Öğrenci Hemşirelerin Profesyonel Değerleri ve Etkileyen Faktörler
Öz
Amaç: Bu çalışma, hemşirelik öğrencilerinin profesyonel değerlerini ve etkileyen faktörlerini belirlemek amacıyla yapıldı.
Yöntem: Tanımlayıcı tipte yapılan araştırmanın örneklemini Karadeniz bölgesinde bir üniversitenin Hemşirelik bölümünde öğrenim gören 279 öğrenci oluşturdu. Araştırmanın verileri 16-19 Mart 2015 tarihleri arasında toplandı. Araştırmaya başlamadan önce kurumdan yazılı izin, öğrencilerden sözel onam alındı. Araştırmanın verileri, Kişisel Bilgi Formu ve Hemşirelerin Profesyonel Değerleri Ölçeği (HPDÖ) ile toplandı. Verilerin analizinde, tanımlayıcı istatistiksel yöntemler ile, t testi, One-Way ANOVA testi, Kruskal-Wallis testi, Mann-Whitney U testi ve Pearson korelasyon analizi ile yapıldı. İleri çözümlemeler için post-hoc karşılaştırma testleri kullanıldı.
Bulgular: Öğrencilerin %68.1’inin hemşirelik mesleğini isteyerek seçtiği, %46.2’sinin mesleğin geleceği hakkında “iyimser” olduğu, %21.5’inin meslekten ayrılmayı düşündüğü saptandı. Öğrencilerin %41.6’sının hemşirelik mesleğini önerdiği, %59.9’unun eğitimleri süresince rol modelinin “öğretim elemanları” olduğu belirlendi. Öğrencilerin %46.6’sının öğretim elemanları tarafından hemşireliğin yeterince tanıtıldığını düşündüğü, %51.6’sının hemşirelik eğitiminin mesleğe bakışını “olumlu” yönde etkilediği bulundu. Öğrencilerin %32.3’ünün eğitimin öğrencileri çalışma yaşamına hazırladığını düşündüğü belirlendi. Öğrencilerin %41.6’sının lisansüstü eğitime devam etmeyi düşündüğü belirlendi. HPDÖ puan ortalaması 170.89±25.01 bulundu. Hemşirelik bölümünün 1.ve 4.sınıfında öğrenim gören öğrencilerde HPDÖ puan ortalamalarının daha yüksek olduğu, baba eğitim seviyesi yükseldikçe HPDÖ puan ortalamalarının düştüğü ve farkların istatistiksel olarak önemli olduğu bulundu. Mesleği isteyerek seçen, meslekten ayrılmayı düşünmeyen, mesleğin geleceği hakkında iyimser olan, mesleği öneren, öğretim elemanları tarafından mesleğin tanıtıldığını belirten, hemşirelik eğitiminin mesleğe bakışını olumlu etkilediğini belirten, hemşirelik eğitiminin öğrencileri çalışma hayatına hazırladığını düşünen HPDÖ puan ortalamalarının daha yüksek olduğu ve farkın istatistiksel olarak önemli olduğu bulundu (p<0.05). Öğrenci hemşirelerin yaş, yaşadığı yer, öğrencilerde medeni durum, aile tipi ve anne eğitimine göre HPDÖ puan ortalamaları istatistiksel olarak önemli bulunmadı (p>0.05).
Sonuç: Öğrenci hemşirelerin profesyonel değerleri orta seviyenin üzerindedir. Bu değerlerin geliştirilebilmesi için öğrencilerin eğitimleri süresince hemşireliğin profesyonel değerleri ile ilgili konulara daha fazla yer verilmesi ve ileri çalışmaların yapılması önerilir.
Anahtar Kelimeler
Hemşirelik,Öğrenci hemşire,Profesyonel değerler,Etkili faktörler
Kaynakça
- Altun İ. (2008). Nursing Values. In:Callara L, Callara L (eds.), Nursing Education Challenges In The 21st Century. Nova Publishers, s. 243–269.
- Arkan G, Ordin YS, Haney MÖ (2017). Hemşirelik öğrencilerinin mesleki değerleri ve tükenmişlik düzeyi arasındaki ilişki. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, https://doi.org/10.31067/0.2018.82.
- Atalay M, Tel H. (1999). Gelecek yüzyılda hemşirelikte lisans eğitiminin vizyonu. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 3, 47-54.
- Aydın Aİ, Özyazıcıoğlu N, Atak M, Sürenler S. (2018). Determination of Professional Values in Nursing Students. International Journal of Caring Sciences, 11(1), 254-261.
- Bang KS, Kang JH, Jun MH, Kim HS, Son HM, Yu SJ, et al. (2011). Professional values in Korean undergraduate nursing students. Nurse Education Today. 31(1), 72–5.
- Bjani M, Tehranineshat B, Torabizadeh C. (2019). Nurses’, nursing students’, and nursing instructors’ perceptions of professional values: a comparative study. Nursing Ethics, 26(3), 870-83.
- Borhani F, Alhani F, Mohammadi E, Abbaszadeh A. (2010). Professional ethical competence in nursing: the role of nursing instructors. Journal of Medical Ethics and History of Medicine, 3(3), 1-8.
- Can Ş, Acaroğlu R. (2015). Hemşirelerin mesleki değerlerinin bireyselleştirilmiş bakım algıları ile ilişkisi. Florence Nigtingale Hemşirelik Dergisi, 23(1), 32-40.
- Cerit B, Temelli G. (2018). Hemşirelik öğrencilerinde profesyonel davranışların cinsiyet ve sınıf düzeyine göre incelenmesi. Sağlık ve Hemşirelik Yönetimi Dergisi 5(3):164-171.
- Çetinkaya-Uslusoy E, Paslı-Gürdoğan E, Aydınlı A. (2017). Professional values of Turkish nurses: A descriptive study. Nursing Ethics, 24(4), 493-501.