Kan Bağışçılarında Tarama Test Sonuçlarının Yıllara Göre Değişimi; On Yıllık Değerlendirme, Malatya

Öz

Bu çalışmada; son on yılda Malatya’daki iki büyük hastanenin transfüzyon merkezine başvuran kan bağışçılarında yapılan tarama test sonuçları retrospektif taranarak, yıllara göre seroprevalans oranlarının belirlenmesi ve ülkemiz verilerine katkıda bulunulması amaçlanmıştır. İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi ve Malatya Devlet Hastanesi Transfüzyon Merkezi’ne başvuran bağışçıların tarama test sonuçları geriye dönük on yılda incelendi. HBsAg,  Anti-HCV ve Anti-HIV ½ testleri mikropartikül enzim immünoassay ve kemilüminesens mikropartikül immünoassay yöntemleri ile çalışıldı. Sifiliz taramasında ise VDRL/RPR testi kullanıldı. 2005-2015 yılları arasındaki on yıllık dönemde, yaşları 18-64 arasında ve ortalama yaşları 33.6±11.4 olan, toplam 159230 bağışçıya ait veriler irdelendi. Tüm bağışçıların 1336’sında (% 0.84) HBsAg, 419’unda (% 0.26) Anti-HCV, 22’sinde (% 0.01) Anti-HIV ½, 316’sında (% 0.20) VDRL/RPR pozitif bulundu.Kan bağışçılarında yapılan tarama teslerinin seroprevalans oranlarının genel olarak yıllar içerisinde bir düşüş eğiliminde olduğu saptanmıştır. HBsAg, Anti-HCV, Anti-HIV ve Sifiliz seropozitifliklerinin varlığı kan transfüzyonu öncesi yapılan tarama testlerinin önemini göstermektedir. Her ülke, ihtiyaca göre, bağışçı tarama programlarını düzenli olarak kontrol edip geliştirerek yeni ortaya çıkan enfeksiyon etkenlerini kapsayacak şekilde düzenleyerek, kan ve kan ürünleri ile enfeksiyon etkenlerinin bulaşını en aza indirecek programları geliştirmelidir.

Anahtar Kelimeler

• kan bağışçısı,donör tarama testleri; seropozitiflik; HBsAg; Anti-HCV; Anti-HIV

Kaynakça

1. Stramer S, Dodd R. Transfusion-transmitted emerging infectious diseases: 30 years of challenges and progress. Transfusion 2013; 53(10 Pt 2): 2375-2383.
2. Roth WK, Busch MP, Schuller A, et al. International survey on NAT testing of blood donations: expanding implementation and yield from 1999 to 2009. Vox Sang 2012; 102: 82–90
3. World Health Organization Department of Blood Safety and Clinical Technology. safe Blood starts with me! Blood saves lives! Geneva, WHO, 2001.
4. http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/67276/1/WHO_BCT_01.03.pdf. Accessed April 25, 2016
5. Altindi̇s M, Koroglu M, Mutlu B, et al. HbsAg, anti-HCV, anti-HIV 1/2, and Syphilis seroprevalence in blood bonors in eastern Marmara region, Turkey and an overview of transfusion transmitted infections in Turkey. Acta Medica Mediterranea, 2016; 32(2),343-347.
6. Glynn SA, Busch MP, Dodd RY, et al. Emerging infectious agents and the nation’s blood supply: responding to potential threats in the 21st century. Transfusion 2013; 53:438–454
7. Mıstık R. Türkiye’de viral hepatit epidemiyolojisi - Yayınların irdelenmesi, “Tabak F, Balık İ, Tekeli E (eds). Viral Hepatit”, sayfa 9-50, Viral Hepatitle Savaşım Derneği Yayını, İstanbul Medikal Yayıncılık, İstanbul (2007).
8. Tosun S. Türkiye’de viral hepatit B Epidemiyolojisi - Yayınların Metaanalizi, “Tabak F, Tosun S (eds). Viral Hepatit”, sayfa 25-81, Viral Hepatitle Savaşım Derneği Yayını, İstanbul Medikal Yayıncılık, İstanbul (2013).

