Hastane Kökenli Patojenlerde Artan Antimikrobiyal Direnç Sorunu: Acinetobacter baumannii

Öz

Yoğun bakım ünitelerinde hastane enfeksiyonları mortalitenin önemli bir belirleyicisidir. Acinetobacter baumannii, ventilatör ilişkili pnomonilerde giderek artan oranda etken olarak gösterilmektedir. Hastanede A. baumannii suşlarının duyarlılık paternleri düzenli olarak izlenmeli ve tedavi protokolleri bu doğrultuda güncellenmelidir. Çalışmamızda 2012-2017 yılları arasında hastanemizde takip edilen hastane kökenli enfeksiyonu olan hastalardan izole edilen A. baumannii suşlarının antibiyotik direnç profillerinin ortaya konması, yıllar içindeki değişiminin araştırılması amaçlanmıştır. 2012-2017 yılında hastane enfeksiyonu (HE) tanısı almış yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) takip edilen hastalardan alınan klinik örneklerden izole edilen A. baumannii suşlarının değerlendirilmesi ile gerçekleştirilmiştir. HE tanıları CDC kriterleri ölçüt alınarak konmuş, antibiyotik duyarlılıkları Clinical and Laboratory Standards Institute (CLSI) ölçütlerine uygun olarak belirlenmiştir. İzolatlarda yüksek oranda (>%97) karbapenem direnci saptanmış, en az direnç  kolistin %2,9, ardı sıra tigesiklin % 49,3 ile olarak görülmüştür. Mortalite geriatrik yaş grubunda % 65,4, geriatrik olmayan yaş grubunda %44,6 saptanmıştır, istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmıştır (p <0,0001). Hastanemiz yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ)  çoklu ilaç dirençli A. baumannii  suşlarında Kolistin ve Tigesiklin gibi temel kabul edilen iki ilaca gelişen direnç görülmektedir.  YBÜ’lerde nozokomiyal patojenlerin dağılımının ve antibiyotik direnç profillerinin belirlenmesi, ampirik tedavi ve direnç gelişimi ve yayılımının önlenmesinde yol gösterici olacaktır. Enfeksiyon kontrol önlemlerine uyum ile çapraz bulaşın önüne geçmek, sağlık hizmeti ilişkili enfeksiyonları azaltmak hedeflenmeli; Bu hedefe yönelik enfeksiyon kontrol eğitimleri planlanmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• Acinetobacter baumannii,Yoğun Bakım Enfeksiyonları,Antibiyotik Direnci

Increasing Antimicrobial Resistance Problem of Nosocomial Pathogens: Acinetobacter baumannii

Abstract

Hospital acquired infection in intensive care units (ICU) is an important determinant of mortality. Acinetobacter baumannii is shown as increasing factor in ventilator-associated pneumonia. Treatment sensitivity patterns of A. baumannii strains should be watched regularly at hospital and treatment protocols should be updated in this direction. It is aimed in our study to show antibiotic resistance profiles of A.  baumannii strains isolated from patients diagnosed with hospital acquired infection in years between 2012 and 2017 and to search for the change through years. It is done by evaluating A. baumannii strains isolated from clinic samples taken from patients diagnosed with hospital acquired infection in intensive care units in 2012-2017 Hospital infection diagnosis is established by taking CDC criterions. Antibiotic sensitivity is determined according to the Clinical and Laboratory Standards Institute (CLSI). Carbapenem resistance is seen in isolates at a high rate (>97%), minimum resistance cholistin (2.9%) and tigecycline(49.3%). Mortality is seen as 65.4% in geriatric age group and 44.6% in non- geriatric age group, (p <0.0001) statistically significant difference. In intensive care units (ICU) of our hospital, resistence is seen against to 2 basic drugs like cholistin and tigecycline, in multi drug resistant A. baumannii strains. Determining the distribution of nosocomial pathogens and antibiotic resistance profiles will be a guiding light in empiric treatment and preventing the improvement and spread in resistance profiles. It should be targeted to prevent cross infection by obeying infection control precautions and to minimize health care associated infections.It should be targeted to prevent cross infection by obeying infection control precautions and to minimize health care associated infections,then infection control training should be planned according to this target.

