Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi

F. Hülya Aşçı; Gökçe Erturan İlker

doi:10.7822/omuefd.405049

Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi

Öz

Öz-Belirleme Kuramı’nın bir alt kuramı olan Bilişsel Değerlendirme Kuramına göre bireylerin öğrenme ortamında öğretmenden aldıkları geribildirimler, yeterlilik algılarını etkilediği için derse ilişkin güdülenmeyi ve öğrenme çıktılarını etkiler. Bu çalışmada beden eğitimi ve spor derslerinde algılanan öğretmen geribildiriminin ve dersin güdüsel ikliminin, zevk alma ve güdülenmeyi açıklayıp açıklamadığını incelemek amaçlanmıştır. Çalışmaya, ortaokulda öğrenim gören toplam 304 öğrenci gönüllü olarak katılmıştır. Katılımcılar kişisel bilgi formu, Üçlü Motivasyonel İklim Ölçeği, Algılanan Öğretmen Geribildirimi Ölçeği, Zevk Alma Ölçeği ve Beden Eğitimi Dersi Durumsal Güdülenme Ölçeğini beden eğitimi ve spor dersi ortamında doldurmuşlardır. Verilere uygulanan hiyerarşik çoklu regresyon analizi sonuçları, beden eğitimi ve spor derslerinden zevk almanın anlamlı yordayıcılarının, algılanan ustalık iklimi ve pozitif sözel olmayan geribildirim olduğunu ortaya koymuştur. Algılanan ustalık iklimi ve pozitif sözel olmayan geribildirim derse ilişkin içsel güdülenmenin anlamlı yordayıcısıdır. Son olarak, algılanan negatif sözel olmayan ve pozitif genel geribildirim dışsal güdülenmenin yordayıcısı olarak bulunmuştur. Bu sonuçlar ışığında beden eğitimi öğretmenlerine, ortaokul beden eğitimi ve spor derslerinde pozitif sözel olmayan geribildirim kullanmaları önerilmektedir. Bununla birlikte derslerini, öğrencinin görevde ustalaşmasına dayalı, kişiler arası rekabet yerine bireyin kendi gelişimine odaklanmasını sağlamaya dayalı biçimde işlemeleri ve böylece öğrencilerde ustalık iklimi algısı geliştirmeleri önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Zevk alma,Öğretmen geribildirimi,Güdüsel iklim,Güdülenme

Kaynakça

Agbuga, B., & Xiang, P. (2008). Achievement goals and their relations to self-reported persistence/effort in secondary physical education: A trichotomous achievement goal framework. Journal of Teaching in Physical Education, 27, 179-191.
Ames, C. (1992). Classrooms: goals, structures, and student motivation. Journal of Educational Psychology, 84(3), 261– 271.
Amorose, A.J. & Weiss, M.R. (1998). Coaching feedback as a source of information about perceptions of ability: A developmental examination. Journal of Sport & Exercise Psychology, 20(4), 395-420.
Barkoukis, V., & Hagger, M. S. (2013). The trans-contextual model: perceived learning and performance motivational climates as analogues of perceived autonomy support. European Journal of Psychology of Education, 28(2), 353-372.
Brophy, J. (1987). Synthesis of research on strategies for motivating students to learn. Educational Leadership, 45(2), 40-48.
Cameron, J., Banko, K. M. & Pierce, W. D. (2001). Pervasive negative effects of rewards on intrinsic motivation: The myth continues. The Behavioral Analyst, 4, 1-44.
Carpenter, P. J., & Morgan, K. (1999). Motivational climate, personal goal perspectives, and cognitive and affective responses in physical education classes. European Journal of Physical Education, 4(1), 31-44.
Chen, S., Chen, A., & Zhu, X. (2012). Are K–12 learners motivated in physical education? A meta-analysis. Research Quarterly for Exercise and Sport, 83, 1, 1–13.

