Eduard Pernkopf'un Anatomi Atlası: Etik Tartışmalar, Tarihsel Sorunlar ve Görsel Mirasın Güncel Değerlendirmesi
Öz
1937 yılında ilk baskısı yapılan ve zamanla dünya genelinde anatomi eğitiminin vazgeçilmez bir parçası haline gelen Eduard Pernkopf'un Atlası, 1980'li yıllardan itibaren derin bir etik tartışmanın odağına yerleşmiştir. Pernkopf'un Nazi kimliği, kullanılan kadavraların kökenine dair şüpheler ve çizimlerdeki ideolojik semboller, eserin bilimsel başarısının gölgesinde kalan karanlık geçmişi gün yüzüne çıkarmıştır. Bu noktada Pernkopf Atlası, bugün hâlâ tıp eğitiminde yaygın olarak kullanılan Sobotta atlası ile dikkat çekici bir sanatsal ve tarihsel benzerlik taşımaktadır. Her iki eserin görsel dilini şekillendiren Erich Lepier gibi ressamların ortak çalışmaları, bu iki atlası teknik ve estetik açıdan birbirine yaklaştırmış; ancak Lepier'in Pernkopf için yaptığı çizimlerde kullandığı Nazi sembolleri, savaş sonrası baskılarda ve Sobotta gibi diğer prestijli eserlerde gizlenerek veya temizlenerek sunulmuştur. Bu makale, Pernkopf Atlası etrafındaki etik tartışmaları kapsamlı bir şekilde değerlendirmekte, mevcut literatürdeki eksiklikleri belirlemekte ve özellikle görsel mirasın diğer anatomi atlaslarına sızan izlerini eleştirel bir perspektifle incelemektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Hubbard CJ. Eduard Pernkopf's atlas of topographical and applied human anatomy: The continuing ethical controversy. The Anatomical Record. 2001;265(5):207-11.
- 2. Williams D. The History of Eduard Pernkopf's "Topographische Anatomie des Menschen." Journal of Biocommunication. 2021;45(1):2-12.
- 3. Czech H, Druml C, Müller M, Voegler M, Beilmann A, Fowler N. The Medical University of Vienna and the legacy of Pernkopf's anatomical atlas: Elsevier's donation of the original drawings to the Josephinum. Annals of Anatomy - Anatomischer Anzeiger. 2021;237:151693.
- 4. Atlas M. Ethics and access to teaching materials in the medical library: the case of the Pernkopf atlas. PubMed. 2001;89:51-8.
- 5. Israel HA. Nazi origins of an anatomy text: the Pernkopf atlas. JAMA. 1996;276(20):1633.
- 6. Angetter D. Anatomical Science at University of Vienna 1938-45. Journal of Biocommunication. 2021;45(1).
- 7. Aharinejad S, Carmichael SW. First hand accounts of events in the laboratory of Prof. Eduard Pernkopf. Clinical Anatomy. 2012;26:297-303.
- 8. Ernst E. A Leading Medical School Seriously Damaged: Vienna 1938. Annals of Internal Medicine. 1995;122(10):789-92.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Tıp Eğitimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Hakan Ay
*
0000-0003-4638-0750
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
14 Ağustos 2026
Gönderilme Tarihi
12 Haziran 2026
Kabul Tarihi
20 Temmuz 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 48 Sayı: Öğrenci Özel Sayısı 2026