Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma

Öznur Erbay Dallı; Seda Pehlivan; Halil Erkan Sayan; Rabia Gülnur Yılmazer Serbes; Beyza Nur Kahraman Kızılcaoluk

doi:10.38108/ouhcd.1536333

TR EN

Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma

Öz

Amaç: Sepsis, yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) görülen en yaygın komplikasyonlardan biridir. Hemşirelerin YBÜ’lerde sepsisin erken tespit edebilmesi ve uygun şekilde yönetebilmesi için yeterli bilgiye sahip olması önemlidir. Bu çalışmanın amacı, YBÜ hemşirelerinin sepsis bilgisi ve farkındalığını güncel sepsis bakım paketi önerileri çerçevesinde değerlendirmektir. Yöntem: Bu çok merkezli kesitsel araştırma, Türkiye’deki üç kamu hastanesinin erişkin YBÜ’lerinde çalışan ve en az bir yıl deneyimi olan 275 hemşire ile Haziran 2023-Aralık 2023 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırmanın verileri, Hemşire Tanıtım Formu ve Sepsis Bilgi ve Farkındalık Anketi ile toplandı. Bulgular: Sepsis hastalarını tanıma ve yönetme konusunda YBÜ hemşirelerin özgüvenleri 16.19±5.25 puan olarak saptandı. Hemşirelerin sepsise yönelik bilgi testine göre doğru cevap ortalama puanı 9.40±1.97 olarak bulundu. En düşük doğru cevap verilen sorular sepsis erken belirtileri (%8.3), sepsis biyobelirteci (%9.8) ve septik şok tedavisinin değerlendirilmesi (%47.3) olarak sıralandı. Sepsis bilgisi, daha fazla deneyime sahip hemşireler arasında anlamlı olarak daha yüksek saptandı (p=0,044). Sonuç: Bu çalışma, YBÜ hemşirelerinin sepsisi tanıma ve yönetimine ilişkin bilgilerinde eksik olduğu yönleri vurgulamıştır. Sağlık kurumlarının ve YBÜ hemşireliği ile ilgili derneklerin sepsis ile ilgili tekrarlı eğitimler sağlamasına ve içeriğinde güncel kanıta dayalı bilgi ve uygulamalara yer vermesine ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler

sepsis, yoğun bakım, hemşirelik

Level of Sepsis Knowledge and Awareness of Intensive Care Unit Nurses: A Multicenter Study

Öz

Objective: Sepsis is one of the most common complications in intensive care units (ICUs). It is important that nurses have sufficient knowledge to recognize sepsis early and manage it appropriately in the ICU. The aim of this study was to evaluate the sepsis knowledge and awareness of ICU nurses in the context of current sepsis care bundle recommendations. Methods: This multicenter cross-sectional study was conducted between June 2023 and December 2023 with 275 nurses with at least one year of experience working in adult ICUs of three public hospitals in Türkiye. Data were collected with the Nurse Introduction Form and Sepsis Knowledge and Awareness Questionnaire. Results: The self-confidence of ICU nurses in recognizing and managing sepsis patients was 16.19±5.25 points. According to the sepsis knowledge test, the mean score of correct answers was 9.40±1.97. The questions with the lowest correct answers were early signs of sepsis (8.3%), sepsis biomarkers (9.8%) and evaluation of septic shock treatment (47.3%). Sepsis knowledge was significantly higher among nurses with more experience (p=0.044). Conclusion: This study highlighted the deficiencies in ICU nurses' knowledge regarding sepsis recognition and management. There is a need for health institutions and associations related to ICU nursing to provide repeated trainings on sepsis and include up-to-date evidence-based information and practices in their content.

Anahtar Kelimeler

sepsis, intensive care, nursing

Destekleyen Kurum

Yoktur.

Etik Beyan

Araştırmanın yapılabilmesi için Bursa Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Araştırma ve Yayın Etik Kurulu’ndan onay (Karar no: 2023-04/05) ve hastane yönetimlerinden gerekli izinler alındı.

Teşekkür

Çalışmaya katkı veren tüm hemşirelere teşekkür ederiz.