Cury, F., Biddle, S., Famose, J. P., Sarrazin, P., Durand, M., & Goudas, M. (1996). Personal and situational factors influencing intrinsic interest of adolescent girls in school physical education: A structural equation modelling analysis. Educational Psychology, 16(3), 305-315.
Daşdan Ada, E.N., Aşçı, F. H., Kazak Çetinkalp, F.Z., & Altıparmak, M. E. (2012). Durumsal Güdülenme Ölçeği’nin (DGÖ) beden eğitimi ders ortamı için geçerlik ve güvenirliği. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 10(1), 7-12.
Deci, E.L., Cascio W.F. & Krusell, J. (1975). Cognitive evaluation theory and some comments on the Calder and Staw critique. Journal of Personality and Social Psychology, 31, 1, 81-85.
Deci, E.L., Koestner, R., & Ryan, R.M. (1999). A meta-analytic review of experiments examining the effects of extrinsic rewards on intrinsic motivation. Psychological Bulletin, 125, 627–668.
Deci, E. L., Koestner, R., & Ryan, R. M. (2001). Extrinsic rewards and intrinsic motivation in education: Reconsidered once again. Review of Educational Research, 71(1), 1-27.
Deci, E.L., & Ryan, R.M. (1985). Intrinsic motivation and self-determination in human behavior. New York: Plenum.
Dormann, C. F., Elith, J., Bacher, S., Buchmann, C., Carl, G., Carré, G., ... & Münkemüller, T. (2013). Collinearity: a review of methods to deal with it and a simulation study evaluating their performance. Ecography, 36(1), 27-46.
Drost, D. K., Wirth, C. K., Keck, L. S., Ruckman, M. S., & Todorovich, J. R. (2015). Manipulating feedback during physical education climates: Motivation and performance effects. Research Quarterly for Exercise and Sport, 86, A122-A122.
Duda, J. L. & Nicholls, J. G. (1992). Dimensions of achievement motivation in schoolwork and sport. Journal of Educational Psychology, 84: 290–299.
Elliot, A. J., & Church, M. A. (1997). A hierarchical model of approach and avoidance achievement motivation. Journal of Personality and Social Psychology, 72(1), 218.
Erturan-İlker, G. (2014). Effects of feedback on achievement goals and perceived motivational climate in physical education. Issues in Educational Research, 24(2), 152-161.
Erturan-İlker, Quested, E., Appleton P., & Duda, J. (2018). A cross-cultural study testing the universality of basic psychological needs theory across different academic subjects. Psychology in the Schools, 1–16. DOI: 10.1002/pits.22113.
Frederick, C.M. & Ryan, R.M. (1995). Self-determination in sport: A review using cognitive evaluation theory. International Journal of Sport Psychology, 26, 5-23.
Goudas, M., Minardou, K., & Kotis, I. (2000). Feedback Regarding Goal Achievement and Intrinsic Motivation. Perceptual and Motor Skills, 90, 810–812.
Guay, F., Vallerand, R. J., & Blanchard, C. M. (2000). On the assessment of situational intrinsic and extrinsic motivation: The Situational Motivation Scale (SIMS). Motivation and Emotion, 24, 175-213.
Hagger, M.S., Koch, S. & Chatzisarantis, N.L.D. (2015). The effect of causality orientations and positive competence-enhancing feedback on intrinsic motivation: A test of additive and interactive effects. Personality and Individual Differences 72, 107–111.
Jaakkola, T., Wang, C.K.J., Soini, M. & Liukkonen, J. (2015). Students’ perceptions of motivational climate and enjoyment in Finnish physical education: A latent profile analysis. Journal of Sports Science and Medicine, 14, 477-483.
Jaakkola, T., Yli-Piipari, S., Barkoukis, V. & Liukkonen, J. (2015). Relationships among perceived motivational climate, motivational regulations, enjoyment, and PA participation among Finnish physical education students. International Journal of Sport and Exercise Psychology, DOI: 10.1080/1612197X.2015.1100209
Johnson, C.E. (2015). Student perceived motivational climate, enjoyment, and physical activity in middle school physical education. Doctoral Dissertation. University of Kentucky, College of Education. http://uknowledge.uky.edu/edsc_etds/6
Kara, F.M., Kazak Çetinkalp Z. & Aşçı, F. H. (2014). Perceived teacher feedback scale: The validity and reliability study. 13th International Sport Science Congress Abstract Book, 212, 7-9 November, Konya, Turkey
Koka, A., & Hagger, M.S. (2010). Perceived teaching behaviors and self-determined motivation in physical education: A test of self- determination theory. Research Quarterly for Exercise and Sport, 81(1), 74–86.
Koka, A., & Hein, V. (2003). Perceptions of teacher’s feedback and learning environment as predictors of intrinsic motivation in physical education. Psychology of Sport and Exercise, 4(4), 333-346.
Koka, A., & Hein, V. (2005). The effect of perceived teacher feedback on intrinsic motivation in physical education. International Journal of Sport Psychology, 36, 91–106.
Koka, A. & Hein, V. (2006). Perceptions of teachers’ positive feedback and perceived threat to sense of self in physical education: a longitudinal study. European Physical Education Review, 12(2), 165–179.
Katz, I. Assor, A., Kanat-Maymon, Y., & Bereby-Meyer, Y. (2006). Interest as a motivational resource: Feedback and gender matter, but interest makes the difference. Social Psychology of Education, 9, 27–42.
Magill, R.A. (1994). The İnfluence of augmented feedback on skill learning depends on characteristics of the skill and the learner. Quest, 46, 314-327.
Martinek, T. J. (1988). Confirmation of a teacher expectancy model: Student perceptions and causal attributions of teaching behaviors. Research Quarterly for Exercise and Sport, 59(2), 118-126.
Morela, E., Hatzigeorgiadis, A., Sanchez, X., Papaioannou, A., & Elbe, A.M. (2017). Empowering youth sport and acculturation: Examining the hosts’ perspective in Greek adolescents. Psychology of Sport and Exercise, 30, 226-235.
Mouratidis, A., Lens, W., & Vansteenkiste, M. (2010). How you provide corrective feedback makes a difference: The motivating role of communicating in an autonomy-supporting way. Journal of Sport and Exercise Psychology, 32(5), 619-637.
Mouratidis, A., Vansteenkiste, M., Lens, W., & Sideridis, G. (2008). The motivating role of positive feedback in sport and physical education: Evidence for a motivational model. Journal of Sport and Exercise Psychology, 30(2), 240-268.
Murayama, K., Matsumoto, M., Izuma, K., & Matsumoto, K. (2010). Neural basis of the undermining effect of monetary reward on intrinsic motivation. Proceedings of the National Academy of Sciences, 107(49), 20911-20916.
Nicholls, J. G. (1984). Achievement motivation: conceptions of ability, subjective experience, task choice, and performance. Psychological Review, 91(3), 328–346.
Ntoumanis, N. (2001). A self‐determination approach to the understanding of motivation in physical education. British Journal of Educational Psychology, 71(2), 225-242.
Rigby, C. S., Deci, E. L., Patrick, B. C., & Ryan, R. M. (1992). Beyond the intrinsic-extrinsic dichotomy: Self-determination in motivation and learning. Motivation and Emotion, 16(3), 165-185.
Ryan, R. M. (1982). Control and information in the intrapersonal sphere: An extension of cognitive evaluation theory. Journal of Personality and Social Psychology, 43(3), 450.
Sallis, J. F., & McKenzie, T. L. (1991). Physical education's role in public health. Research Quarterly for Exercise and Sport, 62(2), 124-137.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics. Boston, MA: Pearson/Allyn & Bacon.
Theeboom, M., De Knop, P., & Weiss, M. R. (1995). Motivational climate, psychological responses, and motor skill development in children’s sport: A field-based intervention study. Journal of Sport and Exercise Psychology, 17(3), 294-311.
Vallerand, R. J., & Reid, G. (1984). On the causal effects of perceived competence on intrinsic motivation: A test of cognitive evaluation theory. Journal of Sport Psychology, 6(1), 94-102.
Wang, C. K., Lim, B. S., Aplin, N. G., Chia, Y. H. M., McNeill, M., & Tan, W. K. (2008). Students' attitudes and perceived purposes of physical education in Singapore: Perspectives from a 2× 2 achievement goal framework. European Physical Education Review, 14(1), 51-70.
www.selfdeterminationtheory.org. 24 Şubat 2018 tarihinde erişildi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

