Türkiye’de Hava Yolu ile Nakledilen Yenidoğanların Özellikleri

Öz

Her ne kadar rahim içi nakil en ideal seçenek olsa da, her yenidoğan uygun bir merkezde doğamayabilir. Bazı durumlarda yenidoğanların, uygun bir sağlık kuruluşunda takip ve tedavinin sağlanabilmesi için doğum sonrasında nakledilmesi gerekmektedir. Uzun mesafeler veya ileri düzey tedavi için hava nakli zorunludur. Çalışmamızda, Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen yenidoğan hava nakillerini değerlendirmeyi amaçladık. 1 Ocak 2020 ile 30 Haziran 2021 tarihleri arasında nakledilen yenidoğanlara ait veriler retrospektif olarak analiz edildi. Nakledilen 384 yenidoğanın %62,8’i erkekti; medyan doğum ağırlığı ve doğumdan nakile kadar geçen gün sayısı sırasıyla 3.000 g ve 6 gündü. Cerrahi müdahale gerekliliği yenidoğan nakillerinin %51,9'unu oluştururken, bunların %45,3'ü konjenital kalp hastalığı ile ilgiliydi. Cerrahi ve tıbbi endikasyonları olan hastalar için medyan uçuş mesafesi ve süresi sırasıyla 519 ve 236 km (p<0,01) ile 73 ve 55 dakika (p<0,01) idi. Nakil yapılan mevsimler ve günler karşılaştırıldığında, nakillerin en sık Haziran ayında ve Salı günleri gerçekleştirildiği ortaya çıktı (p>0,05). Bu çalışma, Türkiye'de yenidoğan hava naklini analiz eden ilk çalışmadır. Hastaların, hastanelerin ve endikasyonların özelliklerine ilişkin bilgiler, cerrahi merkezlerin sayısının artırılması gibi gelecekteki sağlık hizmetleri planlamasında faydalı olacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Acil sağlık hizmeti
• yenidoğan
• hava nakli
• ambulans helikopteri
• ambulans uçağı

Characteristics of Neonates Transported Via Air in Türkiye

Öz

Some neonates need to be transported by land or air ambulance to ensure follow-up and treatment at the appropriate centre. Air transport is mandatory for long distances or advanced treatment. Although intrauterine transport is optimal, not every newborn has this opportunity. We aimed to evaluate the air transport of neonates by the Republic of Türkiye Ministry of Health. The data of neonates transported between 01/01/2020 and 30/06/2021 were retrospectively analysed. Among the 384 neonates transported, 62.8% were male; the median birth weight and number of transportation days were 3000 g and postnatal Day 6, respectively. The need for surgical interventions was the cause of 51.9% of neonatal transports, 45.3% of which involved congenital heart disease. For patients with surgical and medical indications, the median flight distance and time were 519 vs. 236 km (p<0.01) and 73 vs. 55 m (p<0.01), respectively. A comparison of the seasons and weekdays of transport revealed that the transports were most commonly performed in June and on Tuesday (p>0.05). This study is the first to analyse neonatal air transport Türkiye. Information on the characteristics of patients, hospitals, and indications will be helpful for future health care planning, such as increasing the number of surgical centres.

Anahtar Kelimeler

• : Emergency health service
• neonate
• air transport
• ambulance helicopter
• ambulance plane

Kaynakça

1. 1. Jensen, S.K.; Bouhouch, R.R.; Walson, J.L.; Daelmans, B.; Bahl, R.; Darmstadt, G.L.; Dua, T. Enhancing the child survival agenda to promote, protect, and support early child development. Semin. Perinatol. 2015, 39, 373–386.
2. 2. Gray MM, Riley T, Greene ND, Mastroianni R, McLean C, Umoren RA, Tiwari A, Mahankali A, Billimoria ZC. Neonatal Transport Safety Metrics and Adverse Event Reporting: A Systematic Review. Air Med J. 2023 Jul-Aug;42(4):283-295.
3. 3. Collier L, Salgin B. The Case for Neonatal Specialist Transport Teams. J Pediatr Clin Pract. 2024 Mar 16;11: 200105.
4. 4. Narli, N.; Kırımi, E.; Uslu, S. Turkish Neonatal Society guideline on the safe transport of neonate. Turk. Pediatri Ars. 2018, 25, S18–S31.
5. 5. Turkiye Istatistik Kurumu (TUIK). ‘Nufus ve Demografi- TUIK-Veri Portalı’. Erisim 18.06.2023. https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Nufus-ve-Demografi-109
6. 6. Kamu Hastaneleri Genel Mudurluğu Sehir Hastaneleri Koordinasyon Dairesi Baskanlığı. 18.06.2023. https://khgmsehirhastaneleridb.saglik.gov.tr
7. 7. T.C. Saglik Bakanliği Acil Saglik Hizmetleri Genel Mudurlugu. ‘Ucak Ambulans’. 18.06.2023. https://acilafet.saglik.gov.tr/TR-78200/ucak-ambulans.html
8. 8. Rzońca E, Świeżewski P, Gałązkowski R. Neonatal Transport in the Practice of the Crews of the Polish Medical Air Rescue: A Retrospective Analysis. Int J Environ Res Public Health. 2020 Jan 22;17(3):705.

9. 9. Moss, S.J.; Embleton, N.D.; Fenton, A.C. Towards safer neonatal transfer: The importance of critical incident review. Arch. Dis. Child. 2005, 90, 729–732.
10. 10. Henry, S.; Trotman, H. Challenges in neonatal transport in Jamaica: A resource-limited setting. J. Trop. Pediatr. 2017, 63, 307–313.
11. 11. Frid, I.; Ågren, J.; Kjellberg, M.; Normann, E.; Sindelar, R. Critically ill neonates displayed stable vital parameters and reduced metabolic acidosis during neonatal emergency airborne transport in Sweden. Acta Paediatr. 2018, 7, 1357–1361.
12. 12. Xu, X.J.; Li, L.N.; Wu, W.Y. Importance of stabilization of the neonatal transport network in critically ill neonates. J. Int. Med. Res. 2019, 47, 3737–3744.
13. 13. Kempley, S.T.; Sinha, A.K. Thames Regional Perinatal Group. Census of neonatal transfers in London and the South East of England. Arch. Dis. Child. Fetal. Neonatal. Ed. 2004, 89, F521–F526.
14. 14. Yan Leung, K.K.; Lee, S.L.; Wong, M.S.R.; Wong, W.H.; Yung, T.C. Clinical outcomes of critically ill infants requiring interhospital transport to a paediatric tertiary centre in Hong Kong. Pediatr. Respirol. Crit. Care Med. 2019, 3, 28–35.
15. 15. Berge, S. D., C. Berg‐Utby, and E. Skogvoll. "Helicopter transport of sick neonates: a 14‐year population‐based study." Acta Anaesthesiologica Scandinavica 49.7 (2005): 999-1003.
16. 16. Norway, Trondelag area and geographical location. 21.12.2023. https://tr.wikipedia.org/wiki/Trondelag
17. 17. Turkiye Istatistik Kurumu (TUIK). ‘Nufus ve Demografi- TUIK-Veri Portalı’. Erisim 10.01.2025.https://data.tuik.gov.tr/bulten/index?p=dogum-istatistikleri-2020-37229