Kaynakça

Baykara N, Akalın H, Arslantaş MK, Hancı V, Çağlayan Ç, Kahveci F ve ark. (2018). Epidemiology of sepsis in intensive care units in Turkey: a multicenter, point-prevalence study. Critical Care (London, England), 22(1), 1–14.
Bleakley G, Cole M. (2020). Recognition and management of sepsis: the nurse's role. British Journal of Nursing, 29(21), 1248–1251.
Choy CL, Liaw SY, Goh EL, See KC, Chua WL. (2022). Impact of sepsis education for healthcare professionals and students on learning and patient outcomes: a systematic review. The Journal of Hospital Infection, 122, 84–95.
Chua WL, Teh CS, Basri MABA, Ong ST, Phang NQQ, Goh EL. (2023). Nurses' knowledge and confidence in recognizing and managing patients with sepsis: A multi-site cross-sectional study. Journal of Advanced Nursing, 79(2), 616–629.
Davis LL. (1992). Instrument review: Getting the most from a panel of experts. Applied Nursing Research, 5(4), 194–197.
Evans L, Rhodes A, Alhazzani W, Antonelli M, Coopersmith CM, French C, et al. (2021). Surviving sepsis campaign: international guidelines for management of sepsis and septic shock 2021. Intensive Care Medicine, 47(11), 1181–1247.
Gritte RB, Souza-Siqueira T, Curi R, Machado MCC, Soriano FG. (2021). Why Septic Patients Remain Sick After Hospital Discharge?. Frontiers in Immunology, 11, 1–8.
Henrique DM, Costa BSR, Fassarella CS, Camerini FG, da Silva RFA, Silva JL. (2023). Nurse-managed protocols for early identification of sepsis: a scoping review. Revista Enfermagem UERJ, 31(1), 1–9.
Holdstock V, Shaw M, Puxty A, Kinsella J. (2018). Comparison of SIRS, NEWS, SOFA, AND Q-SOFA for Prediction of Hospital Mortality in A Scottish Cohort. Critical Care Medicine, 46(1), 729–730.
Kim HI, Park,S. (2019). Sepsis: Early Recognition and Optimized Treatment. Tuberculosis and Respiratory Diseases, 82(1), 6–14.

Koch C, Edinger F, Fischer T, Brenck F, Hecker A, Katzer C, Markmann M, et al. (2020). Comparison of qSOFA score, SOFA score, and SIRS criteria for the prediction of infection and mortality among surgical intermediate and intensive care patients. World Journal of Emergency Surgery, 15(1), 1–10.
McCaffery M, Onikoyi O, Rodrigopulle D, Syed A, Jones S, Mansfield S, et al. (2016). Sepsis-review of screening for sepsis by nursing, nurse driven sepsis protocols and development of sepsis hospital policy/protocols. Nursing and Palliative Care, 1(2), 33–37.
Mlambo M, Silén C, McGrath C. (2021). Lifelong learning and nurses' continuing professional development, a metasynthesis of the literature. BMC Nursing, 20(1), 1–13.
Mohr NM, Zebrowski AM, Gaieski DF, Buckler DG, Carr BG. (2020). Inpatient hospital performance is associated with post-discharge sepsis mortality. Critical Care (London, England), 24(1), 1–10.
Nucera G, Esposito A, Tagliani N, Baticos CJ, Marino P. (2018). Physicians' and nurses' knowledge and attitudes in management of sepsis: An Italian study. Journal of Health and Social Sciences, 3(1), 13–26.
Ogura T, Nakamura Y, Takahashi K, Nishida K, Kobashi D, Matsui S. (2018). Treatment of patients with sepsis in a closed intensive care unit is associated with improved survival: a nationwide observational study in Japan. Journal of Intensive Care, 6, 1–10.
Öztürk Birge A, Karabag Aydin A, Köroğlu Çamdeviren E. (2022). Intensive care nurses' awareness of identification of early sepsis findings. Journal of Clinical Nursing, 31(19-20), 2886–2899.
Prescott HC, Angus DC. (2018). Enhancing Recovery From Sepsis: A Review. JAMA, 319(1), 62–75.
Rababa M, Bani Hamad D, Hayajneh AA. (2022). Sepsis assessment and management in critically Ill adults: A systematic review. PloS One, 17(7), 1–19.
Rahmani NA, Chan CM, Zakaria MI, Jaafar MJ. (2019). Knowledge and attitude towards identification of systemic inflammatory response syndrome (SIRS) and sepsis among emergency personnel in tertiary teaching hospital. Australasian Emergency Care, 22(1), 13–21.
Regina J, Le Pogam MA, Niemi T, Akrour R, Pepe S, Lehn I ve ark. (2023). Sepsis awareness and knowledge amongst nurses, physicians and paramedics of a tertiary care center in Switzerland: A survey-based cross-sectional study. PloS One, 18(6), 1–17.
Rudd KE, Johnson SC, Agesa KM, Shackelford KA, Tsoi D, Kievlan DR ve ark. (2020). Global, regional, and national sepsis incidence and mortality, 1990-2017: analysis for the Global Burden of Disease Study. Lancet (London, England), 395(10219), 200–211.
Sakr Y, Jaschinski U, Wittebole X, Szakmany T, Lipman J, Ñamendys-Silva SA ve ark. (2018). Sepsis in Intensive Care Unit Patients: Worldwide Data From the Intensive Care over Nations Audit. Open Forum Infectious Diseases, 5(12), 1–9.
Schorr CA, Seckel MA, Papathanassoglou E, Kleinpell R. (2022). Nursing Implications of the Updated 2021 Surviving Sepsis Campaign Guidelines. American Journal of Critical Care, 31(4), 329–336.
Singer M, Deutschman CS, Seymour CW, Shankar-Hari M, Annane D, Bauer M, et al. (2016). The Third International Consensus Definitions for Sepsis and Septic Shock (Sepsis-3). JAMA, 315(8), 801–810.
Sousa VD, Rojjanasrirat W. (2011). Translation, adaptation and validation of instruments or scales for use in cross-cultural health care research: a clear and user-friendly guideline. Journal of Evaluation in Clinical Practice, 17(2), 268–274.
Steger A, Pedersen A, Shears E, Hurst L, Raines K. (2016). A Nurse-Led Approach To Improve Early Sepsis Care in The Emergency Department. Critical Care Medicine, 44(12), 428–429.
Storozuk SA, MacLeod MLP, Freeman S, Banner D. (2019). A survey of sepsis knowledge among Canadian emergency department registered nurses. Australasian Emergency Care, 22(2), 119–125.
Torsvik M, Gustad LT, Mehl A, Bangstad IL, Vinje LJ, Damås JK ve ark. (2016). Early identification of sepsis in hospital inpatients by ward nurses increases 30-day survival. Critical Care (London, England), 20(1), 1–9.
Uysal Ö, Akyar İ. (2024). Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Belirti Bulguları ile Yönetimine İlişkin Bilgi Düzeylerinin İncelenmesi: Tanımlayıcı Araştırma. SABD, 14(2), 239–246.
Yen M, Lo LH. (2002). Examining test-retest reliability: an intra-class correlation approach. Nursing Research, 51(1), 59–62.
Zanaty M, Morsy W, Elshamy K, Ali S. (2016). Critical care nurses' knowledge and practices about sepsis bundle among critically Ill patients at emergency hospital Mansoura University. Mansoura Nursing Journal, 3(1), 35–54.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dahili Hastalıklar Hemşireliği, Yoğun Bakım Hemşireliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Öznur Erbay Dallı ^*
0000-0003-2282-0846
Türkiye

