Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği

Tahir Aşirov; Serdar Gayypnazarov; Parahat Durdygylyjov

Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği

Öz

Sovyet Türkmenistanı’nın ilk yıllarında Stavropol Türkmenlerinin tarihi, kültürü, dili ve edebiyatı ile ilgili önemli çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Bu bağlamda Türkmen bilim adamları, Kuzey Kafkasya Türkmenlerinin yanına edebî Türkmenceyi öğretmek gayesiyle gitmişlerdir. Bunun sonucunda farklı yazılar ortaya konulmuştur. Bunlardan biri Türkmen şairi Mahtumkulu hakkında “Magtımgulı Sovda Burjuaziyasınıŋ İdeologı” (Mahtumkulu Ticari Burjuvazisi’nin İdeologu) adıyla eser kaleme alan Gurban Kulıyev’dir. Kulıyev, Kuzey Kafkasya’da yaşayan Türkmen öğretmenlere edebî Türkmenceyi öğretmek amacıyla 1929 yılının yazında Stavropol’a gitmiştir. Daha sonra Kulıyev, Stavropol Türkmenleri ile ilgili 1929 yılında “Türkmenistan” gazetesinde “İstavropol Türkmenleri Hakında” (Stavropol Türkmenleri Üzerine) adıyla bir dizi yazı yayımlamıştır. Kulıyev’in bu yazısı beş bölümden oluşmaktadır: “İstavropol Türkmenleriniŋ Tarıhından” (Stavropol Türkmenlerinin Tarihinden), “Orıs Yüvirt Basarlarınıŋ Zulmı” (Rus İşgalcilerin Zulmü), “İstavropol Türkmenleriniŋ “Millî, Medeni” Ayrılıkları” (Stavropol Türkmenlerinin “Millî, Medenî” Ayrılıkları), “İstavropol Türkmen Rayonınıŋ Iktısadı Bolşı” (Stavropol Türkmen İlçesinin İktisadî Durumu) ve “Rayon Apparatını Yerlileşdirmek İşleri” (İlçe İdaresini Yerlileştirme Çalışmaları). Kulıyev yazısında, Kuzey Kafkasya’ya göç eden Türkmenlerin tarihini, özellikle geçimini ve kültürünü gözlemleyerek ortaya koymaktadır. Kulıyev’in yazısının, Sovyet Türkmenistanı’nda Stavropol Türkmenleri üzerine gözleme dayanan değerli çalışmalardan biri olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Kulıyev, Gurban. (1929). “İstavropol Türkmenleri Hakında”, Türkmenistan Gazetesi, I. (15 Ekim 1929), II. (17 Ekim 1929), III. (21 Ekim 1929).
Aşi̇rov, Tahir ve Albayrak, Çağdaş. (2020). “Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: Tülek Nazarov Örneği”. Oğuz-Türkmen Araştırmaları Dergisi, 4 (1): 96-113.
Hatunoğlu, Nurettin ve Aşirov, Tahir. (2022). “Sovyet Türkmenistanı’nda Astrahan Türkmenleri Üzerine Araştırmalar: K. Böriyev ve C. Mustakova Örneği”. Uluslararası İdil - Ural ve Türkistan Araştırmaları Dergisi, 4 (7): 83-98.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Tahir Aşirov ^*
0000-0002-9684-0834
Turkmenistan

Serdar Gayypnazarov
0000-0002-2166-9032
Türkiye

Parahat Durdygylyjov
0000-0002-7645-3642
Turkmenistan

Yayımlanma Tarihi

7 Temmuz 2022

Gönderilme Tarihi

14 Haziran 2022

Kabul Tarihi

5 Temmuz 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 6 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA65GK33JE

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Aşirov, T., Gayypnazarov, S., & Durdygylyjov, P. (2022). Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği. Oğuz-Türkmen Araştırmaları Dergisi, 6(1), 218-230. https://izlik.org/JA65GK33JE

AMA

1.Aşirov T, Gayypnazarov S, Durdygylyjov P. Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği. OTAD. 2022;6(1):218-230. https://izlik.org/JA65GK33JE

Chicago

Aşirov, Tahir, Serdar Gayypnazarov, ve Parahat Durdygylyjov. 2022. “Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği”. Oğuz-Türkmen Araştırmaları Dergisi 6 (1): 218-30. https://izlik.org/JA65GK33JE.

EndNote

Aşirov T, Gayypnazarov S, Durdygylyjov P (01 Temmuz 2022) Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği. Oğuz-Türkmen Araştırmaları Dergisi 6 1 218–230.

IEEE

[1]T. Aşirov, S. Gayypnazarov, ve P. Durdygylyjov, “Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği”, OTAD, c. 6, sy 1, ss. 218–230, Tem. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA65GK33JE

ISNAD

Aşirov, Tahir - Gayypnazarov, Serdar - Durdygylyjov, Parahat. “Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği”. Oğuz-Türkmen Araştırmaları Dergisi 6/1 (01 Temmuz 2022): 218-230. https://izlik.org/JA65GK33JE.

JAMA

1.Aşirov T, Gayypnazarov S, Durdygylyjov P. Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği. OTAD. 2022;6:218–230.

MLA

Aşirov, Tahir, vd. “Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği”. Oğuz-Türkmen Araştırmaları Dergisi, c. 6, sy 1, Temmuz 2022, ss. 218-30, https://izlik.org/JA65GK33JE.

Vancouver

1.Tahir Aşirov, Serdar Gayypnazarov, Parahat Durdygylyjov. Sovyet Türkmenistanı’nın İlk Yıllarında Stavropol Türkmenleri Üzerine Çalışmalar: G. Kulıyev Örneği. OTAD [Internet]. 01 Temmuz 2022;6(1):218-30. Erişim adresi: https://izlik.org/JA65GK33JE