Keywords

• Acinetobacter baumannii,Intensive Care Unit Infections,Antibiotic Resistance

Kaynakça

1. Schreckenberger PC, Daneshvar MI, Weyant RS, Hollis DG. Acinetobacter, Achromobacter, Chryseobacterium, Moraxella, and other nonfermentative gram-negative rods. In: Murray PR, Baron EJ, Jorgensen JH, Phaller MA, Yolken RH eds. Manual of Clinical Microbiology, 8th ed. Washington DC: ASM Press, 2003:749-79.
2. Aktaş F: Gram negatif bakterilerin hastane infeksiyonlarındaki rolü ve epidemiyolojisi, “Ulusoy S, 191 Hastane kaynaklı Escherichia coli ve Klebsiella suşlarının ertapenem ve diğer antibiyotiklere duyarlılığı Leblebicioğlu H, Arman D (editörler): Önemli ve Sorunlu Gram Negatif Bakteri İnfeksiyonları” kitabında s.183-206, Bilimsel Tıp Yayınevi, Ankara (2004).
3. Bahar H, Esen N. Acinetobacter ve Non-fermentatif basiller, “Topçu AW, Söyletir G, Doğanay M (eds). İnfeksiyon Hastalıkları ve Mikrobiyolojisi, 2. baskı” kitabında s.1618-27, Nobel Tıp Kitabevi, İstanbul (2002).
4. Antunes LC, Visca P, Towner KJ. Acinetobacter baumannii: evolution of a global pathogen. Pathog Dis. 2014; 71(3): 292-301.
5. Ayan M, Durmaz R, Aktas E, Durmaz B. Bacteriological, clinical and epidemiological characteristics of hospital-acquired Acinetobacter baumannii infection in a teaching hospital. J Hosp Infect. 2003; 54(1): 39-45.
6. Aygun G, Demirkiran O, Utku T, et al. Environmental contamination during a carbapenem-resistant Acinetobacter baumannii outbreak in an intensive care unit. J Hosp Infect. 2002; 52(4): 259-62.
7. Playford EG, Craig JC, Iredell JR. Carbapenem resistant Acinetobacter baumannii in intensive care unit patients: risk factors for acquisition, infection and their consequences. J Hosp Infect. 2007; 65(3): 204-11.
8. Eren F., Öngün G., Ural O., Öztürk Ş. Nöroloji yoğun bakım ünitesinde bir yıllık hastane enfeksiyonu oranları: Patojenik ve klinik değerlendirme. Türk Nöroloji Dergisi, (2017) 23(4), 205-210.