Seda Pehlivan
0000-0002-1670-0672
Türkiye

Halil Erkan Sayan
0000-0003-3943-5549
Türkiye

Rabia Gülnur Yılmazer Serbes
0000-0002-6349-1324
Türkiye

Beyza Nur Kahraman Kızılcaoluk
0000-0003-0604-7996
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

20 Ağustos 2024

Kabul Tarihi

25 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.38108/ouhcd.1536333

IZ

https://izlik.org/JA58FJ36ZF

APA

Erbay Dallı, Ö., Pehlivan, S., Sayan, H. E., Yılmazer Serbes, R. G., & Kahraman Kızılcaoluk, B. N. (2026). Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 9(2), 256-265. https://doi.org/10.38108/ouhcd.1536333

AMA

1.Erbay Dallı Ö, Pehlivan S, Sayan HE, Yılmazer Serbes RG, Kahraman Kızılcaoluk BN. Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma. Ordu University J Nurs Stud. 2026;9(2):256-265. doi:10.38108/ouhcd.1536333

Chicago

Erbay Dallı, Öznur, Seda Pehlivan, Halil Erkan Sayan, Rabia Gülnur Yılmazer Serbes, ve Beyza Nur Kahraman Kızılcaoluk. 2026. “Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 9 (2): 256-65. https://doi.org/10.38108/ouhcd.1536333.

EndNote

Erbay Dallı Ö, Pehlivan S, Sayan HE, Yılmazer Serbes RG, Kahraman Kızılcaoluk BN (01 Mart 2026) Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 9 2 256–265.

IEEE

[1]Ö. Erbay Dallı, S. Pehlivan, H. E. Sayan, R. G. Yılmazer Serbes, ve B. N. Kahraman Kızılcaoluk, “Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma”, Ordu University J Nurs Stud, c. 9, sy 2, ss. 256–265, Mar. 2026, doi: 10.38108/ouhcd.1536333.

ISNAD

Erbay Dallı, Öznur - Pehlivan, Seda - Sayan, Halil Erkan - Yılmazer Serbes, Rabia Gülnur - Kahraman Kızılcaoluk, Beyza Nur. “Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi 9/2 (01 Mart 2026): 256-265. https://doi.org/10.38108/ouhcd.1536333.

JAMA

1.Erbay Dallı Ö, Pehlivan S, Sayan HE, Yılmazer Serbes RG, Kahraman Kızılcaoluk BN. Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma. Ordu University J Nurs Stud. 2026;9:256–265.

MLA

Erbay Dallı, Öznur, vd. “Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma”. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, c. 9, sy 2, Mart 2026, ss. 256-65, doi:10.38108/ouhcd.1536333.

Vancouver

1.Öznur Erbay Dallı, Seda Pehlivan, Halil Erkan Sayan, Rabia Gülnur Yılmazer Serbes, Beyza Nur Kahraman Kızılcaoluk. Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma. Ordu University J Nurs Stud. 01 Mart 2026;9(2):256-65. doi:10.38108/ouhcd.1536333

Yoğun Bakım Hemşirelerinin Sepsis Bilgi ve Farkındalık Düzeyi: Çok Merkezli Çalışma

Öz

Anahtar Kelimeler

Level of Sepsis Knowledge and Awareness of Intensive Care Unit Nurses: A Multicenter Study

Öz

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Etik Beyan

Teşekkür

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster