Gebelerin Cilt Sağlığı, Güneşten Korunma Alışkanlıkları ve Kozmetik İşlemlere Yönelik Bilgi, Tutum ve Farkındalık Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Öz

Gebelik, çeşitli cilt değişikliklerine yol açabilen immünolojik, hormonal ve vasküler değişikliklerle ilişkilidir ve bu da gebelik sürecinde cilt bakımı ve kozmetik ürünlerine olan talebi artırır. Bu çalışma, gebe kadınların cilt bakımı ve kozmetik kullanım alışkanlıklarını, güneşten korunma farkındalığını ve estetik işlemlere yönelik tutumlarını değerlendirmeyi amaçlamıştır. Bu kesitsel çalışmaya 18 yaş ve üzeri, gebelik haftası 10 hafta veya üzeri olan 236 hamile kadın dahil edilmiştir. Demografik ve obstetrik veriler kaydedilmiştir. Tüm katılımcılar araştırmacılar tarafından hazırlanan 27 maddelik bir anketi, Yeşil Kozmetik Tüketim Ölçeği (YKTÖ) ve Güneşten Korunma Davranışı Ölçeği (GKDÖ) ile birlikte doldurmuştur. Gebelerin ortalama yaşı 29,84 ± 5,17 yıl, ortalama gebelik haftası ise 31,67 ± 7,48 haftadır. En sık satın alınan üç kozmetik ürün kişisel hijyen ürünleri (%71,2), parfüm (%50,7) ve cilt bakım ürünleri (%36,7) olmuştur. En sık tercih edilen cilt bakım ürünleri ise nemlendirici (%63,6), gece kremi (%55,8) ve güneş kremi (%44,6) olmuştur. Genel olarak, katılımcıların %41,1'i güneşlenme alışkanlığına sahip olduğunu, %48,3'ü ise düzenli olarak güneş kremi kullandığını bildirmiştir. Eğitim seviyeleri ile hem GKDÖ (r=0,218, p<0,01) hem de YKTÖ (r=0,253, p<0,01) skorları arasında pozitif, zayıf ve anlamlı bir korelasyon bulunmuştur. Bu çalışma, gebelerin gebelik sürecinde cilt bakım ve kozmetik ürünleri kullanmaya devam etmelerine rağmen, güneşten korunma farkındalıkları ve uygulamalarının yetersiz kaldığını göstermektedir. Gebelik öncesinde ve sırasında verilebilecek eğitim programları, gebelerin güneşten korunma, güvenli içerikler konusunda farkındalık, kozmetik ürün ve prosedürlerin seçimi ile ilgili doğru bilgi ve yaklaşımlar edinmelerine yardımcı olabilir.

Anahtar Kelimeler

• cilt bakımı
• gebelik
• güneşten korunma
• kişisel hijyen
• kozmetik

Assessment of Knowledge, Attitudes, and Awareness Levels Regarding Skin Health, Sun Protection Habits, and Cosmetic Procedures Among Pregnant Women

Öz

Pregnancy is associated with immunological, hormonal, and vascular changes that may lead to various skin alterations, increasing the demand for skincare and cosmetic products. This study aimed to assess pregnant women’s skincare and cosmetic use habits, sun protection awareness, and attitudes toward aesthetic procedures. This cross-sectional study included 236 pregnant women aged ≥18 years and with a gestational age of ≥10 weeks or more. Demographic and obstetric data were recorded. All participants completed a 27-item questionnaire prepared by the researchers, along with the Green Cosmetic Consumption Scale (GCCS) and the Sun Protection Behavior Scale (SPBS). The mean age of pregnant women was 29.84 ±5.17 years, and the mean gestational age was 31.67 ±7.48 weeks. The top three most frequently purchased cosmetic products were personal hygiene products (71.2%), perfume (50.7%), and skincare products (36.7%). The most frequently preferred skincare products were moisturizer (63.6%), night cream (55.8%), and sunscreen (44.6%). Overall, 41.1% of the participants reported a habit of sunbathing, whereas 48.3% reported regular use of sunscreen. A positive, weak, and significant correlation was found between education levels and both the SPBS (r=0.218, p<0.01) and the GCCS (r=0.253, p<0.01). This study suggests that although pregnant women continue to use skincare and cosmetic products during pregnancy, their sun protection awareness and practices remain insufficient. Educational programs that can be provided before and during pregnancy can help pregnant women acquire accurate information and approaches regarding sun protection, awareness of safe ingredients, and the selection of cosmetic products and procedures.

