Menopoz Döneminde Vazomotor Semptomlarda Fitoöstrojen Kullanımı
Öz
Menopoz dönemindeki kadınlarda östrojen eksikliğine bağlı, çeşitli sorunlar (fiziksel, hormonal ve duygusal) görülmektedir. Bu sorunlar sıcak basması, terleme, çarpıntı, baş ağrısı, uyku bozukluğu gibi vazomotor değişikliklerle birlikte kas ve eklem ağrıları, depresif ruh hali, dikkat dağınıklığı, sık unutma, libido azalması, vajinal atrofi ve üriner sorunlar, osteoporoz, kardiyovasküler hastalıklar, ürogenital değişiklikler ve kanserleri kapsamaktadır. Vazomotor semptomlar menopoz dönemindeki kadınların %60-90’ını etkilemekte ve ciddi fiziksel semptomlara neden olmaktadır. Menopoz şikâyetleri için en çok kullanılan ve en etkili olduğu düşünülen tedavi yöntemi hormon replasman tedavisidir. Buna rağmen, kadınların hormonlardan daha doğal ve güvenli gördükleri bitkisel tedavilere yöneldikleri belirlenmiştir. Literatürde, menopozdaki kadınların bu dönemde görülen vazomotor semptomları hafifletmek için tamamlayıcı veya alternatif tedavi yöntemlerini ve fitoöstrojenleri besin desteği yoluyla almayı tercih ettikleri belirtilmektedir. Bununla birlikte, kadın hayatının en önemli evrelerinden biri olan menopozal dönemde, kadınların semptomları hafifletmek için tamamlayıcı veya alternatif tedavi yöntemlerini yanlış ve hatalı kullanmaları istenmeyen olumsuz sonuçlara da neden olabilmektedir. Bu derlemenin amacı menopoz döneminde yaşanan vazomotor semptomlar üzerinde fitoöstrojenlerin etkilerini incelemektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdali K, Khajehei M, Tabatabaee HR. (2010). Effect of St John's wort on severity, frequency, and duration of hot flashes in premenopausal, perimenopausal and postmenopausal women: a randomized, double-blind, placebo-controlled study. Menopause, 17, 326-331.
- Abbaspoor Z, Hajikhani NA, Afshari P. (2011). Effect of Vitex agnus-castus on menopausal early symptoms in postmenopausal women: a randomized, double blind, placebo-controlled study. British Journal of Medicine & Medical Research,1, 132-140.
- Aghamiri V. (2016). Hop un (Humulus lupulus L.) erken menopoz semptomları ve sıcak basması üzerine etkisi: Randomize plasebo kontrollü bir çalışma. Klinik Uygulamada Tamamlayıcı Tedaviler, 23, 130-135.
- Alpaslan M. (2018). Menopoz semptomlarının günlük yaşam aktivitelerine etkisi. Ordu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Ordu.
- Antmeni ŞE, Ögenler O. (2018). İnsan sağlığında fitoöstrojenlerin önemi. Lokman Hekim Dergisi, 8, 185-190.
- Bawar S, Sadaf F, Rahim R, Faiz NR. (2013). Comparison of vasomotor symptoms in postmenopausal women with different socio-economic status. Gomal Journal of Medical Sciences,11, 195-198.
- Bolanos-Diaz R, Zavala-Gonzales J, Mezones-Holguin E, Francia-Romero J. (2011). Soy extract versus hormone therapy for reduction of menopausal hot flushes: indirect comparison. Menopause, 18, 825-829.
- Canat HL, Kadıoğlu, A. (2019). Genito-üriner hastalıklarda fitoterapinin yeri. TÜD/Türk Üroloji Akademisi Yayını, s. 19-25.
- Cederroth CR, Zimmermann C, Nef S. (2012). Soy, phytoestrogens and their impact on reproductive health. Molecular Cellular Endocrinology, 355, 192-200.
- Chang VC, Cotterchio M, Boucher BA, Jenkins D, Mirea L, McCann SE, et al. (2019). Postmenopausal women: a randomized controlled ıntervention trial. Nutrition Cancer, 71, 385-398.