Araştırma Makalesi

Öğretmenlerin Duygusal Emek Gösterimleri İle Psikolojik Sözleşmeye Uyma Düzeyleri Arasındaki İlişki

Cilt: 17 Sayı: 36 30 Nisan 2021
PDF İndir
EN TR

Öğretmenlerin Duygusal Emek Gösterimleri İle Psikolojik Sözleşmeye Uyma Düzeyleri Arasındaki İlişki

Öz

Bu araştırma, öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modeli ile desenlenmiştir. Araştırma evreni, 2019–2020 eğitim öğretim yılında Kütahya’nın Gediz, Simav, Şaphane ve Çavdarhisar ilçelerindeki kamu okullarında çalışan 1502 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise, kolay ulaşılabilir örneklemeyle seçilen 405 öğretmendir. Araştırmada veriler “Duygusal Emek Ölçeği” ve “Psikolojik Sözleşmeye Uyma Düzeyi Ölçeği” ile toplanmıştır. Araştırma verileri t-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Pearson Momentler Çarpımı Korelasyonu ve Çoklu Regresyon Analizi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre; öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri yüzeysel rol yapmada düşük, derinden rol yapmada yüksek ve doğal duygularda çok yüksektir. Yine öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri cinsiyetlerine göre farklılaşırken, çalıştıkları okul düzeyine, kıdemlerine, eğitim durumlarına, okuldaki öğretmen sayısına ve aynı okulda çalışma sürelerine yönelik farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri yüksektir. Öğretmenlerin psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri çalıştıkları okul düzeyine, cinsiyetlerine ve kıdemlerine göre farklılaşırken; mezuniyet durumlarına, çalıştıkları okuldaki öğretmen sayısına ve aynı okulda çalışma sürelerine göre farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri ile yüzeysel rol yapma gösterimleri arasında negatif yönlü ve düşük; derinden rol yapma gösterimleri ile pozitif yönlü ve düşük; doğal duygular gösterimleri ile pozitif yönlü ve orta düzeyde ilişkilerin varlığına rastlanmıştır. Öğretmenlerin derinden rol yapma ve doğal duygu gösterimleri psikolojik sözleşmeye uyma düzeylerini yordamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Duygu gösterimi , psikolojik sözleşme , yüzeysel rol yapma , derinden rol yapma

Kaynakça

  1. Akbaş, A. ve Bostancı, A. B. (2019). Öğretmenlerin örgütsel politika algıları ile duygusal emek düzeyleri arasındaki ilişki. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(3), 43-60.
  2. Akyüz, N. E. (2014). Psikolojik sözleşme ve örgütsel özdeşleşme ilişkisi: Ankara PTT Başmüdürlüğü örneği. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Aksaray Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aksaray.
  3. Alemdar, M. (2019). Sosyal sermayenin eğitim-öğretim süreçlerine yansıması: Duygusal okuryazarlık ve duygusal emek bağlamı. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
  4. Alev, S. (2018). Öğretmenlerin genel öz yeterlilik algıları ile duygusal emek davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi: İzlenim yönetimi taktiklerinin aracılık rolü. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gaziantep Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
  5. Ashforth, B. E. ve Humphrey, R. H. (1993). Emotional labor in service roles: The influence of identity. Academy Of Management Review, 18(1), 88-115.
  6. Balcı, A. (2011). Sosyal bilimlerde araştırma yöntem, teknik ve ilkeler. Ankara: Pegem Yayıncılık.
  7. Basım, H. N. ve Beğenirbaş, M. (2012). Çalışma yaşamında duygusal emek: Bir ölçek uyarlama çalışması. Yönetim ve Ekonomi, 19(1), 77-90.
  8. Basım, H. N., Beğenirbaş, M. ve Yalçın, R. C. (2013). Effects of teacher personalities on emotional exhaustion: mediating role of emotional labor. Educational Sciences: Theory and Practice, 13(3), 1488-1496.
  9. Beğenirbaş, M. ve Meydan, C. H. (2012). Duygusal emeğin örgütsel vatandaşlık davranışıyla ilişkisi: öğretmenler üzerinde bir araştırma. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(3), 159-181.
  10. Beğenirbaş, M. ve Yalçın, R. C. (2012). Hizmetkâr liderlik algısının duygusal emek üzerine etkileri: hizmet çalışanları üzerinde bir araştırma. Savunma Bilimleri Dergisi, 19(37), 159-194.

Kaynak Göster

APA
Aydoğan, S. S., & B.bostancı, A. (2021). Öğretmenlerin Duygusal Emek Gösterimleri İle Psikolojik Sözleşmeye Uyma Düzeyleri Arasındaki İlişki. OPUS International Journal of Society Researches, 17(36), 2637-2674. https://doi.org/10.26466/opus.860699