Geleneksel Yoruba Dininde Yaygın Orişalar: Tanrısal Varlıklar
Öz
Makalenin konusu, geleneksel Yoruba dininde yaygın Orişalardır. Orişalar tanrısal varlıklardır. İnsanlar ile tanrısal alem ve Olodumare arasında aracı konumundadırlar. Eksik, sınırlı ve tabii olanlardır. İnsana benzer özellikler taşırlar. Yaygın Orişalar, mitolojide görevleri ve özellikleriyle önemli noktada duran ve gündelik yaşamda etkisini, gücünü ve güncelliğini koruyan Orişalardır. Bunlar Obatala, Eşu, Oşun, Şango, Orunmila, Oduduva ve Ogun’dur. Su Orişası Oşun bir doğa gücünün, Oduduva ise bir atasal ruhun dönüşümüdür. Şango hem tanrısallaşmış ata ruhu hem de doğal bir güçtür. Diğer dördü ise yaratılıştan beri var olan primordiyal Orişalara örnektir. Obatala insanı şekillendirerek yeryüzü hayatını başlatandır. Eşu, kahinlik ve insanlar ile Orişalar arasında elçilik yapar. Orunmila Tanrısal alemle kurulan ilişkide bilgeliğiyle insana yol gösterir. Ogun, savaş ve demir Orişasıdır, gücü ve enerjisiyle insana kendini koruma gücü verir. Oduduva Yorubaların en kutsal mekanı olan İle-İfe’de kurulan insan yaşamının ve krallığın devamını simgeler. Şango büyük savaşçı, bitki bilimci ve cesaret verendir. Oşun ise insanlığın koruyucusu, kurtarıcısı veya eğiticisidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abimbola, Kola. Yoruba Culture: A Philosophical Account. Birmingham: İroko Academic Publishers, 2006.
- Abimbola, Wande. Ifá: An Exposition of Ifá Literary Corpus. İbadan, Nigeria: Oxford University Press, 1976.
- Ajibade, George Olusola. Negotiating Performance: Osun in the Verbal and Visual Metaphors. Bayreuth: Bayreuth African Studies Working Papers, 2005.
- Akinroa, Boluwatife M. - Fasan, Rotimi O. “Obatala’s Children: Marginal Figu-res in Third Generation Nigerian Fiction”. International Academic Journal of Humanities 3/11 (2016): 82-87.
- Anda, Michael O. Yoruba. New York: Rosen Pub. Group, 1996.
- Anderson/Sankofa, David A. “The Golden Chain”. Creation Stories from around the World Encapsulations of some traditional stories explaining the origin of the Earth, its life, and its peoples. Bruce Railsback. Word Edition. 23-24. University of Georgia, 2000. http://www.gly.uga.edu/railsback/CS/CSIndex.html.
- Awolalu, J. Omosade. “Yoruba Sacrificial Practice”. Journal of Religion in Africa 5/2 (1973): 81-93. https://doi.org/10.2307/1594756.
- Badejo, Diedre L. “Orunmila”. Encyclopedia of African Religion. Ed. Molefe Kete Asente - Ama Mazama. 507-508. California: SAGE Publications Ltd., 2009.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
16 Aralık 2019
Gönderilme Tarihi
10 Ekim 2019
Kabul Tarihi
9 Aralık 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Sayı: 47
Cited By
GELENEKSEL YORUBA DİNİNDE ORİŞA (TANRISAL VARLIK) FİKRİ
Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi
https://doi.org/10.33415/daad.630586