EN
TR
Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı
Öz
Poliploidizasyon, kültür bitkilerinde kazanılmış özelliklerden minimum kayıpla iyileştirme sağlanması ve ıslah süresini kısaltması nedeniyle günümüzde sıklıkla tercih edilen bir ıslah yöntemidir. Bu çalışmada, sera koşullarında yetiştirilen Ekşi Kara, Gök Üzüm ve Trakya İlkeren (2x, Vitis vinifera L. cvs.) çeşitlerinin 2 yaşlı fidanlarından, aktif gelişme döneminde alınan tek boğum içeren mikro çelikler kullanılmıştır. Kimyasal mutagen olarak kullanılan kolhisin (10 mg L-1, 20 mg L-1 ve 30 mg L-1), in vitro köklenme aşamasında otoklav sterilizasyonundan sonra, besin ortamı jel kıvamına gelmeden hemen önce filtre sterilizasyonu yapılarak MS ortamına ilave edilmiştir. Uygulamaların etkileri canlılık ve gelişme oranları, stoma sayısı ve boyutları, kloroplast sayımları ve flow sitometri (FC) analizleri ile incelenmiştir. Ekşi Kara, Gök Üzüm ve Trakya İlkeren çeşitlerinde kontrole göre stoma yoğunluğu değerlerinde en fazla azalış 10 mg L-1 (sırasıyla % 48.90, % 46.75, % 50.97) uygulamasında belirlenmiştir. Stoma hücreleri kloroplast sayıları, kontrol Kyoho (4x) çeşidinde 38-40 adet aralığında değişim gösterirken, Ekşi Kara ve Gök Üzüm çeşitlerinde orijinal diploidlerine göre en belirgin artış 20 mg L-1 kolhisin uygulamasında kaydedilmiştir. Dış koşullara alıştırma sonucunda canlılığı devam eden, kloroplast sayımlarında önemli farklılıklar belirlenen bitkiciklerde FC analizi yapılmıştır. Sınırlı sayıdaki örnekle yapılan FC analizlerinde, genotiplerin ploidi seviyesinin değişmediği (2n=2x) belirlenmiştir. Çalışma sonucunda in vitro düzeyde dokuların kolhisin uygulamalarına daha çabuk yanıt verdiği ve başarılı bir sonuç alınması amacıyla sonraki çalışmalarda eksplant tipi, uygulama dozu ve alıştırma koşulları konularının önem arz ettiği anlaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Selçuk Universitesi
Proje Numarası
15101013
Kaynakça
- Acanda, Y., Prado, M., González, M., Rey, M., 2013. Somatic embryogenesis from stamen filaments in grapevine (Vitis vinifera L. cv. Mencía): changes in ploidy level and nuclear DNA content. In Vitro Cellular & Developmental Biology-Plant, 49 (3): 276-284.
- Aleza, P., Juárez, J., Ollitrault, P., Navarro, L., 2009. Production of tetraploid plants of non apomictic citrus genotypes. Plant cell reports, 28 (12): 1837-1846.
- Chen, L., Gao, S., 2007, In vitro tetraploid induction and generation of tetraploids from mixoploids in Astragalus membranaceus. Scientia horticulturae, 112 (3): 339-344.
- Cohen, H., Fait, A., Tel-Zur, N., 2013. Morphological, cytological and metabolic consequences of autopolyploidization in Hylocereus (Cactaceae) species. BMC plant biology, 13 (1): 173.
- Dami, I., Hughes, H., 1995. Leaf anatomy and water loss of in vitro PEG-treated ‘Valiant’grape. Plant cell, tissue and organ culture, 42 (2): 179-184.
- Di Genova, A., Almeida, A., Muñoz-Espinoza, C., Vizoso, P., Travisany, D., Moraga, C., Pinto, M., Hinrichsen, P., Orellana, A., Maass, A., 2014. Whole genome comparison between table and wine grapes reveals a comprehensive catalog of structural variants. BMC plant biology, 14 (1): 7.
- Ekbiç, H., Tangolar, S., 2016. Trakya İlkeren ve Flame Seedless üzüm çeşitlerinde farklı kolhisin dozları kullanılarak poliploidi oluşturma olanakları. Akademik Ziraat Dergisi, 5 (2): 69-76.
- Gray, D., Benton, C., 1991. In vitro micropropagation and plant establishment of muscadine grape cultivars (Vitis rotundifolia). Plant cell, tissue and organ culture, 27 (1): 7-14.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
14 Ekim 2020
Gönderilme Tarihi
13 Temmuz 2020
Kabul Tarihi
27 Ağustos 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 35 Sayı: 3
APA
Kara, Z., & Yazar, K. (2020). Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 35(3), 410-418. https://doi.org/10.7161/omuanajas.768710
AMA
1.Kara Z, Yazar K. Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı. ANAJAS. 2020;35(3):410-418. doi:10.7161/omuanajas.768710
Chicago
Kara, Zeki, ve Kevser Yazar. 2020. “Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı”. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi 35 (3): 410-18. https://doi.org/10.7161/omuanajas.768710.
EndNote
Kara Z, Yazar K (01 Ekim 2020) Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi 35 3 410–418.
IEEE
[1]Z. Kara ve K. Yazar, “Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı”, ANAJAS, c. 35, sy 3, ss. 410–418, Eki. 2020, doi: 10.7161/omuanajas.768710.
ISNAD
Kara, Zeki - Yazar, Kevser. “Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı”. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi 35/3 (01 Ekim 2020): 410-418. https://doi.org/10.7161/omuanajas.768710.
JAMA
1.Kara Z, Yazar K. Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı. ANAJAS. 2020;35:410–418.
MLA
Kara, Zeki, ve Kevser Yazar. “Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı”. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, c. 35, sy 3, Ekim 2020, ss. 410-8, doi:10.7161/omuanajas.768710.
Vancouver
1.Zeki Kara, Kevser Yazar. Bazı üzüm çeşitlerinde in vitro poliploidi uyarımı. ANAJAS. 01 Ekim 2020;35(3):410-8. doi:10.7161/omuanajas.768710
Cited By
Grapevine breeding studies in Turkey
Acta Horticulturae
https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2023.1370.18Genotypic Responses of Some Besni Pepper (Capsicum annuum L.) Genotypes to Anther Culture
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi
https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1555480Boron and Cytokinin Combinations Modulate Shoot Tip Necrosis and Improve Subculture Efficiency in Grapevine Micropropagation
International Journal of Agriculture Environment and Food Sciences
https://doi.org/10.31015/2025.3.12