9. Öncül O. Hastane kaynaklı bakteriyel enfeksiyonlar. In: Wilke Topçu A, Söyletir G, Doğanay M (eds) Enfeksiyon Hastalıkları ve Mikrobiyolojisi, 3. Baskı, İstanbul: Nobel Tıp Kitapevleri; 2008:575-604.
10. Ulu-Kılıc A, Ergonul O, Kocagul-Celikbaş A, Dokuzoğuz B. Acinetobacter baumannii bakteriyemilerinde mortalite icin risk faktorleri Klimik Derg. 2011; 24(3): 162-6.
11. Grupper M, Sprecher H, Mashiach T, Finkelstein R. Attributable mortality of nosocomial Acinetobacter bacteremia. Infect Control Hosp Epidemiol. 2007; 28(3): 293-8.
12. Poutanen SM, Louie M, Simor AE. Risk factors, clinical features and outcome of Acinetobacter bacteremia in adults. Eur J Clin Microbiol Infect Dis. 1997; 16(10): 737-40.
13. Ozdemir, K., Turgut, H., Dikmen, A., Bacanlı, A., Göncü, F. Yoğun bakım ünitesinde yatan yaşlı hastalarda Acinetobacter baumannii enfeksiyonunun sonuçları. Pamukkale Tıp Dergisi, (2), 100-104.
14. Derin Okan, et al. "Acinetobacterspp in Intensive Care Unit: Risk Factors Associated with Infection and Mortality." Open Science Journal 1.1 (2016).
15. Falagas ME, Bliziotis IA, Siempos II. Attributable mortality of Acinetobacter baumannii infections in critically ill patients: a systematic review of matched cohort and case-control studies. Crit Care. 2006;10(2):R48.
16. Balcı, M., Bitirgen, M., Kandemir, B., Türk Arıbaş, E., Erayman, İ. Nozokomiyal Acinetobacter baumannii suşlarının antibiyotik duyarlılığı. Ankem Derg 24.1 (2010): 28-33.
17. Gözütok Funda, et al. "Hastane infeksiyonu etkeni Acinetobacter baumannii suşlarının antimikrobiyal direnç oranlarının araştırılması." Ankem Derg 27.1 (2013): 7-12.
18. https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/duyurular/997-ulusal-saglik-hizmeti-ilişkili-enfeksiyonlar-surveyans-agi-etken-dagilimi-ve-antibiyotik-direnc-raporu-2017.html
19. İnanç Y, İnanç Y. An evaluation of the infection agents and the demographic characteristics of patients followed up on a mechanical ventilator in neurology intensive care: A retrospective, single center, observational study J Surg Med. 2018;2(3):262-264. DOI: 10.28982/josam.427084
20. Iraz M., Ceylan A., Akkoyunlu. "Çeşitli klinik örneklerden izole edilen Acinetobactr türlerinde antibiyotik dirençlerinin değerlendirilmesi" Ankem Derg 26.2 (2012): 80-85.
21. Bayram Y., Gültepe B., Bektaş A., Parlak M., Güdücüoğlu H. "Çeşitli klinik örneklerden izole edilen Acinetobacter baumannii suşlarının antibiyotiklere direnç oranlarının araştırılması." KlimikDergisi 26.2 (2013): 49-53.
22. World Health Organization (WHO). Antimicrobial resistance: global report on surveillance- 2014. ISBN 978 92 4 156474 8.
23. Nayman Alpat S, Aybey AD, Akşit F, Ozguneş İ, Kiremitci A, Usluer G. Acinetobacter baumannii klinik izolatlarının tigesiklin ve karbapeneme karşı in vitro duyarlılıkları. Mikrobiyol Bül. 2010; 44(4): 641-5.
24. Aşık G. Acinetobacter baumannii virulansının açıklanmasında guncel yaklaşımlar. Mikrobiyol Bül. 2011; 45(2): 371-80.
25. Souli M, Galani I, Giamarellou H. Emergence of extensively drugresistant and pandrug-resistant Gram-negative bacilli in Europe. Euro Surveill. 2008; 13(47).
26. Cesur S., et al. "Yoğun bakım ünitesinde yatan hastaların çeşitli kültür örneklerinden izole edilen Acinetobacter baumannii suşlarının antibiyotik duyarlılıkları." Ortadoğu Tıp Dergisi 9 (2017) 2: 51-55.
27. Şirin, M. Cem, et al. "Yoğun bakım ünitelerinde yatan hastaların kan kültürlerinden izole edilen mikroorganizmalar ve antibiyotik duyarlılıkları." (2017): 269-278. Turk Hij Den Biyol Derg, 2017; 74(3): 269 – 278
28. Taşbakan MS, Pullukcu H, Korkmaz Erken P, et al. Panrezistan Pseudomonas aeruginosa ve Acinetobacter baumannii ile gelişen ventilator ilişkili pnomonilerde kolistin kullanımı. Mikrobiyol Bül. 2009; 43(1): 61-70.
29. Turk Dağı H, Arslan U, Tuncer İ. Kan kulturlerinden izole edilen Acinetobacter baumannii suşlarında antibiyotik direnci. Ankem Derg. 2011; 25(1): 22-6.
30. Ozdemir M, Erayman İ, Gundem NS, Baykan M, Baysal B, Hastane infeksiyonu etkeni Acinetobacter suşlarının ceşitli antibiyotiklere duyarlılıklarının araştırılması. Ankem Derg. 2009; 23(3): 127-32.
31. Mansur A, Kuzucu C, Ersoy Y, Yetkin F. İnonu Universitesi Turgut Ozal Tıp Merkezinde 2008 yılında yatan hastalardan izole edilen Acinetobacter suşlarının antibiyotik duyarlılıkları. Ankem Derg. 2009; 23(4): 177-81.