Anahtar Kelimeler

• cosmetics
• personal hygiene
• pregnancy
• skincare
• sun protection

Kaynakça

1. 1. Alhomieed MF, Al Hartany LO, Alghorab MA, Alsharif A, Kaleemullah A, Wasaya HI, et al. The effect of pregnancy on dermatological disorders: a systematic review. Clinics and Practice. 2025;15(4):68.
2. 2. Kahn LG, Philippat C, Nakayama SF, Slama R, Trasande L. Endocrine-disrupting chemicals: implications for human health. The lancet Diabetes & endocrinology. 2020;8(8):703-718.
3. 3. Marie C, Garlantézec R, Béranger R, Ficheux AS. Use of cosmetic products in pregnant and breastfeeding women and young children: guidelines for interventions during the perinatal period from the French National College of midwives. Journal of Midwifery & Women's Health. 2022;67:99-112.
4. 4. McMullan P, Yaghi M, Truong TM, Rothe M, Murase J, Grant-Kels JM. Safety of dermatologic medications in pregnancy and lactation: an update-Part I: pregnancy. Journal of the American Academy of Dermatology. 2024;91(4):619-648.
5. 5. Kwa MC, Lim HW. Commentary on: Oxybenzone and pregnancy: Time for more research and patient education. J Am Acad Dermatol. 2022;86(5):e215.
6. 6. Arica D, Selçuk LB, Aran T, Ateş E, Yaylı S, Bahadir S. The Use of Cosmetics and Personal Care Products During Pregnancy. Türk Dermatoloji Dergisi-Turkish Journal Of Dermatology. 2017;11(1):22-27.
7. 7. Ersanli C, Aydin Berktas Ö. The use of cosmetics, personal care and cleaning products during pregnancy: a cross-sectional study. International Journal of Environmental Health Research. 2025;35(8):2091-2102.
8. 8. Ateş E, Arıca DA, Aran T, Selçuk LB, Set T. Differences in the use of cosmetic products depending on pregnancy status. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care. 2023;17(2):262-270.

9. 9. Durmuş H, Ünal E, Borlu A, Öksüm Solak E, Borlu M. Yeşil Kozmetik Tüketim Ölçeği Türkçe Formunun Adaptasyonu: Geçerlilik ve Güvenirlik Çalışması. Turkiye Klinikleri Journal of Dermatology. 2025;35(2).
10. 10. Aygun O, Ergun A. Validity and reliability of sun protection behavior scale among Turkish adolescent population. Asian Nurs Res 2015;9:235-242.
11. 11. Aladwan S, Issa R, Al. Safadi Wa, Alnsour L, Al‐Halaseh LK. Perceptions and Management of Pregnancy‐Related Skin Changes: A Cross‐Sectional Study on Knowledge, Practices, and Use of Skincare Product. Journal of Cosmetic Dermatology. 2025;24(4):e70132.
12. 12. Sarveiya V, Risk S, Benson HA. Liquid chromatographic assay for common sunscreen agents: application to in vivo assessment of skin penetration and systemic absorption in human volunteers. J Chromatogr B Analyt Technol Biomed Life Sci. 2004;803(2):225-31.
13. 13. Viola KV, Grant-Kels JM. Oxybenzone and pregnancy: Time for more research and patient education. Journal of the American Academy of Dermatology. 2023;89(2):435-436.
14. 14. Putra IB, Jusuf NK, Dewi NK. Skin changes and safety profile of topical products during pregnancy. The Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology. 2022;15(2):49-57.
15. 15. Lee KC, Korgavkar K, Dufresne Jr RG, Higgins WH. Safety of cosmetic dermatologic procedures during pregnancy. Dermatologic Surgery. 2013;39(11):1573-1586.