Anadolu Coğrafyasında Hadis Usûlü Çalışmaları: Molla Yegân ve Risâletu Usûli’l-Hadîs

Bu makale için 30 Haziran 2022 tarihinde bir düzeltme yayımlandı. https://dergipark.org.tr/tr/pub/omuifd/article/1138334

Öz

Bu makalede XV. Yüzyıl Anadolu âlimlerinden Molla Yegân’ın hadis usûlüne dair kaleme aldığı, “Risâletu usûl-i hadîs” isimli çalışması tetkîke açılacaktır. Makalede ilk olarak; Molla Yegân’ın hayatı ve eserlerine dair bilgilere yer verildikten sonra devamında, söz konusu risâle şekil ve muhteva açısından incelenecektir. Bu kısımda tespit edilen nüshalar ayrı ayrı tanıtılacak, akabinde risâle içerdiği konular ve sistematiği itibariyle değerlendirilecektir. Son kısımda, adı geçen risâle, ilgili nüshalar ışığında tahkîk edilecektir.    

Anahtar Kelimeler

• Molla Yegân,Ömer Çelebi,Risâle,Usûli’l-Hadîs,Tahkîk

Studies in Hadith Methodology in Anatolia: Mollah Yegân and “Risâletu Usûli’l-Hadîs”

Bu makale için 30 Haziran 2022 tarihinde bir düzeltme yayımlandı. https://dergipark.org.tr/tr/pub/omuifd/article/1138334

Öz

This article deals with the manuscript on hadith methodology of Molla Yegan who lived in the 15th century. Firstly, information about Molla Yegan's life and works will be given. Then, The Risalah will be examined in terms of form and content. In this section, the copies will be introduced separately and The Risalah will be evaluated in terms of its contents and system. In the last part, the Risale will be analyzed.   

Anahtar Kelimeler

• Mollah Yegân,Ömer Çelebi,Risalah,Methodology of Hadith,Analysis

Kaynakça

1. Abdulkadiroğlu, Abdulkerim. Bursalı İsmail Beliğ. Ankara: Gazi Eğitim Fakül-tesi Yayınları, 1985.
2. Abdülhay Leknevî. el-Fevâidü’l-behiyye fî terâcimi’l-Hanefiyye. Kahire: y.y., 1324.
3. Aşıkpaşazâde Derviş Ahmed, Tevârihi Âli Osman. İstanbul: Matbaa-i Âmire, 1332.
4. Ateş, Hacer. “Tekirdağ”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 40: 360. An-kara: TDV Yayınları, 2011.
5. Aydın, İbrahim Hakkı. “Molla Fenârî”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedi-si. 30: 245. Ankara: TDV Yayınları, 1989.
6. Bağdatlı İsmail Paşa, Hediyyetü’l-ârifîn esmâü’l-müellifîn, (Beyrut: Dârü ihyâi’t-türâsi’l-arabî, ts).
7. Baldırzâde Selîsî Şeyh Mehmed. Ravza-i Evliyâ. Haz. Mefail Hızlı. Bursa: Aras-ta Yayınları, 2000.
8. Baltacı, Cahit, “Hamîdüddin Efendi, Efdalzâde”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 15: 476. Ankara: TDV Yayınları, 1997.

9. Baltacı, Cahit. XV-XVI. Asırlarda Osmanlı Medreseleri (Teşkilat-Tarih). İstanbul: İrfan Matbaası, 1976.
10. Bedir, Murteza. “Züfer b. Huzeyl”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 44: 529. Ankara: TDV Yayınları, 2013.
11. Bursalı Mehmet Tahir. Osmanlı Müellifleri. Nşr. A. Fikri Yavuz. İstanbul: Meral Yayınları, 1915.
12. Erkan, Mustafa. “Gülzâr-ı İrfan”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 14: 260. Ankara: TDV Yayınları, 1989.
13. Erünsal, İsmail E. “Kütüphane” Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 27: 24. Ankara: TDV Yayınları, 2003.
14. Erünsal, İsmail E., Türk Kütüphaneleri Tarihi II. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayınları, 1991.
15. Gökbilgin, M. Tayyip. Edirne ve Paşa Livâsı. İstanbul: İşaret Yayınları, 2007.
16. Gül, Ahmet. Osmanlı Medreselerinde Eğitim Öğretim ve Bunlar Arasında Dâru’l-Hadislerin Yeri. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1997.
17. Hoca Sadettin Efendi. Tacü’t-tevârih. Haz. İsmet Parmaksızoğlu. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları, 1999.
18. İpşirli, Mehmet, “Medrese” Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 28: 330. Ankara: TDV Yayınları, 2003.
19. İsmail Hami Danişmend. İzahlı Osmanlı Tarihi Kronolojisi. İstanbul: Türkiye Yayınevi, İstanbul, 1947.
20. Kâtib Çelebi, Silmü’l-vüsûl ilâ tabakâti’l-fuhûl, Thk. Mahmud Abdulkadir Arna-vut. İstanbul: Mektebetu İrsika, 2010.
21. Kâtib Çelebi. Keşfü’z-zünûn. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları, 1943.
22. Koca, Ferhat, “Molla Hüsrev” Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 30: 252. Ankara: TDV Yayınları, 2005.
23. Lekesiz, Hulusi. Osmanlı İlmi Zihniyetinde Değişme. Yüksek Lisans Tezi, Hacet-tepe Üniversitesi, 1989.
24. Mecdî Muhammed Efendi. Hadâiku’ş-şekâyık. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1979.
25. Mefail Hızlı. Bursa Medreseleri. İstanbul: İz Yayıncılık, 1998.
26. Özcan, Abdulkadir. “Molla Yegân”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Ankara: TDV Yayınları, 2005.
27. Özel, Ahmet. Hanefi Fıkıh Âlimleri. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1990.
28. Taşköprülüzâde Ahmed Efendi. Şekâyıku’n-Nu’mâniyye. Beyrut: Dârü’l-kütübi’l-arabî, 1975.
29. Uğur, Müctebâ. Ansiklopedik Hadis Terimleri Sözlüğü. Haz. Halil Öztürk. Anka-ra: Diyanet Vakfı Yayınları, 1992.
30. Üzüm, İlyas. “Hatipzâde Muhyiddîn Efendi”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansik-lopedisi, 16: 463. Ankara: TDV Yayınları, 1997.
31. Yazıcıoğlu, Mustafa Said. “Hızırbey”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 17: 413. Ankara: TDV Yayınları, 1998.