Araştırma Makalesi

Modal Mantık için Algoritmik Tekabül

Cilt: 5 Sayı: 1 8 Mart 2022
PDF İndir
TR EN

Modal Mantık için Algoritmik Tekabül

Öz

Modal mantık formülleri Kripke çatılar üzerinde ikinci mertebeden özellikler ifade etmektedir. Pek çok durumda modal mantık formüllerine karşılık gelen birinci mertebeden mantık formülleri etkili algoritmalar yardımı ile hesaplanmaktadır. Bu alandaki ilk araştırma makalesi, 1973 yılında H. Sahlqvist tarafından yazılan "Modal mantık için birinci ve ikinci dereceden semantikler için tekabül ve tamlık" idi. Yaptığı çalışmada modal mantık formüllerinin belirli bir sınıfını tanımlayarak, bu sınıfın çatılar üzerinde birinci mertebeden koşullar tanımladığını ve bu koşulların da geliştirdiği tekniği yardımı ile modal mantık formüllerine tekabül eden birinci mertebeden formülleri hesaplamıştır. Ancak bir modal mantık formülüne karşılık gelen birinci mertebeden mantık formülü her zaman bulunmayabilir. Bazı durumlarda bir modal mantık formülü ikinci mertebeden mantık formülüne tekabül edebilir. Bu tip durumlarda Sahlqvist tekniği etkinliğini kaybetmektedir. Literatürde bir modal mantık formülüne tekabül eden birinci ve ikinci mertebeden mantık formülünü hesaplamaya yarayan farklı algoritmalar ve teknikler geliştirilmiştir. Bu algoritmalar içinde öne çıkan iki çalışma bulunmaktadır. H. J. Ohlbach ve D. Gabbay tarafından geliştirilen, temeli kısıtlama çözümleme ve tekniğine dayanan SCAN algoritması ve W. Condradie, V. Goranko ve D. Vakarelov tarafından geliştirilen, modal formüller üzerinde direkt olarak çalışan SQEMA algoritmasıdır. Bu çalışmada SCAN ve SQEMA algoritmaları ayrıntılı olarak incelip, karşılaştırması yapılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Referans1 Blackburn, P. de Rijke, M., Venema, Y., 2001, Modal Logic, Cambridge University Press.
  2. Referans2 Burris, S. N., 1998, Logic for Mathematics and Computer Science, Prentice Hall.
  3. Referans3 Chellas, B. F., 1980, Modal Logic: An Introduction, Cambridge University Press.
  4. Referans4 Condradie, W. Goranko V., Vakarelov D., 2006, Algorithmic Correspondence and Completeness in Modal Logic. I. Core Algorithm SQEMA, Logical Methods in Computer Science 2 (1;4) 1–26pp.
  5. Referans5 Condradie, W., Goranko V., Vakarelov D., 2006, Algorithmic Correspondence and Completeness in Modal Logic. II. Polyadic and Hybrid Extensions of the Algorithm SQEMA, Journal of Logic and Computation Advance Access.
  6. Referans6 Gabbay, D., Ohlbach H. J., 1992, Quantifier Elimination in Second-Order Predicate Logic, South African Computer Journal, 7: 35–43pp.
  7. Referans7 Goranko V., Vakarelov D., 2002, Sahlqvist formulas Unleashed in Polyadic Modal Languages, Advances in Modal Logic, 3.
  8. Referans8 Hustadt, U., Goranko, V., Vakarelov, D., 2004, SCAN is compeler for all Sahlqvist formulae, In Relational and Kleene-Algebraic Methods in Computer Science.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Matematik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

8 Mart 2022

Gönderilme Tarihi

11 Ağustos 2021

Kabul Tarihi

9 Kasım 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 5 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Özdemir, Z. (2022). Modal Mantık için Algoritmik Tekabül. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(1), 401-416. https://doi.org/10.47495/okufbed.981433
AMA
1.Özdemir Z. Modal Mantık için Algoritmik Tekabül. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2022;5(1):401-416. doi:10.47495/okufbed.981433
Chicago
Özdemir, Zafer. 2022. “Modal Mantık için Algoritmik Tekabül”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 5 (1): 401-16. https://doi.org/10.47495/okufbed.981433.
EndNote
Özdemir Z (01 Mart 2022) Modal Mantık için Algoritmik Tekabül. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 5 1 401–416.
IEEE
[1]Z. Özdemir, “Modal Mantık için Algoritmik Tekabül”, Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 5, sy 1, ss. 401–416, Mar. 2022, doi: 10.47495/okufbed.981433.
ISNAD
Özdemir, Zafer. “Modal Mantık için Algoritmik Tekabül”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 5/1 (01 Mart 2022): 401-416. https://doi.org/10.47495/okufbed.981433.
JAMA
1.Özdemir Z. Modal Mantık için Algoritmik Tekabül. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2022;5:401–416.
MLA
Özdemir, Zafer. “Modal Mantık için Algoritmik Tekabül”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 5, sy 1, Mart 2022, ss. 401-16, doi:10.47495/okufbed.981433.
Vancouver
1.Zafer Özdemir. Modal Mantık için Algoritmik Tekabül. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 01 Mart 2022;5(1):401-16. doi:10.47495/okufbed.981433

23487




196541947019414  

1943319434 19435194361960219721 19784  2123822610 23877

* Uluslararası Hakemli Dergi (International Peer Reviewed Journal)

* Yazar/yazarlardan hiçbir şekilde MAKALE BASIM ÜCRETİ vb. şeyler istenmemektedir (Free submission and publication).

* Yılda Ocak, Mart, Haziran, Eylül ve Aralık'ta olmak üzere 5 sayı yayınlanmaktadır (Published 5 times a year)

* Dergide, Türkçe ve İngilizce makaleler basılmaktadır.

*Dergi açık erişimli bir dergidir.

Creative Commons License

Bu web sitesi Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.