9. Perkins HA, Busch MP. Transfusion-associated infections: 50 years of relentless challenges and remarkable progress. Transfusion 2010; 50:2080–2099
10. Dilek İ, Demir C, Bay A, Akdeniz H, Öner AF. Seropositivity rates of HBsAg, anti-HCV, anti-HIV and VDRL in blood donors in eastern Turkey. Turk J Hematol 2007; 24: 4-7.
11. Uluhan R, Berkem R, Emekdaş G, Bayık M. Mikrobiyolojik tarama testleri. In III.Ulusal Kan Merkezleri ve Transfüzyon Tıbbı Kongresi(24-28 Kasım 2010, Antalya) Kitabı. İstanbul:Türkiye Kan Merkezleri ve Transfüzyon Derneği, 2010:113-21
12. Bal S, Heper Y, Kumaş L, Mıstık R, Töre O. İzole anti-HBc pozitif olgularda HBV-DNA varlığının araştırılması ve bu olguların kan bankacılığı açısından önemi. Mikrobiyol Bült 2009; 43(2): 243-250
13. Altındiş M, Kalaycı R, Koçoğlu F, Aktepe O C. Afyonkarahisar ili kan donörlerinde beş yıl süre ile enfeksiyon etkenlerinin araştırılması. Kocatepe Tıp Derg. 2007; 8: 1-4
14. Akalın Ş, Başkan B, Sacar S, Sayın-Kutlu S, Turgut H. Denizli’de Kan donörlerinde HBsAg, Anti-HCV ve RPR seroprevalansı. Klimik Derg. 2011; 24(2): 101-4
15. Aydın F, Çubukçu K, Yetişkul S, Yazıcı Y, Kaklıkaya N. Trabzon Farabi Hastanesi kan donörlerinde HBsAg, Anti-HCV, Anti-HIV ve sifiliz reaginik antikor seropozitifliğinin retrospektif olarak değerlendirilmesi. Mikrobiyol Bült. 2002;36: 85-90
16. Köroğlu M, Yakupoğulları Y, Turhan R. Malatya Devlet Hastanesi kan donörlerinin kan grupları dağılımı ve donör tarama test sonuçlarının yedi yıllık geriye dönük analizi. Klimik Derg. 2007; 20(1): 47-9
17. Kader Ç, Erbay A, Birengel S, Gürbüz M. kan donörlerinde hepatit B virusu, hepatit C virusu, insan immun yetmezlik virusu infeksiyonu ve sifilis seroprevalansı. Klimik Derg. 2010; 23: 95-99
18. Kaya S, Alanoğlu G, Polat M, Sipahi T. Süleyman Demirel Üniversitesi Kan Merkezi´nin 2000-2007 yılları tarama test sonuçları. Süleyman Demirel Üniv Tıp Fak Derg. 2009; 16: 13-5
19. Öksüz Ş, Yıldırım M, Özaydın Ç, et al. Düzce bölgesi kan vericilerinde HBsAg, anti-HCV, ve anti-HIV seroprevalansı. Viral Hepatit Derg. 2008; 13: 27-30
20. Sümer Z, Sümer H, Bakıcı MZ, Koç S. Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi kan merkezi donör kanlarının HBsAg, Anti-HCV, Anti-HIV ve sifiliz seropozitifliği yönünden değerlendirilmesi. Viral Hepatit Derg. 2000; 7: 330-2
21. Temiz H, Gül K. Kan vericilerinin HBsAg, Anti-HCV, Anti-HIV ve VDRL test sonuçlarının değerlendirilmesi. İnfeks Derg. 2008; 22: 79-82
22. Sertöz R. Kan Bankacılığında NAT Uygulamaları. 4. Ulusal Viroloji Kongresi; 2011 22-23 Haziran; İstanbul