Araştırma Makalesi

Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği

Öz

Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinde akademik erteleme davranışını yordayan değişkenler olarak internet bağımlılığı ve dikkat eksikliği incelenmiştir. Çalışma grubunu, 2023–2024 eğitim-öğretim yılında Çukurova Üniversitesi’nin farklı fakültelerinde öğrenim gören 442 öğrenci (256 kadın, 186 erkek) oluşturmuştur. Veriler, Akademik Erteleme Ölçeği, Young İnternet Bağımlılığı Testi–Kısa Formu ve Erişkin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu Kendi Bildirim Ölçeği aracılığıyla toplanmış; analizler çoklu regresyon yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Bulgular, internet bağımlılığı (β = .26, t(439) = 5.26, p < .001) ve dikkat eksikliğinin (β = .25, t(439) = 5.07, p < .001) akademik ertelemenin anlamlı yordayıcıları olduğunu göstermiştir. Modelin toplam açıklayıcılığı %20 (R² = .20) olarak bulunmuştur. Sonuçlar, akademik ertelemenin yalnızca bireysel tercih veya zaman yönetimi yetersizliğiyle değil; bilişsel, davranışsal ve motivasyonel süreçlerle şekillenen çok boyutlu bir olgu olduğunu ortaya koymaktadır. Araştırma bulguları, üniversite öğrencilerinde erteleme davranışını azaltmaya yönelik olarak dikkat kontrolünü güçlendiren, öz-düzenlemeyi destekleyen ve dijital farkındalığı artıran bütüncül müdahale programlarının geliştirilmesi gerektiğine işaret etmekte ve literatüre hem kuramsal hem de uygulamalı düzeyde önemli katkılar sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Barkley, R. A. (1997). Behavioral inhibition, sustained attention, and executive functions: constructing a unifying theory of ADHD. Psychological bulletin, 121(1), 65.
  2. Baumeister, R. F., & Vohs, K. D. (Eds.). (2004). Handbook of self-regulation: Research, theory, and applications. Guilford Press.
  3. Carli, V., Durkee, T., Wasserman, D., Hadlaczky, G., Despalins, R., Kramarz, E., Wasserman, C., Sarchiapone, M., Hoven, C. W., Brunner, R., & Kaess, M. (2012). The association between pathological internet use and comorbid psychopathology: A systematic review. Psychopathology, 46(1), 1–13.
  4. Çakıcı, D. Ç. (2003). Lise ve üniversite öğrencilerinde genel erteleme ve akademik erteleme davranışının incelenmesi (Master's thesis, Ankara Universitesi (Turkey)).
  5. Çakır Balta, Ö., & Horzum, M. B. (2008). Web tabanlı öğretim ortamındaki öğrencilerin internet bağımlılığını etkileyen faktörler. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 41(1), 187–205.
  6. Davis, R. A. (2001). A cognitive-behavioral model of pathological Internet use. Computers in human behavior, 17(2), 187-195.
  7. Dewitte, S., & Schouwenburg, H. C. (2002). Procrastination, temptations, and incentives: The struggle between the present and the future in procrastinators and the punctual. European Journal of personality, 16(6), 469-489. Ellis, A., & Knaus, W. J. (1977). Overcoming procrastination. Institute for Rational Living.
  8. Emadi Chashmi, S. J., Hasani, J., Kuss, D. J., Griffiths, M. D., & Shahrajabian, F. (2023). Tolerance for ambiguity, reappraisal, and suppression mediate the relationship between problematic internet use and procrastination. Current Psychology, 42(31).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Okul Psikolojik Danışmanlığı

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

17 Şubat 2026

Kabul Tarihi

9 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Bulut Ateş, F., & Kurt, İ. E. (2026). Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği. Okul Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, 9(1), 59-82. https://doi.org/10.58433/opdd.1890709
AMA
1.Bulut Ateş F, Kurt İE. Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği. OPDD / JSC. 2026;9(1):59-82. doi:10.58433/opdd.1890709
Chicago
Bulut Ateş, Fatoş, ve İdil Eren Kurt. 2026. “Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği”. Okul Psikolojik Danışmanlığı Dergisi 9 (1): 59-82. https://doi.org/10.58433/opdd.1890709.
EndNote
Bulut Ateş F, Kurt İE (01 Haziran 2026) Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği. Okul Psikolojik Danışmanlığı Dergisi 9 1 59–82.
IEEE
[1]F. Bulut Ateş ve İ. E. Kurt, “Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği”, OPDD / JSC, c. 9, sy 1, ss. 59–82, Haz. 2026, doi: 10.58433/opdd.1890709.
ISNAD
Bulut Ateş, Fatoş - Kurt, İdil Eren. “Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği”. Okul Psikolojik Danışmanlığı Dergisi 9/1 (01 Haziran 2026): 59-82. https://doi.org/10.58433/opdd.1890709.
JAMA
1.Bulut Ateş F, Kurt İE. Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği. OPDD / JSC. 2026;9:59–82.
MLA
Bulut Ateş, Fatoş, ve İdil Eren Kurt. “Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği”. Okul Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, c. 9, sy 1, Haziran 2026, ss. 59-82, doi:10.58433/opdd.1890709.
Vancouver
1.Fatoş Bulut Ateş, İdil Eren Kurt. Üniversite Öğrencilerinde Akademik Ertelemenin Yordayıcısı Olarak İnternet Bağımlılığı ve Dikkat Eksikliği. OPDD / JSC. 01 Haziran 2026;9(1):59-82. doi:10.58433/opdd.1890709

İletişim Adresi: Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Derneği, Sağlık Mah. Süleyman Sırrı Cad. Sağlık İş Hanı No: 21/18, Çankaya/Ankara Tel: 0850 756 96 76