Reisü’l-Ulema Tikveşli Yusuf Ziyaeddin Efendi’nin Huzur Dersi Takririnde Sultan II. Abdülhamid’e Eğitim ve İdareye Dair Yaptığı Tavsiyeler

Öz

Osmanlı Devleti’nin son iki asrında yapılan Huzur-ı Hümayun Dersleri, devrin en önemli âlimleri ile sultanların buluştuğu meclistir. Bu meclislerde zaman zaman sultanlara tavsiyede bulunan açık sözlü âlimler olmuştur. Bunlardan birisi Reisü’l-Ulema Tikveşli Yusuf Ziyaeddin Efendi’dir. Tikveşli Yusuf Ziyaeddin Efendi, bir ders takririnde Sultan II. Abdülhamid’e eğitim ve idare ile ilgili bazı tavsiyelerde bulunmuştur. Bu tavsiyelerini kaleme aldığı metin, dönemin giderek sekülerleşen Osmanlı aydın tipinin savunduğu değerlerden çok farklı bir alana dikkat çekmektedir. Bu doğrultuda yirminci asırdan itibaren çok tartışılan dinin devlet içerisindeki yerine, toplumsal hayatta dinî kuralların hakimiyetine ve eğitimde din derslerinin oranına dair geleneksel tavsiyeler sunmaktadır. 

Anahtar Kelimeler

• Tikveşli Yusuf Ziyaeddin Efendi,Sultan II. Abdülhamid,Sultana Tavsiye,Huzur Dersi

Reisü'l-Ulema Tikveshli Yusuf Ziyaeddin Efendi's Recommendations about Education and Administration to II. Abdülhamid in the Course

Abstract

Lessons of Huzur-ı Humaayuun, which was practiced in the last two centuries during the Ottoman period, is one of the most important scholars of the time and a council meeting the sultan. Outspoken scholars occasionally advised the sultans in these councils. One of these scholars was Reisü'l-Ulema Tikveşli Yusuf Ziyaeddin Efendi. Tikveşli Yusuf Ziyaeddin Efendi gave some advice to Sultan Abdulhamid about education and administration at a lesson. The text in which he writes his recommendations, draws attention to a very different area than the values of the secularized Ottoman intellectual. He offers recommendations about the place of religion in the state,  dominance of religious rules in social life and the proportion of religious lessons in education, which are a very controversial issues from the beginning of the  twentieth century.

Keywords

• Tikveşli Yusuf Ziyaeddin Efendi,Sultan II. Abdülhamid,Advice to The Sultan,Lesson in Front of the Sultan

Kaynakça

1. Başbakanlık Osmanlı Arşivi, Y.EE.d, 888.