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi veri tabanında “müzik” ve “değerler eğitimi” anahtar kelimeleri yazılarak konu alanı ile ilgili yayımlanmış 26 lisansüstü tez belirli değişkenlere (tez türü, üniversite, enstitü türü, yayımlanma yılı, araştırma yöntemi, araştırma modeli ve konu) göre araştırma kapsamında incelenmiştir. Elde edilen veriler, frekans ve yüzde değerleri verilerek yorumlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre araştırma kapsamına alınan tezlerin tür bakımından 22’sinin yüksek lisans, 4’ünün doktora tezi olduğu görülmüştür. Konuyla ilgili en çok tez yapılan üniversitelerin başında İnönü Üniversitesi, Gazi Üniversitesi ve Atatürk Üniversitesi yer almıştır. Tezlerin büyük çoğunluğunun Eğitim Bilimleri Enstitüsü kapsamında gerçekleştiği ve 2023 ile 2019 yıllarında en fazla yayımlandığı tespit edilmiştir. Tezlerde araştırma yöntemlerine göre en çok nitel yöntemin tercih edildiği ve araştırma modeli olarak da en çok tarama modeli kullanıldığı belirlenmiştir. Tezlerde ele alınan konularda ise türkülerle değerler eğitimi, türkülerin değerler açısından incelenmesi, okul şarkılarının değerler açısından incelenmesi ve çocuk şarkılarının değerler açısından incelenmesi konulu tezlere yoğunlaşıldığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• müzik
• müzik eğitimi
• değerler eğitimi
• lisansüstü tez
• betimsel analiz

Kaynakça

1. Açıksöz, F. (2021). Müzik kuramları. H. Açılmış ve B. K. Kayıran (Ed.), Müzik öğretimi içinde (s. 1-27). Pegem Akademi Yayıncılık.
2. Baltacı, A. (2019). Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır?. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 368-388. https://doi.org/10.31592/aeusbed.598299
3. Değirmençay, Ş. A. ve Yeşiltaş, İ. (2020). Değer eğitimi konusunda yapılmış lisansüstü tezlerin incelenmesi. Turkish Studies-Educational Sciences, 15(4), 2513-2530. http://doi.org/10.47423/TurkishStudies.44457
4. Dönmez, L. (2024). 21. yüzyıl becerileri açısından değerler eğitiminde müzik. Ö. F. Bayrakçı (Ed.), Müzik eğitiminde araştırma projeleri içinde (s. 23-39). Pegem Akademi Yayıncılık.
5. Ertürk, S. (1975). Eğitimde program geliştirme. Yelkentepe Yayınları.
6. Gözler, A., Haskuş, A., Ayhan, B., Karslı, E. ve Akın, Z. (2020). Değerler eğitimi kapsamında hazırlanan bilimsel çalışmaların farklı değişkenler göre incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(1), 224-241. https://doi.org/10.31592/aeusbed.677048
7. Kapkın, B., Çalışkan, Z. ve Sağlam, M. (2018). Türkiye’de 1999-2017 yılları arasında değerler eğitimi alanında yapılmış lisansüstü çalışmaların incelenmesi. Değerler Eğitimi Dergisi, 16(35), 183-207. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ded/issue/37646/351533
8. Karakaya, İ. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri. A. Tanrıöğen (Ed.), Bilimsel araştırma yöntemleri içinde (s. 56-84). Anı Yayıncılık.

9. Kazu, İ. Y. ve Yıldırım, D. (2020). Değerler eğitimi üzerine yapılmış lisansüstü çalışmaların incelenmesi: Bir içerik analizi çalışması. Mediterranean Educational Research Journal/Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 14(34), 421-449. https://doi.org/10.29329/mjer.2020.322.20
10. Kurtdede Fidan, N. ve Öner, Ö. (2018). Değerler eğitimine yönelik yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. International Journal of Field Education, 4(1), 1-17. https://doi.org/10.32570/ijofe.388289
11. Küçüköncü, H. Y. (2021). Genel müzik kültürü ve müzik öğretimi. Efil Yayınevi.
12. Selanik, C. (1996). Müzik sanatının tarihsel serüveni. Doruk Yayınları.
13. TDK. (2025). Türk Dil Kurumu sözlükleri. https://sozluk.gov.tr
14. Turhal, E. ve Varış, Y. (2022). Türkiye’de müzik ve değerler eğitimi konularında yapılmış çalışmaların bibliyometrik analizi. Online Journal of Music Sciences, 7(2), 264-283. https://doi.org/10.31811/ojomus.1203790
15. Uçan, A. (1994). İnsan ve müzik insan ve sanat eğitimi: Temel kavramlar-ilkeler-yaklaşımlar ve Türkiye’de Cumhuriyetin ilk yetmiş yılındaki durum. Müzik Ansiklopedisi Yayınları.
16. Yavuz, D. (2016). Eğitimin değerlerle yeniden tanımlanması. Kafdağı Dergisi, 1(1), 29-39. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kafdagi/issue/49513/633652