F. Hülya Aşçı
Marmara Üniversitesi
Türkiye

Gökçe Erturan İlker ^*
Pamukkale Üniversitesi
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

13 Mart 2018

Kabul Tarihi

5 Aralık 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 37 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.7822/omuefd.405049

IZ

https://izlik.org/JA62JX23WN

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Aşçı, F. H., & Erturan İlker, G. (2018). Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 37(2), 123-138. https://doi.org/10.7822/omuefd.405049

AMA

1.Aşçı FH, Erturan İlker G. Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi. OMÜ EFD. 2018;37(2):123-138. doi:10.7822/omuefd.405049

Chicago

Aşçı, F. Hülya, ve Gökçe Erturan İlker. 2018. “Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 37 (2): 123-38. https://doi.org/10.7822/omuefd.405049.

EndNote

Aşçı FH, Erturan İlker G (01 Aralık 2018) Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 37 2 123–138.

IEEE

[1]F. H. Aşçı ve G. Erturan İlker, “Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi”, OMÜ EFD, c. 37, sy 2, ss. 123–138, Ara. 2018, doi: 10.7822/omuefd.405049.

ISNAD

Aşçı, F. Hülya - Erturan İlker, Gökçe. “Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 37/2 (01 Aralık 2018): 123-138. https://doi.org/10.7822/omuefd.405049.

JAMA

1.Aşçı FH, Erturan İlker G. Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi. OMÜ EFD. 2018;37:123–138.

MLA

Aşçı, F. Hülya, ve Gökçe Erturan İlker. “Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 37, sy 2, Aralık 2018, ss. 123-38, doi:10.7822/omuefd.405049.

Vancouver

1.F. Hülya Aşçı, Gökçe Erturan İlker. Algılanan Öğretmen Geribildirimi ve Güdüsel İklimin Beden Eğitimi ve Spor Derslerinde Zevk Alma ve Güdülenme Üzerine Yordayıcı Etkisi. OMÜ EFD. 01 Aralık 2018;37(2):123-38. doi:10.7822/omuefd.405049