Araştırma Makalesi

Dispensasyonalizm: Tarihi, Öğretileri ve Etkileri

Cilt: 6 Sayı: 1 30 Haziran 2024
PDF İndir
EN TR

Dispensasyonalizm: Tarihi, Öğretileri ve Etkileri

Öz

Dispensasyonalizm, Amerika Birleşik Devletleri’nde özellikle Evanjelik Hıristiyanların teolojisinde önemli etki bırakmış bir tarih anlayışıdır. Bu anlayışa sahip kimseler açısından dispensasyonlar, dünya tarihinin dönemlerine işaret etmektedir. Genelde yedi aşama olarak belirlenen bu dönemlendirmelerin her birinde Tanrı-insan ilişkisi farklı şekilde kurulmuştur. Dispensasyonalizm düşüncesini John Nelson Darby geliştirmiştir. Darby’nin literal ve fütürist yorumu, onu Kutsal Kitap kehanetlerinde İsrail ve Kilise’nin yerini ayırmaya itmiştir. Darby’den sonra özellikle C. I. Scofield’ın Scofield Reference Bible’ı Darby’nin fikirlerinin Amerika Birleşik Devletleri’nde son derece popülerleşmesini sağlamıştır. Bu makalede dispensasyonalizmin tarihi süreci, kurucusu olan John Nelson Darby ve onun dispensasyonalizm görüşü tarihsel olarak ele alınacaktır. Makalede Darby’nin dispensasyonalizm düşüncesinin Evanjelikler arasında yaygınlık kazandığı, özellikle göğe yükseliş ve Kilise ile İsrail’in ilahî planda yerini ayrı tutma düşüncesinin Evanjelik Hıristiyanların İsrail’e desteklerinin teolojik arka planını beslediği ve Amerikan popüler kültüründe muhtelif etkileri olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

John Nelson Darby , C. I. Scofield , İsrail Desteği , Amerikan Popüler Kültürü , Dinler Tarihi , Dispensasyonalizm

Kaynakça

  1. Ariel, Yaakov. “An Unexpected Alliance: Christian Zionism and Its Historical Significance”. Modern Judaism - A Journal of Jewish Ideas and Experience 26/1 (01 Şubat 2006): 74-100, https://doi.org/10.1093/mj/kjj005.
  2. Ariel, Yaakov. An Unusual Relationship: Evangelical Christians and Jews. New York: New York University Press, 2013.
  3. Ariel, Yaakov. “Israel in Contemporary Evangelical Christian Millennial Thought”. Numen 59/5/6 (2012): 456-485.
  4. Balmer, Randall. Mine Eyes Have Seen the Glory. Oxford: Oxford University Press, 2014.
  5. Balmer, Randall Herbert. Encyclopedia of Evangelicalism. Waco: Baylor University Press, 2004.
  6. Basham, Cortney S. Hal Lindsey’s The Late Great Planet Earth and the Rise of Popular Premillennialism in the 1970’s. Yüksek Lisans Tezi, Western Kentucky University: , 2012.
  7. Blackstone, William E. Jesus is Coming. Chicago: Moody Bible Institute, 1908.
  8. Blaising, Craig A. “The Future of Israel as a Theological Question”. Journal of the Evangelical Theological Society 44/3 (Eylül 2001): 435-450.
  9. Boyer, Paul. When Time Shall Be No More: Prophecy Belief in Modern American Culture. Londra: Harvard University Press, 2009.
  10. Burnham, Jonathan David. The Controversial Relationship Between Benjamin Wills Newton and John Nelson Darby. Doktora Tezi, Oxford: University of Oxford, 1999.

Kaynak Göster

ISNAD
Elmas, Büşra. “Dispensasyonalizm: Tarihi, Öğretileri ve Etkileri”. Oksident 6/1 (01 Haziran 2024): 1-17. https://doi.org/10.51490/oksident.1376335.