Türkiye için Kentleşme, Ekonomik Büyüme ve Kalkınma İlişkisinin Ampirik Analizi
Öz
Sanayileşmeyle kentlerdeki istihdam imkânlarının artması ve cazibeli yaşam tarzı kırsal kesimden kente göçü teşvik etmektedir. Kentleşme olarak adlandırılan bu durum, ekonomik ve sosyo-kültürel yapıda değişiklikler yaratmaktadır. Bu çalışmanın amacı 1990-2020 dönemi verilerinden yararlanarak Türkiye’de kentleşmenin ekonomik büyüme ve kalkınma üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Çalışmada öncelikle ARDL analizi uygulanarak kentleşme, ekonomik büyüme ve kalkınma arasındaki kısa ve uzun vadeli ilişkiler ele alınmış, ardından Toda-Yamamato nedensellik testiyle seriler arasında nedensellik olup olmadığı araştırılmıştır. Toda-Yamamato nedensellik testinden ulaşılan sonuçlara göre kentleşme, ekonomik büyüme ve kalkınmanın nedeni olarak tespit edilmiştir. ARDL hata düzeltme modelinden ulaşılan bulgular da seriler arasında uzun vadeli ilişkiye dair kanıtlar sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kentleşme, Ekonomik Büyüme, Ekonomik Kalkınma, ARDL Modeli, Toda-Yamamato Nedensellik Analizi.
Kaynakça
- Altun, Y. ve İşleyen, Ş. (2019). Türkiye’de iktisadi büyüme ile sanayi sektöründe istihdam arasındaki ilişkinin ARDL sınır testi yaklaşımı ile ekonometrik analizi: 1991-2017. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (17), 657-676.
- Altun,Y., İşleyen, Ş. & Görür, Ç. (2017). The causality relationship between interest rate and income with investment in USA: 1965-2016. The Journal of Academic Social Sciences, 146-163.
- Arslan, C. (2016). Türkiye’de yapılan kalkınma planlarındaki kentleşme politikalarının değerlendirilmesi. Ardahan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Ardahan.
- Chen, M., Zhang, H., Liu, W. & Zhang, W. (2014). The global pattern of urbanization and economic growth: Evidence from the last three decades. PLoS ONE, 9(8): e103799. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0103799.
- Demir, Y. (2021). Eğitim, sağlık ve ar-ge harcamaları ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin ARDL sınır testi ile belirlenmesi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(3), 1758-1770. DOI: 10.33206/mjss.918786.
- Demir, Y. ve Görür, Ç. (2020). OECD ülkelerine ait çeşitli enerji tüketimleri ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin panel eşbütünleşme analizi ile incelenmesi. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, (32), 15-33. https://doi.org/10.26650/ekoist.2020.32.0005.
- Demir, Y. (2021). Analyzing the effect of employment in the agricultural and industrial sectors on economic growth with the ARDL bounds test. International Journal of Contemporary Economics and Administrative Sciences, 11(1), 178-192. https://doi.org/10.5281/zenodo.5136851.
- Engle, R. & Granger, C. (1987). Cointegration and error correction: Representation, estimation and testing. Econometrica, 55, 251-276. http://dx.doi.org/10.2307/1913236.
- Granger, C. (1981). Some properties of time series data and their use in econometric model specification. Journal of Econometrics, 16(1), 121-130.
- Gujarati, D.N. (2003). Basic econometrics, (4th ed.), the McGraw-Hill Co., New Delhi.